News

POST TYPE

OPINION

ပို၍နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း စဉ်းစားမှဖြစ်မည် မစ္စယန်ဟီးလီ (Daily, Vol-5/No-90 )
25-Jul-2017
မြန်မာနိုင်ငံနှင့်ပတ်သက်၍ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ အထူးသံတမန် မစ္စယန်ဟီးလီ တင်သွင်းခဲ့သည့် အစီရင်ခံစာကို ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးက ကန့်ကွက်ကြောင်း အရေးကြီးအဆို တင်သွင်းလိုက်သည်ဟု သိရပါသည်။ ပြီးခဲ့သည့် ရက်ပိုင်းကလည်း သူမ၏ အစီရင်ခံချက်တွင် ယေဘုယျ ဆန်လှသည့် စွပ်စွဲချက်များနှင့် မှားယွင်းသော အချက်အလက်များ ပါဝင်နေခြင်းကြောင့် စိတ်ပျက်မိကြောင်း နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံရုံးက သဘောထား ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါသေးသည်။ ရခိုင်ပြည်နယ်နှင့် ဘင်္ဂါလီဒုက္ခသည်များ အရေးကိစ္စ အပါအဝင် စစ်မက်ပဋိပက္ခ ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ဒေသများမှ လူ့အခွင့်အရေး ကိစ္စများနှင့်ပတ်သက်၍ မြန်မာပြည် ခရီးစဉ်တိုင်း ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြမှုများ သာမက အငြင်းပွားစရာများနှင့် မစ္စယန်ဟီးလီ အဘယ့်ကြောင့် ကြုံတွေ့မြဲ ကြုံတွေ့နေရသနည်းဟုမေးလျှင် မြန်မာနိုင်ငံသား မဟုတ်သူများ၏ အကျိုးစီးပွားကို နိုင်ငံသားဖြစ်သူများ၏ အကျိုးစီးပွားထက် ပို၍အလေးပေးနေသည်ဟု အများစုက ရှုမြင်ကြခြင်းကြောင့်ဟု ယေဘုယျ ဖြေရမည်ဖြစ်ပေသည်။ 

အစီရင်ခံစာအပေါ် ကန့်ကွက်ကြောင်း အရေးကြီးအဆို တင်သွင်းမှုနှင့် စိတ်ပျက်မိကြောင်း နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံရုံးတို့၏ သဘောထား ထုတ်ပြန်မှုတို့ကိုကြည့်လျှင် ပကတိ ဖြစ်ပျက်နေသည့် အခြေအနေများ ထည့်သွင်းဖော်ပြမှု မရှိခြင်းကြောင့် မစ္စယန်ဟီးလီ၏ အစီရင်ခံစာအပေါ် ယင်းသို့ တုံ့ပြန်လာကြခြင်းဖြစ်ပုံ ရပါသည်။ ဆိုလိုသည်မှာ ကုလသမဂ္ဂနှင့် ကုလသမဂ္ဂအပေါ် လွှမ်းမိုးထားသော နိုင်ငံကြီးများက ချမှတ်ထားသည့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ စံချိန်စံနှုန်းများအတိုင်း မြန်မာနိုင်ငံ၏ အခြေအနေကို မစ္စယန်ဟီးလီ ယင်းသို့ အကဲဖြတ်ခဲ့ခြင်းသည် သူမ တာဝန်ယူထားသော လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုအတွက် မှန်ကောင်း  မှန်နိုင်သော်လည်း အဆိုပါ စံချိန်စံနှုန်းများသည်  ပြဿနာ တက်နေသူများနှင့် ပြဿနာ ပြေလည်အောင် ကြိုးပမ်းနေသူများအတွက် လတ်တလော အကူအညီ အထောက်အပံ့ တစ်စုံတစ်ရာမျှ ပေးစွမ်းနိုင်ခြင်း မရှိသည့် သဘောဖြစ်နေခြင်းပင်။ ဥပမာအားဖြင့်ဆိုရလျှင် ခိုက်ရန်ဖြစ်၍ ဒဏ်ရာရကာ အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသူ နှစ်ဦးကို အရေးပေါ် ကုသနိုင်ရန် ကြိုးပမ်းရမည့်အချိန်တွင် မည်သူကမှန်သည်၊ မည်သူကမှားသည်ဟု ဝင်ရောက် အကဲဖြတ် မှတ်ချက်ပေးနေသလို ဖြစ်နေပါသည်။ 

လက်ရှိအချိန်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ အမျိုးသားရေး အယူအဆတစ်ရပ် အတော်အတန် အားကောင်းလျက်ရှိပြီး ယင်းအမျိုးသားရေးသည် တစ်ချိန်က အနောက်ဥရောပကို ဒုက္ခပေးခဲ့သည့် ဟစ်တလာ၏ နာဇီဝါဒကဲ့သို့သော အစွန်းရောက် မျိုးချစ်ဝါဒီမျိုး ဟုတ်၊ မဟုတ်ကိုလည်း မစ္စယန်ဟီးလီအနေနှင့် ဆန်းစစ်ကြည့်သင့်သလို ယနေ့ကမ္ဘာပေါ်၌ ဒီမိုကရေစီ အယူဝါဒကို သံသယဝင်ကာ အမျိုးသား အကျိုးစီးပွား ကာကွယ်ရေးကို ဇောင်းပေးလာသူများ အင်အားကြီး နိုင်ငံများ၏ ခေါင်းဆောင် နေရာရလာချိန်တွင် ပဋိပက္ခမျိုးစုံ၊ ပြဿနာ မျိုးစုံဖြင့် ရင်ဆိုင်နေရသော မြန်မာနိုင်ငံက ဒီမိုကရေစီစနစ်ကို ယုံယုံကြည်ကြည်ဖြင့် ကြိုးပမ်း တည်ဆောက်နေရသည်မှာ မည်မျှခက်ခဲနိုင်သည် ဟူသောအချက်ကိုလည်း တွက်ဆကြည့်သင့်ပေသည်။ ထို့ပြင် အမုန်းစစ်မီးများ အစွမ်းကုန် တောက်လောင်နေသလို အကြမ်းဖက် တိုက်ခိုက်မှုကို ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့် အကောင်အထည်ဖော်လျက်ရှိသူ အစွန်းရောက်အုပ်စုများ အရှေ့အလယ်ပိုင်းကို သာမက ဗဟိုဥရောပဒေသ၊ အာရှနှင့် အရှေ့တောင်အာရှဒေသကို ခြိမ်းခြောက်လာနေချိန်တွင် မြန်မာပြည်သူများ အနေနှင့် မည်မျှ အတိုင်းအတာအထိ စိုးရိမ်စိတ် ရှိမည်ကို မစဉ်းစားဘဲ မြေနိမ့်ရာ လှံစိုက်သဘောမျိုးဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူ့အခွင့်အရေး အခြေအနေကို ခပ်ပေါ့ပေါ့ အကဲမဖြတ်သင့်ပေ။ ရှင်ကျန်းဒေသတွင် တရုတ်အစိုးရ၏ ပညာသားပါပါ ပုံစံသွင်းနေပုံများ၊ ယူကရိန်းပိုင် ကိယက်ဗ်ကို ရုရှားက ဗြောင်ကျကျ သိမ်းယူမှုများ၊ အနောက်ဘက်ကမ်းဒေသအပေါ် အစ္စရေးတို့ စိတ်ကြိုက်ခြယ်လှယ်နေမှုများကို ကုလသမဂ္ဂ အသာထိုင်ကြည့်နေရချိန်တွင် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် ယခုလို အကဲဖြတ်ခြင်းမှာ ပို၍ပင် ဝမ်းနည်းစရာ ကောင်းပေသည်။ အဓိကဆိုလိုသည်မှာ လူ့အခွင့်အရေး ကိစ္စသည် ကမ္ဘာတည်သရွေ့ နိုင်ငံတိုင်းက အလေးထားရမည့်ကိစ္စ ဖြစ်သော်လည်း နိုင်ငံတိုင်းကို တစ်ခုတည်းသော စံချိန်စံနှုန်းဖြင့် အကဲဖြတ်၍ရမည် မဟုတ်ကြောင်းနှင့် အယူဝါဒမျိုးစုံ ထိပ်တိုက်တွေ့ကာ ပွက်လောညံနေသည့် ကမ္ဘာကြီးတွင် ဒီမိုကရေစီသည်လည်း စံချိန်စံနှုန်းအမျိုးမျိုးဖြင့် အသက် ဆက်နေဦးမည်သာဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြလိုရင်း ဖြစ်ပေသည်။

အယ်ဒီတာ (၂၅-၇-၂၀၁၇)


  • VIA