News

POST TYPE

YOUTH

ဇက္မ်ိဳးဆက္မ်ား (Gernration Z)
03-Sep-2017 tagged as


ဖက္မ်ိဳးဆက္မ်ားဆိုသည္မွာ Generation Z (Gen Z) မ်ားကို ေခၚဆိုျခင္းျဖစ္သည္။ တစ္နည္းေျပာရလွ်င္ ယေန႔ေခတ္ လူငယ္မ်ားကို ဇက္ (ဇ) မ်ိဳးဆက္မ်ားဟု ေခၚဆိုရမည္။ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ေမြးဖြားခဲ့ေသာ မ်ိဳးဆက္မ်ားကို ဇက္မ်ိဳးဆက္မ်ားဟု ေခၚသည္။ သူတို႔အသက္ေတြက ၂၀ ဝန္းက်င္အ႐ြယ္ေတြ ျဖစ္ေနသည္။ အႀကီးဆံုးဇက္ေတြပင္ လုပ္ငန္းခြင္ ဝင္ေရာက္သူေတြ ျဖစ္ေနေလာက္ၿပီ။ တက္ႂကြအားမာန္ႏွင့္ စြမ္းအားျပည့္ လူငယ္ေတြကို ဇက္ေတြဟု ေခၚပါသည္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုမွာပင္ ဇက္ေတြ ၆၅ သန္းမွ် ရွိသည္။ ႏိုင္ငံလူဦးေရ၏ ေလးပံုတစ္ပံုခန္႔ျဖစ္သည္။ လာမည့္ ၂၀၂၀ ဆိုလွ်င္ ဇက္ဦးေရက စားသံုးသူ အေရအတြက္၏ ၄၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ျဖစ္လာမည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။ 

ဇက္ေတြကို မည္သို႔ပိုင္းျခား သတ္မွတ္ႏိုင္ပါသနည္း။ မီဒီယာမ်ားက ဇက္မ်ားကို (အာ႐ံုစူးစိုက္မႈ ေလ်ာ့နည္းလာသူမ်ား) အျဖစ္ သတ္မွတ္ၾကသည္။ ဆိုလိုခ်င္သည္မွာ တစ္ခုခုကို အခ်ိန္အၾကာႀကီး အာ႐ံုစိုက္ျခင္း၊ စိတ္စူးစိုက္ ႏွစ္ျမႇဳပ္ထားျခင္း အားနည္းလာသည့္ မ်ိဳးဆက္ဟု ဆိုလိုျခင္းျဖစ္သည္။ ဇက္မ်ားသည္ (ဖုန္းမ်က္ႏွာျပင္စြဲေနသူမ်ား) သို႔မဟုတ္ (ကြန္ပ်ဴတာ မ်က္ႏွာျပင္စြဲေနသူမ်ား) (Screen Addicts) အျဖစ္ သတ္မွတ္ၾကသည္။ သူတို႔ေျပာေသာ အခ်က္အလက္သည္ မည္မွ် မွန္ကန္ႏိုင္ပါသနည္း။

ဇက္ေတြကို အာ႐ံုစူးစိုက္မႈ အားနည္းလာသူမ်ား၊ တစ္ခုခုကို အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ စူးစိုက္ႏိုင္စြမ္း မရွိသူမ်ားအျဖစ္ ေျပာဆိုျခင္းမွာ မမွန္ကန္ႏိုင္ပါ။ သူတို႔သည္ သူတို႔အာ႐ံုစိုက္သည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို ေ႐ြးခ်ယ္ခြင့္မ်ားေနေသာေၾကာင့္ ေ႐ြးခ်ယ္ေနျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ 

ဆန္းစစ္ခ်က္အရ လူငယ္ေတြ၏ အာ႐ံုစူးစိုက္ႏိုင္စြမ္းမွာ ၈ စကၠန္႔သာျဖစ္သည္။ သူတို႔အၾကာႀကီး အခ်ိန္ေပးခ်င္စိတ္မရွိ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ သတင္း အခ်က္အလက္ သို႔မဟုတ္ သိလိုသည့္ အေၾကာင္းအရာေတြကို သူတို႔ အလွ်ံအပယ္ ရႏိုင္သည္။ တစ္နည္းေျပာရလွ်င္ သတင္း အခ်က္အလက္မ်ားၾကားတြင္ သူတို႔ ေမြးဖြားလာခဲ့ၾကရသူမ်ား ျဖစ္ေနသည္။ သူတို႔သိခ်င္သည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို အခ်ိန္မေ႐ြး၊ ေနရာမေ႐ြး ရႏိုင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔ အေရးႀကီးတာေလာက္ကိုပဲ ေ႐ြးမည္။ သိခ်င္တာေလာက္ကိုပဲ ဖတ္မည္ဆိုျခင္းမွာ အဆန္းေတာ့မဟုတ္။ ဖတ္စရာ၊ သိစရာ နည္းပါးသည့္ေခတ္တြင္ လူျဖစ္လာသူမ်ား မဟုတ္ျခင္းေၾကာင့္ ေပးသမွ်ႏွင့္ ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ေနမည့္သူမ်ားအျဖစ္ ထင္မွတ္ယူဆရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေပ။

သူတို႔တြင္ လုပ္စရာေတြလည္း မ်ားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ႐ုပ္ရွင္တစ္ကားကိုပင္ တီဗီေရွ႕တြင္ ၿပီးသည္အထိ ထိုင္ၿပီးၾကည့္ခ်င္မွ ၾကည့္မည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ စိတ္ဝင္စားသည့္ ဂိမ္း ကိုေတာ့ မထတမ္း ေဆာ့ခ်င္ ေဆာ့ေနလိမ့္မည္။ ဇက္တို႔သည္ အြန္လိုင္းႏွင့္ အင္တာနက္ေပၚတြင္ အခ်ိန္ကုန္လာသည္က မ်ားသည္။ ဆက္သြယ္ေရးစနစ္က ဖုန္းေတြေပၚသို႔ ႐ုပ္သံမ်ားျဖင့္ ဆက္သြယ္ႏိုင္သည္အထိ တိုးတက္လာသည္။ သူတို႔ သိခ်င္သည္မ်ားကို YouTube ေပၚတြင္ ရႏိုင္သည္။ ဆိုရွယ္မီဒီယာ Facebook လိုေနရာမ်ားတြင္ သိခ်င္သည့္သတင္းမ်ားကို သိႏိုင္သည္။ ေျပာခ်င္သည့္ သတင္းစကားေတြကို ေျပာႏိုင္သည္။ ၾကည့္ခ်င္သည့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး အစီအစဥ္ေတြကို ၾကည့္ႏိုင္သည္။ 

သူတို႔အတြက္ သတင္းေတြက ေခါင္းစဥ္အလိုက္ မိနစ္ပိုင္း စကၠန္႔ပိုင္းအတြင္း ေျပာင္းလဲၿပီး တက္ေနသည္။ သူတို႔စိတ္ဝင္စားလွ်င္ အဆံုးအထိ ဖတ္မည္။ စိတ္မဝင္စားလွ်င္ ေက်ာ္သြားမည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ဇက္မ်ိဳးဆက္တို႔သည္ ေက်ာ္လႊား၊ ေ႐ြးခ်ယ္၊ ေဘးဖယ္တတ္သည့္ စိတ္ေတြ မ်ားလာသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔ စိတ္ဝင္စားေလာက္သည့္ သတင္းအခ်က္ေလာက္ကိုသာ ပစ္မွတ္ထားရန္ မီဒီယာေတြကလည္း ျဖဳတ္ထုတ္ ျဖတ္ေတြ လုပ္လာၾကသည္။ 

ဇက္မ်ိဳးဆက္ေတြက ဆိုရွယ္မီဒီယာေတြထဲတြင္ အာ႐ံုစူးစိုက္မႈ မ်ားလာသည္။ အင္တာနက္ေခတ္၊ ဆိုရွယ္မီဒီယာေခတ္ ျဖစ္လာေသာေၾကာင့္ သူတို႔တြင္ ပိုင္ဆိုင္ထားသည့္ ေ႐ြးခ်ယ္ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္မ်ားျဖင့္ ႀကိဳက္လွ်င္ ဖတ္သည္၊ မႀကိဳက္လွ်င္ မဖတ္။ ထို႔အျပင္ လြတ္လပ္စြာ ေဝဖန္ခြင့္မ်ားကို ေကာင္းစြာ အသံုးခ်ၾကသည္။ 

ဇက္ေတြထဲတြင္ အင္တာနက္ကို အသံုးခ်ပံုခ်င္း ကြဲျပားၾကသည္။ အင္တာနက္ႏွင့္ ဆိုရွယ္မီဒီယာမ်ားကို စီးပြားေရး ေဈးကြက္ပံုစံႏွင့္တြက္ၿပီး အက်ိဳးရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္သြားသူေတြ ရွိသည္။ ရလာသည့္ အခြင့္အေရးအေပၚတြင္ အျမတ္ထုတ္ႏိုင္သူေတြက ခ်မ္းသာကုန္ၿပီး၊ ဘာမွန္းမသိသူေတြက ေယာင္ေတာင္ေတာင္ျဖစ္ ေနေသးသည္။ 

ဇက္တို႔သည္ အြန္လိုင္းေပၚတြင္ အခ်ိန္ကုန္သူေတြျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သူတို႔ကို လူမႈေရးအားနည္းသည္ဟု ထင္ရန္အေၾကာင္းမရွိ။ သူတို႔တြင္ ဆိုရွယ္မီဒီယာေတြက ရွိေနသည္။ သူငယ္ခ်င္း မိတ္ေဆြေပါင္း မ်ားစြာႏွင့္ ေန႔စဥ္မျပတ္ ဆက္သြယ္ၿပီး သူတို႔သိခ်င္တာေတြကို သိေအာင္ လုပ္ေနၾကသည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ဆိုရွယ္မီဒီယာမ်ားကတစ္ဆင့္ ျပႆနာကို နည္းႏိုင္သမွ် နည္းေစရန္ ဖန္တီးႏိုင္ေၾကာင္း ေကာင္းေကာင္း သိထားၾကသည္။ ျပႆနာတစ္ခုကို ႀကီးေအာင္လည္း လုပ္ႏိုင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ျပႆနာကို ထိန္းလိုက္ၾကလိမ့္မည္။

တစ္နည္းေျပာရလွ်င္ ဇက္တို႔သည္ ဆိုရွယ္မီဒီယာ စီမံခန္႔ခြဲမႈ သင္တန္းကို တက္ၿပီးသူမ်ားဟု ဆိုႏိုင္သည္။ တစ္ေယာက္တည္း ခၽြန္ထြက္လိုက္၍မရ။ မေကာင္းမႈကို ေကာင္းသည္ဟုလည္း ဇြတ္ျငင္း၍လည္းမရ။ ေကာင္းမႈကို မေကာင္းဟုေျပာလည္း မရ။ သူတို႔အခ်င္းခ်င္း ဘာေျပာသင့္သည္၊ ဘာလုပ္သင့္သည္ကို အဖြဲ႔လိုက္၊ အုပ္စုလိုက္ သေဘာျဖင့္ ထိန္းၿပီးသား ျဖစ္ေနသည္။ 

ဇက္မ်ိဳးဆက္ႏွင့္ သူ႔ေရွ႕က (Millennials) မ်ိဳးဆက္ကို ျပန္ၿပီးဆန္းစစ္ရာတြင္ နည္းပညာ၌လည္း ဇက္ေတြက သူတို႔ေရွ႕မ်ိဳးဆက္ေလာက္ စိတ္မဝင္စားေၾကာင္း ေတြ႔ရသည္။ သူတို႔တြင္ နည္းပညာဆိုင္ရာ ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ သံုးစြဲႏိုင္စြမ္းမ်ားကို ယခင္လူေတြထက္ အခြင့္အေရး မ်ားစြာရၾကသည္။ ဖန္တီးရန္ထက္၊ တစ္ခု မေကာင္းတစ္ခုေျပာင္းၿပီး သံုးစြဲရန္သာ စိတ္ဝင္စားၾကသျဖင့္ Millennials ေတြေလာက္ တီထြင္ဖန္တီးခ်င္စိတ္ မရွိဟု ဆိုရမည္။ (နည္းပညာသည္ ကမၻာႀကီး ရင္ဆိုင္ႀကံဳေတြ႔ေနရေသာ ျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွင္းေပးႏိုင္မည္ေလာ) ဟု မ်ိဳးဆက္ႏွစ္ဆက္အေပၚ ေမးခြန္းထုတ္ သုေတသနျပဳၾကည့္ရာ Millennials ေတြ ၃၆ ရာခိုင္ႏႈန္းက သေဘာတူၾကၿပီး၊ ဇက္ေတြက ၃၀ ရာ ခိုင္ႏႈန္းသာ သေဘာတူသည္။ 

သို႔ေသာ္ ဇက္ေတြက လက္ေတြ႔က်မႈကို ပိုၿပီး အေလးထားသည္။ သူတို႔က ေငြေၾကးအခက္အခဲ ေတြ႔မည္ကို ပိုေၾကာက္သည္။ စိတ္ကူးထက္ လက္ေတြ႔ကို ပိုအားသန္သည္။ ထီထိုးျခင္းထက္ အလုပ္ထြက္လုပ္မွျဖစ္မည္ကို ပိုၿပီး နားလည္လာၾကသည္။ သူတို႔ ကိုယ့္ခြန္ကိုယ့္အားႏွင့္ အလုပ္လုပ္ၿပီး ေငြရွာခ်င္သည္။ ဇက္မ်ားသည္ Millennials ေတြထက္ စီးပြားပိုရွာခ်င္လာၿပီး ကိုယ့္ဒူးကိုယ္ခၽြန္သူေတြ ျဖစ္လာသည္။

E-01 (Ref: The Guardian)

  • TAGS