News

POST TYPE

PERSPECTIVE

ဒီမိုကေရစီေရခ်ိန္ က်ဆင္းလာရျခင္း အေၾကာင္းအရင္းမ်ား
06-Feb-2018

၂၀၁၅ ေ႐ြးကာက္ပြဲေနာက္ပိုင္း ႏိုင္ငံေရးေႏွးေကြးမႈႀကီးကို ရင္ဆိုင္ႀကံဳေတြ႔ေနရၿပီလို႔ဆိုရင္ ထိတ္တလန္႔ျဖစ္သြားမယ့္သူေတြ အေျမာက္အျမားရွိႏိုင္ေသာ္လည္း သိပ္မအံ့ဩမယ့္သူေတြလည္း ဒုနဲ႔ေဒး ရွိလာေနပါၿပီ။ တကယ္ေျဖရွင္းဖို႔ေကာင္းတဲ့ ေမးခြန္းကေတာ့ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဒီမိုကေရစီေပၚထြန္းေရးအတြက္ ႐ုန္းကန္လႈပ္ရွားလာခဲ့တဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးနဲ႔ ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ ျပည္တြင္းျပည္ပက အသိအမွတ္ျပဳထားတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ရဲ႕ ပါဝါစီမံခန္႔ခြဲမႈေအာက္မွာမွ ဘာေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီေရခ်ိန္က က်ဆင္းလာေနရသလဲဆိုတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ျပည္သူလူထုနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာအသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုလံုးက အႀကီးအက်ယ္ ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားနဲ႔ ဆန္႔က်င္စြာပဲ ဒီမိုကေရစီကို ဦးစားေပးေဖာ္ေဆာင္မယ္ဆိုတဲ့ အစိုးရတစ္ရပ္ တက္လာၿပီးေတာ့ သက္တမ္းတစ္ဝက္ေလာက္ ရွိလာတဲ့အခါမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးအပါအဝင္ အေျခအေနအရပ္ရပ္တို႔ဟာ သိသိသာသာ ယုတ္ေလ်ာ့က်ဆင္းလာေနတယ္ဆိုတာကို ပကတိအရွိတရားတစ္ရပ္အေနနဲ႔ လက္ခံရမယ့္အခ်ိန္ ျဖစ္လာခဲ့ပါၿပီ။ လက္ညႇိဳးထိုးအျပစ္တင္တယ္လို႔ မယူဆဘဲနဲ႔ အရွိတရားကို အရွိတရားအတိုင္း လက္ခံၿပီးေတာ့ အေကာင္းဆံုးအေျဖရွာႏိုင္ေရး သတိေပးတယ္လို႔ ႐ႈျမင္ၾကေစခ်င္ပါတယ္။

ႏွစ္ေပါင္း ငါးဆယ္ ေျခာက္ဆယ္ေလာက္ ေခတ္ဆိုးစနစ္ဆိုးႀကီးကို ျဖတ္သန္းလာခဲ့ရလို႔ ျပႆနာေပါင္း ေသာင္းေျခာက္ေထာင္ေပၚခဲ့ရၿပီးေတာ့ လက္ရွိအစိုးရက အဲဒီျပႆနာေတြကို ဒိုင္ခံရွင္းေနရတယ္လို႔ေျပာရင္ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းအားျဖင့္ မွန္ကန္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ သက္တမ္းတစ္ဝက္ ေက်ာ္လာတဲ့အစိုးရတစ္ရပ္အေနနဲ႔ ေရွ႕ကအစိုးရေတြရဲ႕ အျပစ္အနာအဆာမ်ားကိုပဲ ျပန္ေျပာေနလို႔ မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။

လက္ရွိ အစိုးရသက္တမ္းရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳးဆိုးျပစ္မွန္သမွ်ကို လက္ရွိအစိုးရနဲ႔ လက္ရွိအာဏာရပါတီကပဲ တာဝန္ခံရမွာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိအေျခအေနမွာ စီးပြားေရးလည္းမျဖစ္ ႏိုင္ငံေရး (ဒီမိုကေရစီေရး) သည္လည္း ေပးထားေသာကတိကဝတ္မ်ားနဲ႔ လံုးလံုးႀကီးဆန္႔က်င္ဘက္အေျခအေနမ်ား ႀကံဳေတြ႔ေနရျခင္းက ဒီမိုကေရစီနည္းက် ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ခံရေသာ လူထုက သေဘာက်ႏွစ္သက္ယံုၾကည္အားကိုးရေသာ အစိုးရတစ္ရပ္အေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္တာဝန္ႀကီးတဲ့ကိစၥ ေတာ္ေတာ္လည္းပဲ စြမ္းေဆာင္ရည္နဲ႔ပတ္သက္ရင္ ေမးခြန္းထုတ္စရာကိစၥ ျဖစ္လာေနပါတယ္။

ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈ အားနည္းျခင္း

တစ္ခ်ိန္ခ်ိန္ အာဏာရပါတီအျဖစ္ လုပ္ကိုင္ခြင့္ရမယ္ဆိုတာ တြက္ဆထားၿပီးသား ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ (ဒီလိုတြက္ဆထားလို႔ကလည္း ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ သူတင္ကိုယ္တင္ ယွဥ္ၿပိဳင္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ အာဏာရတဲ့အခါ စီမံခန္႔ခြဲေရးအတြက္ ဘာမွ ဟုတ္တိပတ္တိ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားမႈမရွိျခင္းက အခုအက်ပ္အတည္းမ်ားရဲ႕ အဓိကအေၾကာင္းတရားတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနပါတယ္။ အခြင့္အလမ္းေတြ အေျခအေနေတြက ေရရွည္အတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ႏိုင္ေရး မ်ားစြာပံ့ပိုးခဲ့ပါတယ္။ ျပည္တြင္းျပည္ပက တစ္ခဲနက္ ေထာက္ခံခဲ့တဲ့ပါတီႀကီးလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အာဏာရလာတဲ့အခါ ထူးထူးျခားျခား တိုးတက္ေျပာင္းလဲလာၿပီလို႔ ေျပာလို႔ရတဲ့ကိစၥ တစ္ခုတေလမွ လုပ္မျပႏိုင္ျခင္းက ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈ အားနည္းျခင္းကို သက္ေသျပေနပါတယ္။ ဒါဟာ အာဏာရပါတီအတြက္တင္ ဆိုးတာမဟုတ္ပါဘူး။ ႏိုင္ငံေတာ္နဲ႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္၊ အနာဂတ္၊ လူေနမႈဘဝ စတာေတြအေပၚမွာပါ ႀကီးႀကီးမားမား ႐ိုက္ခတ္သြားတာေၾကာင့္ အာဏာရပါတီအေနနဲ႔ ဒီကိစၥ (စီမံခန္႔ခြဲမႈ  စြမ္းရည္ျမင့္မားေရး) ကို က်န္တဲ့အစိုးရသက္တမ္းအတြက္ အေလးအနက္ စဥ္းစားျပင္ဆင္လုပ္ကိုင္ဖို႔ သင့္ေနၿပီျဖစ္ပါတယ္။

ပါတီေတာင့္တင္းေရး တည္ေဆာက္ပံုစနစ္မက်ျခင္း

လက္ရွိ အာဏာရပါတီမွ မဟုတ္ပါဘူး ျမန္မာႏိုင္ငံက ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ားဟာ အရည္အေသြးထက္ အေရအတြက္ကို ဦးစားေပးတည္ေဆာက္ေလ့ ရွိပါတယ္။ ဒီမူေၾကာင့္ပဲ လက္ေတြ႔လုပ္ၾကကိုင္ၾကၿပီဆိုတာနဲ႔ ကိုး႐ိုးကားရားေတြ ျဖစ္ကုန္ၾကေတာ့တာပါပဲ။ အင္စတီက်ဴးရွင္းနယ္လိုက္ေဇးရွင္းလုပ္ဖို႔ နည္းနာေတြ၊ သီအိုရီေတြ ရွိေနၿပီးသားျဖစ္ေပမယ့္ ဒါအေရးမႀကီးပါဘူးဆိုတဲ့ တစ္ပြဲတိုးေတြးေခၚစဥ္းစားပံု လႊမ္းမိုးျခင္းနဲ႔ ေတာင့္တင္းတဲ့ အင္စတီက်ဴးရွင္းျဖစ္ေပၚေရး ဘယ္လိုတည္ေဆာက္ရမယ္ဆိုတဲ့ နည္းနာမသိျခင္းဆိုတဲ့ အမ်ိဳးအစားႏွစ္မ်ိဳးပဲ ေတြ႔ေနရပါတယ္။ ငါတို႔ပါတီက လူပိုမ်ားတယ္ဆိုတာမ်ိဳးကို စဥ္းစားမယ့္အစား ငါတို႔ပါတီက အရည္အခ်င္းပိုရွိတယ္ဆိုတာမ်ိဳးကို စဥ္းစားၾကဖို႔ ခုခ်ိန္အထိ ျပင္ဆင္လုပ္ကိုင္တာ မေတြ႔ရေသးပါဘူး။ ဒီေတာ့ ေရွ႕ေလွ်ာက္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ပါတီစံုစနစ္ဟာ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရးအတြက္ ထိေရာက္ေအာင္ လုပ္ကိုင္ေပးႏိုင္ဖို႔ ခက္ခဲေနပါလိမ့္ဦးမယ္။

Capacity 

စြမ္းေဆာင္ရည္နဲ႔ပတ္သက္ရင္ ပညာနဲ႔အေတြ႔အႀကံဳက အဓိကပါ။ ဒီႏွစ္ခုလံုးကို က်က်နန တန္ဖိုးထားျဖည့္ဆည္းမႈမရွိဘဲနဲ႔ Capacity ျမင့္လာဖို႔ဆိုတာ ဘယ္လိုမွ ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ကိစၥမဟုတ္ပါဘူး။ စြမ္းေဆာင္ရည္ ဘယ္ေလာက္နိမ့္က်သလဲဆိုတာ အေထြအထူး ေျပာစရာမလိုေတာ့ပါဘူး။ လက္ရွိ ရလဒ္ဘယ္ေလာက္ထြက္တယ္ဆိုတာနဲ႔ အလြယ္ေလး တိုင္းတာၾကည့္ႏိုင္ပါတယ္။ 

ရန္ ငါအျမင္ ျပင္းထန္ျခင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ခိုင္မာတဲ့ဒီမိုကေရစီ မေပၚေပါက္ေသးပါဘူး။ တည္ေဆာက္ဆဲကာလ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီကို ႏိုင္ငံသားအားလံုးရဲ႕ ညီၫြတ္မႈနဲ႔မဟုတ္ရင္ ဘယ္လိုမွ တည္ေဆာက္လို႔မရႏိုင္ပါဘူး။ အျမင္မတူျခင္းနဲ႔ ရန္ ငါ စည္းျခား သေဘာထားျခင္း လံုးဝမတူေၾကာင္း အေလးထားဖို႔လိုပါတယ္။ ေ႐ြးေကာက္ပြဲငါႏိုင္တယ္ ငါလုပ္မယ္ဆိုတာမ်ိဳးက ဒီမိုကေရစီ ထြန္းကားမွ လုပ္လို႔ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ကိစၥပါ။

အက်ိဳးဆိုင္သူမ်ား အမည္စံုလြန္းလွတဲ့ ႏိုင္ငံတစ္ခုမွာ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရးကို ဘယ္ပါတီက ႏိုင္သည္ျဖစ္ေစ အားလံုးညီၫြတ္စြာ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မွသာ ျဖစ္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

လူထုကို စည္း႐ံုးဆြဲေဆာင္ႏိုင္မႈ အားနည္းျခင္း

ျပည္သူလူထုက အသိပညာေရခ်ိန္ အင္မတန္မွ နိမ့္ပါးေနပါေသးတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ကို အားကိုးေလ့ရွိပါတယ္။ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သူမ်ားက လူထုစိတ္ဓာတ္တက္ႂကြလာေအာင္၊ လုပ္ခ်င္ကိုင္ခ်င္စိတ္ေတြ ႏိုးၾကားလာေအာင္ စည္း႐ံုးႏိုင္ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ တြန္းအားေပးႏိုင္ရပါမယ္။ ဒီမိုကေရစီစနစ္ဆိုတာ ဆိုရွယ္လစ္စနစ္မဟုတ္ပါဘူး။ ျပည္သူလူထုက ႀကိဳးစားလုပ္ကိုင္ၾကမွ တိုးတက္ျဖစ္ထြန္းႏိုင္တဲ့စနစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရက စနစ္ေကာင္းကို တည္ေဆာက္ေပး႐ံုပါ။ လူထုက ကိုယ္တိုင္လုပ္ကိုင္ၾကရမွာျဖစ္လို႔ လူထုရဲ႕ စိတ္ဓာတ္ခြန္အားေတြ က်ဆင္းေနတဲ့အေျခအေနမွာ ဘာမွ ျဖစ္ထြန္းလာဖို႔မရွိပါ။

Leadership

ေခါင္းေဆာင္မႈအခန္းက႑ အင္မတန္အေရးႀကီးပါတယ္။ ေစာေစာကေျပာသလို လူထုရဲ႕အသိပညာေရခ်ိန္ နိမ့္က်ေနတဲ့အေျခအေနကို ေန႔ခ်င္းညခ်င္း ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလို႔မရပါဘူး။ လူထုရဲ႕အသိပညာေရခ်ိန္က ခ်က္ခ်င္းျမင့္တက္လာဖို႔ နည္းလမ္းမရွိပါဘူး။ ဒီေတာ့ လူထု အသိပညာျမင့္မွ တိုင္းျပည္တိုးတက္ေအာင္လုပ္ဖို႔ အခ်ိန္ယူၾကမွာလား။ နိမ့္က်ေနတဲ့ အသိပညာေရခ်ိန္ကို တစ္ဖက္က ျမႇင့္တင္ေပးရင္း တစ္ဖက္က ထက္ျမက္တဲ့ ေခါင္းေဆာင္မႈနဲ႔ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းကို ႏိုးၾကားတက္ႂကြလာေအာင္ ဦးေဆာင္ေမာင္းႏွင္ႏိုင္ဖို႔ အင္မတန္မွ အေရးႀကီးပါတယ္။

ေနာက္တစ္ခါ ေခါင္းေဆာင္မႈရဲ႕ အေရးပါတဲ့ လကၡဏာရပ္ျဖစ္တဲ့ အေျမာ္အျမင္ရွိမႈ၊ သေဘာထားႀကီးမႈတို႔အျပင္ ထက္ျမက္တဲ့လူေတြ ကိုေ႐ြးခ်ယ္ၿပီး စုေပါင္းေခါင္းေဆာင္မႈစနစ္ Leadership ကို ေသေသခ်ာခ်ာ တည္ေဆာက္ေပးႏိုင္တာနဲ႔ ႏိုင္ငံတည္ေဆာက္ေရးဟာ အရွိန္အဟုန္ျပင္းျပင္းနဲ႔ ခရီးတြင္လာပါလိမ့္မယ္။

လက္ရွိအေျခအေနမွာေတာ့ ေဖာ္ျပပါ လိုအပ္ခ်က္မ်ားေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီႏိုင္ငံျဖစ္ေပၚႏိုင္ေရး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား ေလ်ာ့ပါးလာေနပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီကို အဓိကဦးစားေပးတဲ့ ပါတီရဲ႕ ဦးေဆာင္မႈေအာက္မွာ ဒီမိုကေရစီေရခ်ိန္ က်ဆင္းေနရျခင္းဟာ ျမန္မာ့အနာဂတ္ေရးအတြက္ ႀကီးမားတဲ့ စိန္ေခၚမႈႀကီးျဖစ္တာမို႔ ေပါ့ေပါ့ဆဆ သေဘာမထားၾကဖို႔ပါ။

မင္းႏြယ္