News

POST TYPE

OPINION

အရေးကြီးသည့် မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေး (Weekly, Vol-13/No-12)
22-Apr-2017
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး စစ်အေးကာလဟု ဆိုနိုင်သည့် ၁၉၅၀ ပြည့်လွန် နှစ်ကာလများက မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာ့မျက်နှာစာတွင် နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး နယ်ပယ်အသီးသီး၌ ဂုဏ်သိက္ခာရှိစွာ ထင်ပေါ်ကျော်ကြားခဲ့သော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖြစ်ခဲ့သည်။

ထိုသို့ ထင်ပေါ်ကျော်ကြားခဲ့ခြင်းမှာ ထိုစဉ်က မြန်မာနိုင်ငံနှင့် မြန်မာနိုင်ငံသားတို့၏ ငြိမ်းချမ်းရေးကို မြတ်နိုးတန်ဖိုးထားမှု၊ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဦးတည်သော နိုင်ငံခြားရေးရာ မူဝါဒတို့က အဓိက အကြောင်းအရင်းများဟု ဆိုနိုင်သည်။

ဆိုဗီယက်ပြည်ထောင်စုနှင့် အမေရိကန်ပြန်ထောင်စုတို့အကြား အားပြိုင်နေသည့် အချိန်က မြန်မာနိုင်ငံသည် ဝန်ကြီးချုပ်ဦးနု၏ ဘက်မလိုက် လှုပ်ရှားမှုကို ဦးဆောင်ခဲ့သော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအဖြစ် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံအသီးသီးက အထူးလေးစား ထင်ရှားခဲ့သည်။

တတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး ဖြစ်ပွားမည့် အရိပ်အယောင်များ ယှက်သန်းနေသော ကာလတွင် ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ကြီး၏ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် ဦးသန့်၏ ကြားဝင်စေ့စပ်ညှိနှိုင်းမှုက တစ်နည်းအားဖြင့် ဦးသန့် ကိုယ်စားပြုသော မြန်မာနိုင်ငံကို ကမ္ဘာက အထူးတလည် လေးစားအသိအမှတ်ပြုစေခဲ့သည်။

ကမ္ဘာပေါ်တွင် လူဦးရေ အများဆုံးနှင့် အကြီးဆုံးနိုင်ငံကြီး နှစ်နိုင်ငံဖြစ်သော တရုတ်၊ အိန္ဒိယ နိုင်ငံတို့နှင့် ပူးတွဲ၍လည်း ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူယှဉ်တွဲ နေထိုင်ရေး အခြေခံမူငါးရပ်ကို ထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြင့်လည်း ဒေသတွင်းရှိ အခြားနိုင်ငံများထက် ပို၍ ထူးခြားတောက်ပြောင်သော အရည်အချင်းကို ပြသနိုင်ခဲ့သည်။

ထိုအချက်သည် ကမ္ဘာ့ဆူပါပါဝါအဖြစ် ဆယ်စုနှစ်ခြောက်ခုနီးပါး တစ်ထီးတစ်နန်း ရပ်တည်လာခဲ့သော အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့် စီးပွားရေး ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့်အတူ အကြီးအကျယ် စစ်ရေးတည်ဆောက်လာသော တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံတို့အကြား ဒုတိယစစ်အေးကာလသဖွယ် ဖြစ်လာသော ယနေ့အချိန်မျိုးတွင် မြန်မာ-တရုတ် ဆက်ဆံရေး မည်မျှအရေးကြီးကြောင်း နောက်ခံအကြောင်းအရင်း တစ်ရပ်ဟု ဆိုနိုင်သည်။

မြန်မာနှစ်သစ်ကူးပွဲတော် မတိုင်မီ တရုတ်နိုင်ငံသို့ နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးထင်ကျော် သွားရောက်လည်ပတ်ပြီး အချက် ၁၀ ချက် ပါဝင်သော နှစ်နိုင်ငံ ပူးတွဲကြေညာချက်တစ်ရပ် ထုတ်ပြန်ခဲ့ရာ အမှတ်စဉ် ၈ နှင့် ၉ အချက်တို့မှာ သမ္မတ ဦးထင်ကျော် သွားရောက်သော ခရီးစဉ်၏ အဓိကအချက်ဟု ဆိုနိုင်သည်။

အမှတ်စဉ် ၈ မှာ နှစ်နိုင်ငံအကြား လုံခြုံရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး၊ နယ်စပ်ဒေသများ တည်ငြိမ်းအေးချမ်းရေး၊ ယင်းဒေသများမှ ပြည်သူများ၏ စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး၊ လူနေမှု အဆင့်အတန်းများ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးတို့ကို နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအတွက် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနနှင့် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနတို့ ဦးဆောင်သည့် ၂+၂ အဆင့်မြင့် ဆွေးနွေးပွဲယန္တရားကို ဆက်လက်၍ ထိရောက်စွာ အသုံးပြုသွားရန်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ငြိမ်းချမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များတွင် တရုတ်နိုင်ငံ၏ အပြုသဘောဆောင်သော ကဏ္ဍမှ ဆက်လက်ကူညီရေးကို ကြိုဆိုကြောင်း အထူးဖော်ပြထားသည်။

အမှတ်စဉ် ၉ မှာမူ ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို အတူတကွ မြှင့်တင်ရန်အတွက် ကုလသမဂ္ဂ၊ အာဆီယံ-တရုတ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု အစီအစဉ်နှင့် အခြားနိုင်ငံတကာ မျက်နှာစာများတွင် ညှိနှိုင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နေမှုများကို ပိုမိုတိုးမြှင့် ဆောင်ရွက်သွားကြရန် သဘောတူညီကြောင်း ဖြစ်သည်။

အဆိုပါ အချက်နှစ်ချက်ကို အလွယ်ပြောရပါက ပြည်တွင်းရှိ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အချို့ အပေါ် သြဇာလွှမ်းမိုးနိုင်ဖွယ်ရှိသူ တရုတ်အစိုးရနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နိုင်ရေး၊ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ တူရူချက်ပုံစံဖြင့် နိုင်ငံတကာက ချဉ်းကပ်လာသည့် ရခိုင်ပြဿနာနှင့် တောင်တရုတ်ပင်လယ် အပါအဝင် တရုတ်နိုင်ငံအပေါ် နိုင်ငံတကာက ရှုမြင်ထောက်ပြချက်များအပေါ် နှစ်နိုင်ငံ အပြန်အလှန် ပူးပေါင်းဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ရေးဟု ဆိုနိုင်သည်။

အိမ်နီးချင်းလည်းဖြစ် မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်နိုင်ငံများလည်း ဖြစ်သည့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ဆက်ဆံရေး ကောင်းမွန်ရန် လိုလားပုံရသည့် တရုတ်နိုင်ငံ အနေနှင့်လည်း သမ္မတ ဦးထင်ကျော်၏ ခရီးစဉ်ကို အထူးအလေးအနက်ထားသည့် သဘော ပြသခဲ့သလို မကြာမီကာလအတွင်း တတိယအကြိမ် လာရောက်မည့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ခရီးစဉ်တွင်လည်း ၆၇ နှစ်ကြာ တည်ဆောက်လာခဲ့သော နှစ်နိုင်ငံ ချစ်ကြည်ရေး၊ အပြန်အလှန် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ ငြိမ်းချမ်းစွာ အတူယှဉ်တွဲ နေထိုင်ရေးတို့ကို လက်တွေ့ကျကျ ထုတ်ဖော်ပြရန် လိုအပ်ကြောင်း အထူးဖော်ပြလိုပေသည်။ 
 
အယ်ဒီတာ (၁၉-၄-၂၀၁၇)