News

POST TYPE

PERSPECTIVE

တရား႐ံုးမ်ား မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈ ခံေနရၾကၿပီလား
07-Feb-2018 tagged as တရားဥပေဒ

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး ေျမာက္ပိုင္းခ႐ိုင္တရား႐ံုး၌ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၂၉ ရက္ေန႔က ရန္ကုန္အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ေလဆိပ္တြင္ ဦးကိုနီႏွင့္ ဦးေနဝင္းတို႔ ေသနတ္ပစ္အသတ္ခံရမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ ၾကည္လင္း (ခ) ဖိုးထူး၊ ေအာင္ဝင္းေဇာ္၊ ေဇယ်ာၿဖိဳး၊ ေအာင္ဝင္းထြန္းတို႔ကို ရာဇသတ္ႀကီး ပုဒ္မ ၃၀၂/ ၃၄/ ၁၁၄ ျဖင့္ စစ္ေဆးေနသည္မွာ ယခုဆိုလွ်င္ တစ္ႏွစ္တင္းတင္း ျပည့္ေျမာက္ခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ ထိုအမႈအတြက္ တရားစြဲဆိုမႈ႐ံုးခ်ိန္း ၄၂ ခ်ိန္းအၿပီး ႐ံုးေတာ္က စြဲခ်က္တင္သင့္၊ မတင္သင့္ အမိန္႔ခ်ရန္တစ္ပတ္အလိုတြင္ အမ်ိဳးသားလႈပ္ရွားသူ အမည္ခံ ေလးဦးတို႔က ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂ ရက္ေန႔တြင္ တရား႐ံုးသို႔လာေရာက္ၿပီး လက္ညႇိဳးထိုးေနပံုႏွင့္ “မင္းတို႔ ထမင္းဝေအာင္စားထား” စာတန္းပါအက်ႌ ဝတ္ဆင္ျခင္း၊ ၾကည္လင္းႏွင့္အေပါင္းအပါမ်ားကို အားေပးျခင္းျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုကဲ့သို႔ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ လက္ရွိထိုအမႈကို တရားစီရင္ေနေသာ တရား႐ံုးရွိ တရားေရးဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ ဥပေဒကို ေလးစားလိုက္နာကာ ဥပေဒေဘာင္အတြင္း ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေနထိုင္ခ်င္ေနၾကေသာ အမ်ားျပည္သူမ်ားကို စိတ္မသက္မသာစရာ ျဖစ္ေစခဲ့ၾကသည္ဟု လူမႈကြန္ရက္ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမ်ားထက္တြင္ ေတြ႔ရသည္။

အမွန္ဆိုလွ်င္ တရား႐ံုးမ်ားတြင္ တရားစီရင္ေရးကိစၥမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ယခုလို ေဆာင္႐ြက္ခ်က္မ်ိဳးမ်ားရွိလာပါက ျပဳလုပ္လာသူမ်ားကို ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူရန္ ဥပေဒတစ္ရပ္ရွိသည္။ ထိုဥပေဒမွာ ယခင္အစိုးရလက္ထက္ ပထမအႀကိမ္ လႊတ္ေတာ္သက္တမ္းကာလ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကိုယ္တိုင္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ ဥပေဒ အမွတ္ (၁၇/၂၀၁၃) ျဖင့္ လက္မွတ္ေရးထိုး ထုတ္ျပန္ထားေသာ “တရား႐ံုးမ်ားကို မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈဥပေဒ” ပင္ ျဖစ္သည္။ ထိုဥပေဒ ထုတ္ျပန္ရျခင္းမွာ“တရား႐ံုးမ်ား၏ မွန္ကန္လြတ္လပ္စြာ တရားစီရင္ေရး၊ တရား႐ံုးမ်ား၏ ဂုဏ္သိကၡာႏွင့္ အမ်ားျပည္သူ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈကို မထိခိုက္ေစေရးတို႔အတြက္ အဆိုပါဥပေဒကို ေရးဆြဲျပ႒ာန္းခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဥပေဒ၏ အစနိဒါန္းတြင္ပင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ထို ဥပေဒ၏ ပုဒ္မ ၂၊ ပုဒ္မ (ဂ) တြင္ တရားမဆိုင္ရာ မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈဆိုသည္ကို တရား႐ံုးကခ်မွတ္ေသာ စီရင္ခ်က္၊ ဒီကရီ၊ အမိန္႔၊ ၫႊန္ၾကားခ်က္ သို႔မဟုတ္ ထုတ္ဆင့္ေသာဆင့္စာကို တမင္သက္သက္ မလိုက္နာျခင္းကိုဆိုသည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။ ထို႔အျပင္ အဓိကက်သည့္ ျပစ္မႈဆိုင္ရာ မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈဆိုသည္ကို “ေအာက္ပါ အျပဳအမူတစ္ခုခုအတြက္ အေၾကာင္းအရာတစ္ရပ္ရပ္ကို ႏႈတ္ျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ ထင္ရွားေသာ ပံုသဏၭာန္ျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ အျခားတစ္နည္းနည္းျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ တမင္ထုတ္ေဖာ္ေၾကညာျခင္း၊ သတင္းအျဖစ္ ေရးသားေဖာ္ျပျခင္း၊ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေဝျခင္း သို႔မဟုတ္ ျဖန္႔ခ်ိျခင္းကို ဆိုသည္-

(၁) တရား႐ံုး၏ ဥပေဒအရ အပ္ႏွင္းထားေသာ အခြင့္အာဏာကို ေသးသိမ္ေစျခင္း သို႔မဟုတ္ ေသးသိမ္ရန္ျဖစ္ေစျခင္း၊ (၂) တရားစီရင္ေသာ မႈခင္းကိစၥတြင္ ေျဖာင့္မတ္စြာေဆာင္႐ြက္မႈကို ထိခိုက္ေစျခင္း၊ စြက္ဖက္ျခင္း သို႔မဟုတ္ ေႏွာင့္ယွက္ျခင္း၊ (၃) မွန္ကန္လြတ္လပ္စြာ တရားစီရင္ေရးအေပၚ အမ်ားျပည္သူက ယံုၾကည္ကိုးစားမႈ ေလ်ာ့နည္းေစရန္ တစ္နည္းနည္းျဖင့္ျပဳလုပ္ျခင္း၊ (၄) တရား႐ံုးက ဆံုးျဖတ္ရန္ရွိေသာ အခ်က္မ်ားကို တစ္စံုတစ္ရာ အဆံုးအျဖတ္ မေပးရေသးမီ ႀကိဳတင္ေဝဖန္ေျပာဆိုျခင္း၊ ေရးသားေဖာ္ျပျခင္း၊ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေဝျခင္း ျဖန္႔ခ်ိျခင္းတို႔ ပါဝင္ေၾကာင္း ပုဒ္မခြဲ (ဃ) တြင္ ေဖာ္ျပထားရွိသည္။

ထိုပုဒ္မ ၂၊ ပုဒ္မခြဲ (ဃ) တို႔ပါ ျပစ္မႈကို က်ဴးလြန္လာပါက အဆိုပါ ဥပေဒ၏ အခန္း (၄) ျပစ္မႈႏွင့္ျပစ္ဒဏ္မ်ား အခန္းတြင္ ပုဒ္မ ၁၀ ျဖင့္ “မည္သူမဆို တရား႐ံုးကို ျပစ္မႈဆိုင္ရာမထီမဲ့ျမင္ ျပဳမႈက်ဴးလြန္ေၾကာင္း ျပစ္မႈထင္ရွား စီရင္ျခင္းခံရလွ်င္ ထိုသူအား ေျခာက္လထက္မပိုေသာ အလုပ္မဲ့ ေထာင္ဒဏ္ျဖစ္ေစ၊ က်ပ္တစ္သိန္းထက္မပိုေသာ ေငြဒဏ္ျဖစ္ေစ၊ ဒဏ္ႏွစ္ရပ္လံုးကိုျဖစ္ေစ ခ်မွတ္ရမည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။ ထို႔အျပင္ ရာဇသတ္ႀကီး၏ အခန္း (၂၂)၊ ရာဇဝတ္မကင္းေသာ ေျခာက္လွန္႔မႈ၊ ေစာ္ကားမႈႏွင့္ စိတ္ၿငိဳျငင္ေစမႈ အခန္းပါ ပုဒ္မ ၅၀၅ ႏွင့္ ပုဒ္မ ၅၀၆ တို႔အရဆိုလွ်င္ ျပစ္မႈထင္ရွားစီရင္ျခင္း ခံရပါက ႏွစ္ႏွစ္အထိ ေထာင္ဒဏ္ျဖစ္ေစ၊ ေငြဒဏ္ျဖစ္ေစ ဒဏ္ႏွစ္ရပ္လံုးျဖစ္ေစ ခ်မွတ္ရမည္ဟုလည္း ျပ႒ာန္းပါရွိသည္ကို ေတြ႔ရမည္ျဖစ္သည္။ ထိုပုဒ္မတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္မွာ “အမ်ားျပည္သူကို ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အမ်ားျပည္သူ၏ သီးျခားလူစုကို ေသာ္လည္းေကာင္း ေၾကာက္ျခင္း၊ ထိတ္လန္႔ျခင္း တစ္ခုခုျဖစ္ေစရန္ အႀကံရွိလွ်င္ သို႔တည္းမဟုတ္ ထိုသို႔ျဖစ္ေစတန္ရာသည့္ အေၾကာင္းရွိလွ်င္၊ သို႔တည္းမဟုတ္ လူအမ်ိဳးအစား အခ်င္းခ်င္းျဖစ္ေစ၊ လူမ်ိဳးစုအခ်င္းခ်င္းကိုျဖစ္ေစ တစ္ဖက္ႏွင့္တစ္ဖက္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္ေအာင္ လံႈ႔ေဆာ္ရန္အႀကံရွိလွ်င္ သို႔တည္းမဟုတ္ အဆိုပါလံႈ႔ေဆာ္ျခင္းကို ျဖစ္ေစတန္ရာသည့္ အေၾကာင္းရွိလွ်င္”ဟု ေဖာ္ျပထားရွိသည္ကို ေတြ႔ရသည္။

တရားစီရင္ေရးေလာကတြင္ “ဥပေဒမ်ားဆိုသည္မွာ အေၾကာင္းမဲ့ ျပ႒ာန္းျခင္းမဟုတ္သကဲ့သို႔ အေၾကာင္းမဲ့လိုက္နာေစျခင္းလည္းမဟုတ္ (The Law does nothing in vain  and commends nothing in vain) ဟူေသာ လက္ကိုင္ေဆာင္ပုဒ္ ရွိသကဲ့သို႔ “အျပစ္ရွိသူကို ကင္းလြတ္ခြင့္ျပဳပါက အျပစ္မဲ့သူကို အျပစ္ေပးရာေရာက္သည္ (A Person who spares the guilty punishes the innocent) ဟူေသာ ေဆာင္ပုဒ္လည္းရွိသည္ကို သတိထားၾကရမည္ျဖစ္သည္။

အမွန္ဆိုလွ်င္ ထိုသူမ်ား လာေရာက္ဝန္းရံအားေပးသူ အမႈမွာ ဘုရားခိုးမႈျဖင့္ ေထာင္ႏွစ္ရွည္က်ရာမွ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ၏ လြတ္ၿငိမ္းခြင့္ျဖင့္လြတ္လာၿပီး ႏိုင္ငံ့မ်က္ႏွာစာျဖစ္သည့္ ရန္ကုန္ႏိုင္ငံတကာေလဆိပ္ လူျမင္ကြင္းတြင္ လူသတ္မႈကိုထပ္မံက်ဴးလြန္ေသာ ၾကည္လင္းႏွင့္ အေပါင္းအပါ ဒုစ႐ိုက္သမားမ်ားကို စစ္ေဆးစီရင္ေနသည့္ ကိစၥျဖစ္သည္ကို အားလံုးသိၿပီးျဖစ္ၾကသည္။

ထို႔အျပင္ ထိုအမႈကို စစ္ေဆးစီရင္ေနေသာ တရား႐ံုးေရွ႕လာၿပီး “ထမင္းဝေအာင္ စားထား”ဟု စာတန္းပါ အက်ႌဝတ္ဆင္လာသူမ်ားကို ဥပေဒအရ အေရးယူေဆာင္႐ြက္ေစရန္ ႀကိဳးပမ္းသြားမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ ေရွ႕ေနမ်ားအသင္းဥကၠ႒ ဦးစိန္ဝင္း (ျမင္းၿခံ) က ဆိုထားခဲ့သည္။

၎တို႔ဆိုလိုသည့္ ထမင္းဝေအာင္စားထားဆိုသည္မွာ ထိုအမႈကို စစ္ေဆးေနၾကသည့္ တရားသူႀကီးမ်ားကိုပင္ ဆိုလိုသည္လား၊ အစိုးရ ေရွ႕ေနမ်ားကိုပင္ ဆိုလိုသည္လား၊ သို႔တည္းမဟုတ္ တရားလိုဘက္မွ လိုက္ပါအမႈလိုက္ေပးေနသည့္ ေရွ႕ေနမ်ားကို ဆိုခ်င္ေနသည္မ်ားလား၊ ဒါမွမဟုတ္ ဥပေဒကိုေလးစားၿပီး အမွန္ကိုအမွန္အတိုင္း ျဖစ္ေစခ်င္ၾကသည့္ ျပည္သူမ်ားကို ေျပာခ်င္သည္မ်ားဆိုသည္ကို တိတိက်က် ေသခ်ာစြာ မေျပာႏိုင္ေသာ္လည္း အဓိကအားျဖင့္ ထိုအျပဳအမူသည္ တရား႐ံုးကို တိုက္႐ိုက္ထိခိုက္ေစကာ တရားစီရင္ေရးမ႑ိဳင္၏ ပံုရိပ္ႏွင့္ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ေဆာင္႐ြက္ေနၾကသည့္ ႏိုင္ငံ့ဝန္ထမ္းမ်ား၏ သိကၡာတရားကို စြန္းထင္ေစသည္ေတာ့ အမွန္ပင္ျဖစ္သည္ဟု ႏိုင္ငံ့အေရး ေလ့လာသူမ်ားက ဆိုခဲ့ၾကသည္။

ထိုလူတစ္စု၏ အျပဳအမူကို ဥပေဒကို ေလးစားတန္ဖိုးထားၿပီး ျပည္သူမ်ားအက်ိဳးအတြက္ ေဆာင္႐ြက္ေနၾကသည့္ ျမန္မာမီဒီယာေရွ႕ေနမ်ား ကြန္ရက္၊ ရန္ကုန္ေရွ႕ေနအသင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံေရွ႕ေနမ်ားအသင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေသာ ေရွ႕ေနမ်ားအသင္းႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဥပေဒဘြဲ႔ရသူမ်ားအသင္းတို႔က ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ေၾကာင္းလည္း ျမင္ရျပန္သည္။ ထိုသို႔ကန္႔ကြက္ရျခင္းမွာ ထိုသို႔ျပဳလုပ္ၾကျခင္းသည္ လူသတ္မႈက်ဴးလြန္သူမ်ားကို အားေပးရာေရာက္သည့္အျပင္ လြတ္လပ္စြာစီရင္ေနသည့္ တရားစီရင္ေရးကို အေႏွာင့္အယွက္ အဟန္႔အတား ျပဳရာေရာက္သည့္အတြက္ ကန္႔ကြက္ရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း၊ ထိုျပဳမူခ်က္သည္ မွန္ကန္စြာစီရင္ရမည့္ တရားဥပေဒလမ္းေၾကာင္းကို တိမ္းေစာင္းေစျခင္း၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို ပ်က္ျပားေစျခင္း၊ ျပည္သူလူထုၾကား ပဋိပကၡကိုေဖာ္ေဆာင္ျခင္း၊ အမႈစစ္ေနသူမ်ားအားလံုးကို မေလ်ာ္ဩဇာ အင္အားျပျပဳလုပ္ရာေရာက္ၿပီး တိုင္းျပည္ မၿငိမ္မသက္ျဖစ္ေစရန္ အစီအစဥ္ရွိရွိ ႀကံစည္လုပ္ေဆာင္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ယင္းေၾကညာခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပခဲ့သည္။

ထို႔အျပင္ ဒီလိုျပဳမူမႈအေပၚ “ကိုယ္ပိုင္ယဥ္ေက်းမႈ စံႏႈန္းေတြ၊ ရင္းႏွီးေဖာ္ေ႐ြ၊ ခင္မင္ႏွစ္လိုဖြယ္ လူမႈဆက္ဆံေရးေတြ၊ ႐ိုင္းပင္း၊ ကူညီ၊ စာနာ၊ ေထာက္ထားတတ္တဲ့ စ႐ိုက္သဘာဝေတြကို ကိုယ့္ဘာသာ ဂုဏ္ယူဝင့္ႂကြား၊ တေလးတစားရွိလာခဲ့တဲ့ ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွာ ဒီလိုအျဖစ္အပ်က္က သိပ္ကို အ႐ုပ္ဆိုးလြန္းတယ္။ အင္မတန္ကို စစ္မွန္တဲ့ ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာ အဆံုးအမေတြကို ဆက္ခံယံုၾကည္ ကိုးကြယ္လာခဲ့ၾကတယ္လို႔ ယံုၾကည္ေနၾကတဲ့ ျမန္မာလူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွာ လူသိရွင္ၾကား၊ ႏိုင္ငံသိ၊ ကမၻာသိ တုန္လႈပ္ေခ်ာက္ခ်ားဖြယ္ သတ္ျဖတ္လုပ္ႀကံထားတဲ့ သူတစ္ေယာက္ကို ေပၚေပၚတင္တင္ ဝန္းရံေထာက္ခံတယ္ဆိုတာ အံ့ဩတုန္လႈပ္စရာေကာင္းတယ္။ ပိုဆိုးတာက ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သူေတြကို စစ္ေဆး၊ စီရင္ခ်က္ခ်ေပးတဲ့ တရား႐ံုးလိုေနရာမ်ိဳးမွာ ဒီလို လူသတ္တရားခံတစ္ေယာက္ကို မ်က္ႏွာေျပာင္ေျပာင္နဲ႔လာၿပီး ဝန္းရံအားေပးတယ္ဆိုတာ ေတာ္႐ံုတန္႐ံုမဟုတ္ဘူး။ ဒီလိုေထာက္ခံသူေတြရဲ႕ ေနာက္ကြယ္မွာ ဘယ္ေလာက္ အင္အားႀကီးတဲ့သူေတြ ရွိေနသလဲဆိုတာ ေစာေၾကာစရာျဖစ္ေနတယ္”ဟုပင္ ေဖေဖာ္ဝါရီ လ ၄ ရက္ေန႔ထုတ္ The Voice Daily သတင္းစာ အယ္ဒီတာ့အာေဘာ္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္ကို ဖတ္ရသည္။

သို႔အတြက္ အခ်ဳပ္အားျဖင့္တင္ျပရလွ်င္ ယေန႔အခ်ိန္အခါသည္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒအရ ေပၚေပါက္လာသည့္ ပါတီစံု ဒီမိုကေရစီစနစ္ႏွင့္အညီ ႏိုင္ငံ့ေရးရာအျဖာျဖာႏွင့္ အျခားေသာ ကိစၥရပ္တိုင္းသည္ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ အမိန္႔ၫႊန္ၾကားခ်က္၊ လုပ္ထံုးထုပ္နည္းႏွင့္ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားအတိုင္းသာ သြားလာလုပ္ကိုင္ေနၾကရသည္ျဖစ္ရာ ယခုလို ဥပေဒကို ေက်ာ္လြန္သည့္လုပ္ရပ္မ်ိဳးကိုလည္း ျပည္သူအမ်ားစုက လက္မခံႏိုင္ၾကေတာ့ေပ။ ထိုသို႔ လုပ္ကိုင္ေဆာင္႐ြက္ၾကသည့္ လူမ်ားကိုလည္း ဥပေဒပါျပ႒ာန္းခ်က္မ်ားအတိုင္း ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူ အျပစ္ေပးၾကရန္လည္း ျပည္သူအမ်ားစုက လိုလားေနၾကၿပီး ေခတ္ကာလ အဆက္ဆက္ ႀကံဳခဲ့ရသည့္သူမ်ားျဖစ္၍လည္း ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း ေနခ်င္ၾကသည္က မ်ားၾကသည္။ သို႔အတြက္ ယခုလို ၿခိမ္းေျခာက္မႈ အသံုးအႏႈန္းပါေသာ အျပဳအမူ ေဖာ္ျပခ်က္မ်ားျဖင့္ တရား႐ံုးသို႔တိုင္ လာေရာက္ၾကျခင္းသည္ ဥပေဒပါ ျပ႒ာန္းခ်က္မ်ားအရဆိုလွ်င္ တရား႐ံုးမ်ားကို ျပစ္မႈပိုင္းဆိုင္ရာ မထီမဲ့ျမင္ျပဳမႈ က်ဴးလြန္ရာေရာက္ျခင္း ျဖစ္သည့္အတြက္ ျပ႒ာန္းဥပေဒအတိုင္းသာ အစိုးရတာဝန္ရွိသူမ်ားက အေရးယူေဆာင္႐ြက္ၾကေရး ျပည္သူအမ်ားက လိုလားလ်က္ရွိေနပါေၾကာင္း ေရးသားလိုက္ရပါသည္။
 
ေအာင္ေဇယ်