News

POST TYPE

NEWS

ေနာက္ထပ္ အာဇာနည္ေန႔တစ္ေန႔ မလိုေတာ့ပါ
ေနာက္ထပ္ အာဇာနည္ေန႔တစ္ေန႔ မလိုေတာ့ပါ၊ ဇူလိုင္ ၁၉ ျဖင့္ ေတာ္ေလာက္ပါၿပီ။

လာမည့္ ရက္အနည္းအငယ္တြင္ အာဇာနည္ေန႔သို႔ ေရာက္ရွိလာေတာ့မည္။ ယင္းေန႔အတြက္ အစိုးရ အပါအဝင္ လူမႈအဖြဲ႔အစည္းမ်ား၊ ျပည္သူမ်ားကလည္း ခမ္းနားစြာ က်င္းပရန္ စီစဥ္လ်က္ရွိသည္။

၁၉၄၇ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လ ၁၉ ရက္ေန႔က က်ဆုံးခဲ့သည့္ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး ဗိသုကာႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းႏွင့္ အေပါင္းအပါ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအတြက္ ရည္စူးဂါရဝါျပဳသည့္ အေနႏွင့္ ယင္းေန႔ကို အာဇာနည္ေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ကာ ႏွစ္စဥ္အခမ္းအနားမ်ား က်င္းပခဲ့သည္။ ယခုႏွစ္ဆိုလွ်င္ (၆၉) ႀကိမ္ တိုင္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။

အာဇာနည္ေန႔သည္ ျမန္မာတို႔အတြက္ ေၾကကြဲျခင္းသ႐ုပ္ကို ေဆာင္ေသာ္လည္း ယင္းေန႔အတြက္ အခမ္းအနားမ်ားကို စည္ကားသိုက္ၿမဳိက္စြာ က်င္းပျခင္းကိုသာ လူအမ်ားက လိုလားခဲ့သည္။ ၿပီးခဲ့သည့္ အစိုးရမ်ား လက္ထက္တြင္ အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနားကို သိမ္ႏုပ္စြာ ျပဳလုပ္ေပးခဲ့မႈအေပၚ ျပည္သူမ်ားက အားရေက်နပ္ျခင္း မရွိခဲ့ေပ။

သို႔ေသာ္။

တစ္ဖက္တြင္ အာဇာနည္ေန႔ကို ခမ္းနားေစလိုေသာ္လည္း တစ္ဖက္တြင္ ယင္းအာဇာနည္ေန႔မ်ဳိး ေနာက္ထပ္ႀကံဳေတြ႔လာမည္ကို စိုးရြံ႕စြာ ေနရသူမ်ားလည္း ရွိသည္။

ႏိုင္ငံ၏ ထူးျမတ္သည့္ ေခါင္းေဆာင္ႀကီးမ်ား လုပ္ႀကံခံရျခင္းေၾကာင့္ အာဇာနည္ေန႔ ျဖစ္ေပၚလာရျခင္း ျဖစ္သည္။

အာဇာနည္ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းနည္းတူ မ်က္ေမွာက္ေခတ္တြင္ ႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသားတို႔ အားကိုးယုံၾကည္ျခင္းကို ခံယူထားသည့္ ပုဂၢဳိလ္တစ္ဦး ရွိေနသည္။ ယင္းကား ႏိုဘယ္လ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ဆုရွင္လည္းျဖစ္၊ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္လည္း ျဖစ္သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္။ ယင္းအျပင္ သူသည္ အာဇာနည္ ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ သမီးရင္းလည္း ျဖစ္ေနေသးသည္။

ေနာက္ထပ္ အာဇာနည္ေန႔ကို မလိုခ်င္သည့္ သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ ျပည္သူမ်ားတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ေထာက္ခံသူမ်ားႏွင့္ ၎၏ လုံၿခံဳေရး တာဝန္ယူထားသူမ်ားက ေရွ႕ဆုံးက ျဖစ္သည္။

“ထူးျခားတဲ့ ပုဂၢဳိလ္တစ္ေယာက္ ျဖစ္တယ္။ လူထုေထာက္ခံမႈ အျပည့္အဝရွိတယ္” ဟု ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ ပြင့္လင္းလူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ျဖစ္သည့္ ဦးဂ်င္မီက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ရည္ညြန္းေျပာဆိုသည္။

သူ႔အေနႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ လုံၿခံဳေရးကို စိတ္ဝင္စားသလို စုိးရိမ္ေၾကာင့္ၾကမႈလည္း ရွိသည္။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ အႏိုင္ရရွိခဲ့မႈႏွင့္အတူ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ပါတီ (NLD) က အစိုးရ ျဖစ္လာၿပီး ပါတီဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လည္း အစိုးရအဖြဲ႔တြင္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ျဖစ္လာသည္။ သမၼတ႐ုံး ဝန္ႀကီးဌာနႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီးဌာနတို႔၏ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ရာထူးေနရာ ႏွစ္ခုအျပင္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ အျဖစ္လည္း တာဝန္ယူခဲ့သည္။

ယင္းမတိုင္မီက အစိုးရ အတိုက္အခံ အျဖစ္ႏွင့္သာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရပ္တည္ခဲ့ရၿပီး တပ္မေတာ္အစိုးရ၏ ဖိႏွိပ္ကန္႔သတ္မႈမ်ားကို ဆိုးရြားစြာ ရင္ဆိုင္ခဲ့ရသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအေရးအခင္းမွ စတင္ကာ အစိုးရ အတိုက္အခံေခါင္းေဆာင္ အျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့ၿပီး ဒီမိုကေရစီအေရး အတြက္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ရာမွ သူ၏ လုံၿခံဳေရး က႑သည္လည္း ျပည္သူမ်ားအတြက္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားစရာ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

သူ႔ကို ယုံၾကည္ကာ တန္ဖိုးထားသည့္ လူငယ္သုံးေလးဆယ္က အခ်င္းခ်င္း စုစည္းကာ လုံၿခံဳေရးကို တာဝန္ယူခဲ့ၾကသည္။ အဖြဲ႔ကို သုံးေရာင္ျခယ္ လူငယ္အဖြဲ႔ဟု အမည္ေပးခဲ့ၾကသည္။ လုံၿခံဳေရးအဖြဲ႔ ဆိုေသာ္လည္း လုံၿခံဳေရးဆိုင္ရာ သင္တန္းမ်ား၊ ကိုယ္ခံပညာ၊ တိုက္ခိုက္ေရး ပညာမ်ားကို စနစ္တက် သင္ယူထားသူမ်ား မဟုတ္။ ယင္းအျပင္ လုံၿခံဳေရးဆိုင္ရာ မည္သည့္လက္နက္ကိုမွ် ကိုင္ေဆာင္ရျခင္းလည္း မရွိေပ။

အဆိုပါ သုံးေရာင္ျခယ္ လူငယ္အဖြဲ႔ စတင္ခ်ိန္မွ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာအထိ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ လုံၿခံဳေရးတြင္ ပါဝင္ခဲ့သည့္ ဦးေက်ာ္ဆန္းက ယခုလို ေျပာဆိုသည္။
“လုံၿခံဳေရးယူတယ္ ဆိုတာက ခႏၶာကိုယ္နဲ႔ အကာကြယ္ေပးတဲ့ သေဘာပဲ ရွိတယ္” ဟု ဆိုသည္။ “အကုန္လုံးက စိတ္ဓာတ္နဲ႔ သြားေနၾကတာ”

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနႏွင့္ တပ္မေတာ္အစိုးရ လက္ထက္အတြင္း အသက္အႏၲရာယ္ကို ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ား ႀကံဳခဲ့ရသလို ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ ရန္ျပဳတိုက္ခိုက္ျခင္းလည္း မၾကာခဏ ခံခဲ့ရသည္။

အထင္ရွားဆုံးမွာ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ဒီပဲယင္း အေရးအခင္း ျဖစ္သည္။ စစ္ကိုင္းတုိင္းႏွင့္ ကခ်င္ျပည္နယ္ စည္း႐ုံးေရးခ ရီးစဥ္အတြင္း ဒီပဲယင္းၿမဳိ႕နယ္၊ က်ည္ရြာအေရာက္တြင္ ေထာင္ႏွင့္ခ်ီသည့္ လူအုပ္စုႀကီးက ညအေမွာင္တြင္ ေစာင့္ႀကဳိေနကာ ယာဥ္တန္းကို ပိတ္ဆို႔ၿပီး အၾကမ္းဖက္ ႐ိုက္ႏွက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ယာဥ္ေမာင္းသူ၏ ကြၽမ္းက်င္မႈေၾကာင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနႏွင့္ အသက္ေဘးမွ လြတ္ေျမာက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အသက္သည္ တိုင္းျပည္၏အသက္ ျဖစ္သျဖင့္ ဂ႐ုတစိုက္ရွိရန္ ဖခင္အပါအဝင္ လူႀကီးသူမမ်ား၏ မွာၾကားမႈေၾကာင့္ လူအုပ္မ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္မ်ား ဝိုင္းဝန္းပိတ္ဆို႔ထားသည့္ၾကားမွ အရဲစြန္႔ကာ ေမာင္းထြက္ခဲ့ရေၾကာင္း ယာဥ္ေမာင္းျဖစ္သူ ဦးေက်ာ္စိုးလင္းက ျပန္လည္ေျပာျပသည္။

ထိုစဥ္က ၎မွာ ဒုတိယႏွစ္ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားတစ္ဦး အျဖစ္သာ ရွိေသးသည္။ ယခုအခါတြင္ ဦးေက်ာ္စိုးလင္းသည္ မႏၲေလးတိုင္း ျပည္ႀကီးတံခြန္ ၿမဳိ႕နယ္၏ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္တစ္ဦး ျဖစ္ေနခဲ့ၿပီ။ 
“က်ည္ရြာကို ေရာက္တဲ့အခါက်ေတာ့ ကားကို ဘုန္းႀကီးႏွစ္ပါးက လာတားတယ္ေပါ့၊ ကြၽန္ေတာ္က မရပ္ခ်င္ဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္ ညကို အေရာက္မခံခ်င္တဲ့ သေဘာ။ အဲဒီတုန္းက ေမွာင္ရီၿဖိဳးဖ် ေရာက္လာတဲ့ အခ်ိန္ေပါ့”

သို႔ေသာ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ရပ္တန္႔ခိုင္းသျဖင့္ ကားကို ရပ္ေပးခဲ့ခ်ိန္တြင္ လူအုပ္စုႀကီးက စတင္တိုက္ခိုက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း ဦးေက်ာ္စိုးလင္းက ဆိုသည္။

အဆိုပါ အေနအထားတြင္ သူရဦးတင္ဦး အပါအဝင္ အျခားသူမ်ားက ယာဥ္ကို ေမာင္းထြက္သြားရန္ တိုက္တြန္းခဲ့ေသာ္လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ယင္းေနရာမွ ထြက္ခြာရန္ အခ်က္မျပ။

“အန္တီကို ၾကည့္လိုက္တဲ့အခါမွာ အန္တီက ဆုံးျဖတ္ရ ခက္ေနတဲ့ အေနအထားမ်ဳိးေပါ့” ဟု ၎က ဆိုသည္။ 
“အန္တီက ေမာင္းလို႔ေျပာရင္လည္း သူ႔မွာက ေနာက္က အ႐ိုက္ခံေနရသူေတြကို ထားၿပီး ေျပးတဲ့အေနအထားမ်ဳိး ျဖစ္ေနတယ္ေပါ့၊ မေမာင္းနဲ႔လို႔ ေျပာရင္လည္း အကုန္လုံးက ေသကုန္ေတာ့မွာ”

သို႔ေသာ္ မေနသာေတာ့သည့္အဆုံး ဦးေက်ာ္စိုးလင္းက ယာဥ္ကို အတင္းေမာင္းထြက္ခဲ့သည္ဟု ဆိုသည္။ သို႔မဟုတ္လွ်င္ အဆိုပါ ေမလ ၃၀ ရက္ေန႔သည္ သမိုင္းဝင္ အာဇာနည္ေန႔တစ္ေန႔ ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္သြားခဲ့ႏိုင္သည္။

အဆိုပါ အေရးအခင္းမွ လြတ္ေျမာက္လာသူမ်ား၏ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ျပန္လည္ေျပာဆိုၾကသည္မွာ ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ သမီးျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ယာဥ္မွန္းသိလ်က္ႏွင့္ အတင္းဝင္ ႐ိုက္ခဲ့ၾကသည္ဟု ဆိုသည္။

ထို႔မတိုင္မီကလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ကိုယ္ထိလက္ေရာက္ တိုက္ခိုက္မႈမ်ား ရွိခဲ့ေသးသည္။

“၁၉၉၆ မွာ ကမာၻေအး ဘုရားလမ္းေပၚမွာ အစ္ကိုတို႔ ကားတန္းကို အႀကီးအက်ယ္ အ႐ိုက္ခံရဖူးတယ္” ဟု ဦးေက်ာ္ဆန္းက အတိတ္ကို ျပန္ေျပာင္းသတိရလိုက္သည္။

ထိုစဥ္က စေနႏွင့္ တနဂၤေႏြေန႔တိုင္းတြင္ ပါတီေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္သည့္ ဦးတင္ဦး၊ ဦးၾကည္ေမာင္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္တို႔က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ေန အိမ္ေရွ႕တြင္ ႏိုင္ငံေရးတရားမ်ား ေဟာၾကားေလ့ရွိသည္။ တစ္ရက္တြင္မူ ေနအိမ္ၿခံဝင္းေရွ႕ကို အစိုးရက ပိတ္ပင္ခဲ့ရာ ျပည္သူမ်ားက ေနအိမ္ေရွ႕သို႔ လာေရာက္ႏိုင္ျခင္း မရွိျခင္းေၾကာင့္ ျပည္သူမ်ား ရွိရာသို႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆုံစဥ္ ရာႏွင့္ခ်ီသည့္ အရပ္ဝတ္ လူအုပ္စုႀကီးက ဝိုင္းဝန္းတိုက္ခိုက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

တိုက္ခိုက္မႈေၾကာင့္ သူရဦးတင္ဦး၏ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ မွန္မ်ားလည္း ပ်က္စီးခဲ့သည္။

ယင္းေနရာမွအလြန္ ေနအိမ္သို႔ အျပန္လမ္းတြင္ ယာဥ္တန္းကို ခဲျဖင့္ ပစ္ေပါက္ျခင္းမ်ား ထပ္မံျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး ဦးတင္ဦးႏွင့္ ဦးၾကည္ေမာင္တို႔ကို လူတစ္ဦးက ဓားျဖင့္ အနီးကပ္ ဝင္ထိုးခဲ့ေသးသည္။ သို႔ေသာ္ ကံသီသျဖင့္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ မရခဲ့။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနႏွင့္ သူ၏ လုံၿခံဳေရးအဖြဲ႔မ်ားကို အထူးသတိေပးခ်က္ တစ္ခုကိုလည္း လိုက္နာရန္ ညႊန္ၾကားထားေသးသည္။ ယင္း

“ကားတန္းကို ဝိုင္း႐ိုက္ေတာ့ အစ္ကိုတို႔က ဘာလုပ္ႏိုင္လဲဆိုေတာ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အစ္ကိုတို႔ ခႏၶာကိုယ္ေတြနဲ႔ အုပ္ေပးထားတဲ့ဟာပဲ လုပ္ႏိုင္တယ္” ဟု ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဆိုသည္။

ယင္းျဖစ္ရပ္ မတိုင္မီက စစ္ကိုင္းတိုင္းေဒသႀကီး ကသာခ႐ိုင္၊ အင္းေတာ္ၿမဳိ႕နယ္၊ လယ္ျပင္ေက်းရြာ မူလတန္းေက်ာင္းတြင္ ျပည္ေထာင္စုႀကံ့ခိုင္ ဖြံ႔ၿဖဳိးေရးအသင္းက အခမ္းအနားတစ္ခု က်င္းပသည္။ အဆိုပါ အခမ္းအနားသို႔ အသင္းအတြင္းေရးမွဴးလည္းျဖစ္၊ ရထားပို႔ေဆာင္ေရး ဝန္ႀကီးဌာန ဝန္ႀကီးလည္း ျဖစ္သည့္ ဦးဝင္းစိန္က တက္ေရာက္အမွာစကား ေျပာၾကားသည္။

ဝန္ႀကီး၏ ေျပာဆိုမႈမ်ားထဲတြင္ “အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္နဲ႔ လူလူခ်င္း၊ တုတ္တုတ္ခ်င္း၊ ဓားဓားခ်င္း ႐ိုက္သင့္ရင္ ႐ိုက္ရမယ္၊ ခုတ္သင့္ရင္ ခုတ္ရမယ္” ဟု ေျပာဆိုခဲ့သည့္အျပင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တိုင္းျပည္မွ ဖယ္ရွားပစ္ရမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေျပာဆိုခဲ့သည္။

“ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို သတ္ရဲလား” ဟူ၍လည္း ပရိသတ္သို႔ သုံးႀကိမ္တိုင္ တိုင္သံေပးခဲ့ေသးသည္။

၁၉၉၈ ခုႏွစ္တြင္လည္း ေနအိမ္ေရွ႕တြင္ စစ္ဘက္လုံၿခံဳေရးမ်ား၏ ႐ိုက္ႏွက္မႈကိုလည္း ႀကံဳခဲ့ရေသးသည္။ ထိုစဥ္က သူရဦးတင္ဦးက အကာကြယ္ျပဳခဲ့သျဖင့္ ပုခုံးတြင္သာ ဒဏ္ရာရွိခဲ့သည္။

အၾကမ္းဖက္သူမ်ားသည္ စနစ္တက် စီစဥ္ထားသကဲ့သို႔ ရွိေနသည့္အျပင္ တစ္ဦးတစ္ေယာက္၏ အမိန္႔အတိုင္း လိုက္နာေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္မ်ားကို မ်က္ျမင္ေတြ႔ရွိသူမ်ား ရွိေနခဲ့ရာ အဆိုပါ အေရးအခင္း၏ ေနာက္ကြယ္တြင္ အဖြဲ႔အစည္း တစ္ခုခု ရွိေနမည္ဟု စြပ္စြဲခဲ့ၾကသည္။ အဆိုပါ အၾကမ္းဖက္မႈအတြက္ လက္သည္ကို ေဖာ္ထုတ္အေရးယူျခင္း မျပဳခဲ့ေပ။

အစိုးရအေနႏွင့္ ျပည္သူလူထု၏ အသက္အိုးအိမ္ကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ တာဝန္ရွိေသာ္လည္း သူတို႔အေနႏွင့္ အ႐ိုက္ခံခဲ့ရသည္ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ တစ္ေလွ်ာက္လုံး အနီးကပ္ ရွိေနခဲ့သည့္ သူရဦးတင္ဦးက ျပန္လည္ေျပာဆိုသည္။

ထိုအခ်ိန္က တိုင္းျပည္ကို ဦးေဆာင္ေနသူမ်ား ကိုယ္တိုင္က က်ဴးလြန္ခဲ့ေလသေလာဟူ၍ သံသယပြားစရာ အေနအထား။

ျပည္သူအမ်ားစုႏွင့္ ေနာက္လိုက္မ်ားက သူ၏ လုံၿခံဳေရးအေပၚ စိုးရိမ္ေၾကာင့္ၾက ရွိခဲ့ေသာ္လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တိုင္ကမူ မ်ားစြာစိုးရိမ္ဟန္ မျပ။

ၿပီးခဲ့သည့္လက ေနာက္ဆုံးသြားထားခဲ့သည့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ ခရီးစဥ္မွသည္ ယခင္ ျပည္တြင္းျပည္ပ ခရီးစဥ္မ်ား အပါအဝင္ သြားေလရာ ခရီးစဥ္မ်ားတြင္ ယင္းအခ်က္ကို အထင္အရွား ေတြ႔ႏိုင္သည္။ ေအာက္ေျခလူထုႏွင့္ နီးနီးကပ္ကပ္ ဆက္ဆံရန္ မည္သည့္အခါမွ ဝန္မေလးခဲ့ေပ။ သူ႔ကို ေတြ႔ဆုံႏႈတ္ဆက္လိုသူမ်ားကို အေလးထားကာ ျပန္လည္ႏႈတ္ဆက္ရမွ ေက်နပ္တတ္သူ ျဖစ္သလို လူထုထံမွ သတင္းစကားမ်ားကိုလည္း စိတ္ပါဝင္စားစြာ နားေထာင္တတ္သူ ျဖစ္သည္။

က မည္သည့္ ရန္ျပဳတိုက္ခိုက္မႈကိုမွ မတုံ႔ျပန္ရန္ ျဖစ္သည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံ ခရီးစဥ္အတြင္း လမ္းမေဘးမွ ရပ္လ်က္ ေအာ္ဟစ္ႏႈတ္ဆက္ေနသူမ်ားကို ျမင္သည့္အခါ ယာဥ္ကိုရပ္ေစလ်က္ လူအုပ္ဆီသို႔ ဆင္းေတြ႔ခဲ့သည္ကို ႐ုပ္သံမ်ားမွ တစ္ဆင့္ ေတြ႔လိုက္ရသည္။

ယင္းသို႔ေသာ အေနအထားက မသမာသူမ်ားအတြက္ လြယ္လင့္တကူ လုပ္ႀကံႏိုင္မည့္ အခြင့္အလမ္းျဖစ္သည္။

လူအုပ္စုမွသာ မဟုတ္၊ တစ္ဦး တစ္ေယာက္တည္း ဆိုလွ်င္ပင္ အမိအရ ႏႈတ္ဆက္ေလ့ရွိေၾကာင္း ခရီးစဥ္မ်ားတြင္ အတူလိုက္ပါခဲ့သူ ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဆိုသည္။

“တစ္ခါတေလက်လို႔ရွိရင္ ေတြ႔တဲ့သူကို ကားျပတင္းေပါက္ကေန ေတာက္ေလွ်ာက္ႏႈတ္ဆက္တာမ်ဳိး ရွိတယ္၊ ဒါေပမဲ့ သူက ႏႈတ္ဆက္တဲ့လက္က ဒီတစ္လက္ထဲပဲ။ ဟိုဘက္က ႏႈတ္ဆက္တဲ့ သူေတြက အမ်ားႀကီး။ ကားက ဒီလိုသြားေနတဲ့ အခါက်လို႔ ရွိရင္ ေရရွည္မွာက်လို႔ ရွိရင္ ႏႈတ္ဆက္သြားတဲ့ လက္အရွိန္နဲ႔ ကားေဘာင္နဲ႔ လက္ဖ်ံနဲ႔ ထိပါ႐ိုက္ပါမ်ားေတာ့ တစ္ခါတေလက်ေတာ့ အဲဒီလက္ေတြက မခံႏိုင္ေတာ့ဘူး”

ယင္းအခ်ိန္မ်ဳိးတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ ျပည္သူမ်ားအၾကား လုံၿခံဳေရး တာဝန္ယူရသူမ်ားအတြက္ အခက္အခဲ ျဖစ္ရသည္။ အမွတ္မထင္ ရန္ျပဳလိုက္မည့္ အေရးကိုလည္း စိုးရိမ္ရသည္။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္စည္း႐ုံးေရး ဟုမၼလင္းေဒသ ခရီးစဥ္တြင္ ေဒသခံတစ္ဦးက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အနီးတို႔ ႐ုတ္တရက္ တိုးကပ္လာစဥ္ လုံၿခံဳေရးက ဟန္႔တားရာမွ ႐ုန္းရင္းဆန္ခတ္ ျဖစ္ခဲ့ဖူးသည္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကမူ ယင္းသို႔ေသာ အျပဳအမူမ်ဳိးကို မႏွစ္သက္ေပ။

“အန္တီအေနနဲ႔ ေျပာတာေတာ့ သူတို႔ခမ်ာ လာတယ္၊ ေတြ႔ဖို႔ကို ဘယ္အခ်ိန္ထဲကေန ဒီေနရာမွာ ေစာင့္ေနရလဲ မသိဘူးေပါ့ေနာ္။ ဘာပဲေျပာေျပာ သူတို႔ေတြ႔ခ်င္တဲ့ ဆႏၵေလး ျဖည့္ဆည္းေပးလိုက္တဲ့ သေဘာပါတဲ့” ဟု ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဆိုသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွ စတင္ကာ ၂၇ ႏွစ္အတြင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ လုံၿခံဳေရး အေစာင့္အေရွာက္မ်ားႏွင့္ ျပည္သူမ်ားအၾကား မၾကာခဏ ျပႆနာ တက္ခဲ့ရသည္ဟု ဦးဝင္းထိန္က ေျပာဆိုသည္။

ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား အေနႏွင့္ မည္မွ်ပင္ လူထုေထာက္ခံမႈ ရရွိထားသည္ ျဖစ္ေစ မလိုသူအခ်ဳိ႕က လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္တတ္ေၾကာင္း ျမန္မာသာမက ႏိုင္ငံတကာတြင္လည္း ေတြ႔ႏိုင္သည္။

၁၉၆၃ ခုႏွစ္က အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ ၃၅ ဦးေျမာက္ သမၼတျဖစ္သူ ဂြၽန္အက္ဖ္ကေနဒီသည္ ေရြးေကာက္ပြဲ မဲဆြယ္စည္း႐ုံး လႈပ္ရွားမႈမ်ား ေဆာင္ရြက္ေနစဥ္ လုပ္ႀကံခံခဲ့ရသည္။ သူလိုက္ပါလာသည့္ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ကို ႏႈတ္ဆက္ရန္ လူအုပ္ႀကီးက ေစာင့္ဆိုင္းေနစဥ္ လူအုပ္အတြင္းမွ ေသနတ္သမားက ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္ခဲ့ရာ ဦးေခါင္းႏွင့္ လည္ပင္းကို က်ည္ဆံထိမွန္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

အိႏၵိယႏိုင္ငံကို လြတ္လပ္ေရး ရရွိေရးအတြက္ အဓိက ႀကဳိးပမ္းခဲ့ေသာ ပုဂၢဳိလ္ႀကီး ျဖစ္သည့္အျပင္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး တရားမ်ား အၿမဲေဟာေျပာခဲ့သူတစ္ဦး ျဖစ္သည့္ မဟတၱမဂႏၶီသည္ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ဇန္၀ဝရီလ ၃၀ ရက္ေန႔က ဟိႏၵဴအစြန္းေရာက္တစ္ဦး၏ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ျခင္းေၾကာင့္ ကြယ္လြန္ခဲ့သည္။

ကြၽန္စနစ္ကို ေတာ္လွန္ခဲ့သည့္ အေမရိကန္သမၼတ ေအဗရာဟင္လင္ကြန္း၊ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္အျဖစ္ ႏွစ္ႀကိမ္ ေရြးေကာက္ခံရသူ ဘနာဇီယာဘူတို စသူတို႔လည္း လူအုပ္ၾကားတြင္ပင္ လုပ္ႀကံခံခဲ့ရသည္။

ႏိုင္ငံေခါင္းေဆာင္မ်ားအတြက္ လူအုပ္စုအတြင္း ရွိေနခ်ိန္သည္ ၎တို႔ကို လုပ္ႀကံရန္ အလြယ္ကူဆုံး အေနအထား ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ လုံၿခံဳေရး တာဝန္ယူထားသူမ်ား အေနႏွင့္လည္း အစိုးရိမ္ရဆုံးအခ်ိန္ ျဖစ္သည္။

လူငယ္မ်ား အေနႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခ်စ္ျမတ္ႏိုးသည့္ စိတ္ျဖင့္သာ ေဘးအႏၲရာယ္မွ ကာကြယ္ခဲ့ရေသာ္လည္း အမွန္တကယ္တြင္ လုံၿခံဳေရးအဖြဲ႔ဟုပင္ မေခၚဆိုႏိုင္ေၾကာင္း NLD ပါတီ ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္လည္းျဖစ္၊ တပ္မေတာ္သားေဟာင္းလည္း ျဖစ္သည့္ ဦးဝင္းထိန္က ေျပာဆိုသည္။

ဦးဝင္းထိန္သည္လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ လုံၿခံဳေရးအဖြဲ႔ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး အျဖစ္ တာဝန္ယူခဲ့သူ ျဖစ္သည္။ “တကယ္တမ္းဆိုရင္ လုံၿခံဳေရးလို႔ေတာင္မွ ေခၚလို႔မရဘူး၊ တကယ္တမ္း ပေရာ္ဖက္ရွင္နယ္ လုပ္ႀကံတဲ့သူဆိုရင္ လြယ္လြယ္ကူကူနဲ႔ လုပ္ႀကံလို႔ရတယ္”

သို႔ေသာ္ “အသက္အႏၲရာယ္ ရွိေပမယ့္ လူထုထဲ မဆင္းဘဲ မေနႏိုင္ဘူး” ဟု ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ႏွင့္ လုပ္ေဖာက္ကိုင္ဖက္ ျဖစ္သည့္ ကြယ္လြန္သူ သတင္းစာ ဆရာႀကီး ဟံသာဝတီ ဦးဝင္းတင္က သတင္းမီဒီယာ တစ္ခုသို႔ ေျပာဆိုခဲ့ဖူးသည္။

သူရဦးတင္ဦးကလည္း ယခုကဲ့သို႔ ဆိုသည္။
“ေခါင္းေဆာင္တိုင္းကေတာ့ ဒီလိုပါပဲ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အင္မတန္မွ ယုံၾကည္တယ္”

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနႏွင့္ သူ၏ လုံၿခံဳေရးထက္ ယာဥ္တန္းနံေဘးက စုၿပံဳတိုးေဝွ႔ကာ ႏႈတ္ဆက္သူမ်ားကို ကားဘီးျဖင့္ ႀကိတ္မိမည့္ အေရးကိုသာ ေတြးစဥ္းစားသူ ျဖစ္သည္။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသည္ပင္ သူ၏ လုံၿခံဳေရးကို အေလးအနက္ မထားခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ လုပ္ႀကံခံခဲ့ရျခင္း ျဖစ္သည္။

ယခုအခ်ိန္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ ျဖစ္သည္။ ရာထူးအဆင့္ သတ္မွတ္ခ်က္အရ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ ၿပီးလွ်င္ ဒုတိယေျမာက္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံေရး အရွိန္အဝါႏွင့္ ၾသဇာအရ သမၼတ၏ အထက္တြင္ ရွိေနသည္။

ထို႔အတြက္ သူ၏ လုံၿခံဳေရးသည္ ပို၍ပင္ အေရးႀကီးေၾကာင္း လူအမ်ားက ေထာက္ျပေျပာဆိုၾကသည္။ ၿပီးခဲ့သည္ လပိုင္းအတြင္းက လူမႈကြန္ရက္တစ္ခုမွ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လုပ္ႀကံမည္ဟူ၍ ေရးသားခဲ့ေသးသည္။

“တိုင္းျပည္ရဲ႕ အေျပာင္းအလဲကို ဦးေဆာင္ၿပီး လုပ္ႏိုင္တဲ့ပုဂၢဳိလ္ ျဖစ္တဲ့အတြက္ သူ႔ရဲ႕ လုံၿခံဳေရးကေတာ့ အမ်ားႀကီး ဦးစားေပးၿပီးေတာ့ ဂ႐ုစိုက္သင့္တယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္” ဟု ဦးဂ်င္မီက ဆိုသည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္အား ျပည္ထဲေရး ဝန္ႀကီးဌာန၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႔မွ သတ္မွတ္ထားသည့္ အဆင့္ႏွင့္အညီ လုံၿခံဳေရး အေစာင့္အေရွာက္မ်ား ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ရရွိထားသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သြားေလရာတြင္ အၾကမ္းဖက္မႈ တိုက္ဖ်က္ေရးဌာနမွ အထူးတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ားျဖင့္ အနီးကပ္လုံၿခံဳမႈ ေပးေနသည္ဟု ျပည္ထဲေရး ဝန္ႀကီးဌာန၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲတပ္ဖြဲ႔မွ ရဲမွဴးႀကီး ေဇာ္ခင္ေအာင္က ဆိုသည္။
“ကြၽန္ေတာ္တို႔က ဗဟိုစည္း၊ အတြင္းစည္း၊ အျပင္စည္း ဆိုၿပီးေတာ့မွ စည္းသုံးစည္းနဲ႔ လုံၿခံဳေရး လုပ္ထားတယ္၊ ၿပီးလို႔ရွိရင္ သူ႔ရဲ႕အနီးကပ္အဖြဲ႔က အၾကမ္းဖက္မႈ တိုက္ဖ်က္ေရး အဖြဲ႔ကေန တာဝန္ယူထားတယ္” ဟု ၎က ဆိုသည္။
ယင္းအေနအထားသည္ ယခင္ထက္ေတာ့ ပို၍ေကာင္းမြန္သည့္ အေနအထား ျဖစ္သည္။

အစိုးရ၏ စနစ္တက် ေလ့က်င့္ထားသည့္ အဖြဲ႔အစည္း ျဖစ္သည့္အျပင္ လက္နက္အျပည့္အစုံလည္း ပါရွိသည္ျဖစ္ရာ ေက်နပ္ရသည္ဟု ဦးေက်ာ္ဆန္းက ဆိုသည္။
“ေက်နပ္တာေပါ့၊ ႀကဳိက္တာေပါ့။ ဒါမ်ဳိးက အေစာႀကီးကတည္းက ျဖစ္သင့္တာေပါ့”

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ေရွ႕က မားမားရပ္ခဲ့သူ ရဲေဘာ္ရဲဘက္ႀကီး သူရဦးတင္ဦးကလည္း ယခင္ထက္ ပို၍လုံၿခံဳမည္ဟု ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ သူ႔အေနႏွင့္ လုံးလုံးလ်ားလ်ား စိတ္ခ်လွသည္ေတာ့ မဟုတ္ပါ။

ယခင္အာဇာနည္မ်ား က်ဆုံးခဲ့ခ်ိန္ကို ကိုယ္တိုင္ေတြ႔ျမင္ သိမီလိုက္သူ တစ္ဦး အေနႏွင့္ ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး က်ဆုံးရျခင္း တြက္ တစ္တိုင္းျပည္လုံး ဝမ္းနည္းပက္လက္ ျဖစ္ခဲ့ရသည္ကိုလည္း အမွတ္ရေနေသးသည္။

ေခါင္းေဆာင္မ်ား က်ဆုံးျခင္းသည္ တိုင္းျပည္၏ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးမ်ား လႈပ္ခတ္ထိခိုက္ရေၾကာင္းလည္း အေသအခ်ာ နားလည္ထားသူ ျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို လုံၿခံဳေရး တပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား သာမက ျပည္သူတစ္ရပ္လုံးက ဝိုင္းဝန္းေစာင့္ေရွာက္ ေပးေစလိုသည့္ ဆႏၵက သူ႔တြင္ ရွိေနသည္။

မၾကာမီ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ မေလးရွားႏိုင္ငံသို႔ သြားေရာက္မည္ဟု သတင္းထြက္ေနရာ သူမ၏ လုံၿခံဳေရးကို ပို၍ စိုးရိမ္လာသူမ်ား ရွိသည္။

လတ္တေလာတြင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းနည္းတူ ဒုတိယေျမာက္ ပင္လုံညီလာခံ ျဖစ္ေျမာက္ေရးအတြက္ လုံးပမ္းေနရခ်ိန္ ျဖစ္သည့္အတြက္ ပို၍ပင္ အေရးႀကီးေၾကာင္း သူရဦးတင္ဦးက ဆိုသည္။

ဦးဂ်င္မီကလည္း ထိုနည္းတူပင္ ျဖစ္သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အေနႏွင့္ ဖခင္နည္းတူ ျပည္သူလူထုအေပၚ ယုံၾကည္စိတ္ထားသလို ျပည္သူလူထု၏ ေထာက္ခံမႈကို ရရွိထားေသာ္လည္း မလိုသူမ်ားလည္း ရွိေနႏိုင္သည္။ လက္ရွိအေနအထားသည္ အယူအဆေရးရာမ်ားတြင္ သေဘာထားကြဲလြဲမ်ားက ယခင္ေခတ္ကာလမ်ားထက္ ပို၍ မ်ားျပား႐ႈပ္ေထြးစြာ ရွိေနျခင္းေၾကာင့္ သတိႀကီးစြာ ထားသင့္ေၾကာင္း အႀကံျပဳသည္။

အထူးသျဖင့္ ခရီးစဥ္မ်ားတြင္ ျပည္သူလူထုႏွင့္ အကန္႔အသတ္မဲ့ ေတြ႔ဆုံႏႈတ္ဆက္ျခင္းအေပၚ ၎က စိုးရိမ္ျခင္း ျဖစ္သည္။
“ျပည္သူလူထု အမ်ားႀကီးက ကိုယ့္ကို ေထာက္ခံတာေတာ့ မွန္တယ္၊ ဒါေပမဲ့ တခ်ဳိ႕လူေတြက်ေတာ့ ကိုယ္မသိႏိုင္တဲ့ လူတခ်ဳိ႕ ရွိႏိုင္တာေပါ့” ဟု ဦးဂ်င္မီက ဆိုသည္။
“အဲဒီအတိုင္းေတာ့ မသြားသင့္ဘူးလို႔ ကြၽန္ေတာ့္အျမင္ကိုပဲ ေျပာပါရေစ”

ထိုသူတို႔သည္ ေနာက္ထပ္ အာဇာနည္ေန႔တစ္ေန႔ ထပ္ေပၚလာမည္ကို အလိုမရွိသူမ်ား ျဖစ္သည္။

ေအာင္မ်ဳိးထက္

ထင္ရွားသည့္ လုပ္ႀကံမႈႀကီးအခ်ဳိ႕

၁။ မဟတၲမဂႏၵီ
အိႏၵိယႏိုင္ငံ အမ်ဳိးသားေခါင္းေဆာင္ႀကီး အျဖစ္ သတ္မွတ္ခံရသူ မဟတၱမဂႏၵီသည္ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၃၀ ရက္ေန႔တြင္ နယူးေဒလီၿမိဳ႕၌ ညဘက္ လမ္းေလွ်ာက္ထြက္စဥ္ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္သတ္ခံခဲ့ရသည္။ ဂႏၵီအား သတ္ျဖတ္သူမွာ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ အစြန္းေရာက္တစ္ဦး ျဖစ္သည္။

၂။ ဘနာဇီယာဘူတို
ပါကစၥတန္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ေဟာင္း ဘနာဇီယာဘူတိုမွာ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္က လူထုစည္း႐ုံးေရး ခရီးစဥ္တစ္ခုအတြင္း မိန္႔ခြန္းေျပာေနစဥ္ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္သတ္ခံရၿပီး ေသနတ္သမားမွာ ဘူတို႔ကို ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္အၿပီး အေသခံဗုံးခြဲခဲ့သျဖင့္ လူအုပ္အတြင္းရွိ အျခား ၂၂ ဦးလည္း ထိခိုက္ေသဆုံးခဲ့သည္။ ဘနာဇီယာဘူတိုမွာ အာရွေဒသတြင္း ထင္ရွားသည့္ အမ်ဳိးသမီး ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ျဖစ္သည္။

၃။ မာတင္လူသာကင္း
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ ထင္ရွားေသာ လူထုေခါင္းေဆာင္တစ္ဦးျဖစ္သူ မာတင္လူသာကင္းသည္လည္း ၁၉၆၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၄ ရက္ေန႔တြင္ အစြန္းေရာက္တစ္ဦး၏ လုပ္ႀကံခံရသျဖင့္ ေသဆုံးခဲ့သည္။ လူျဖဴလူမည္း ခြဲျခားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးကို ဦးေဆာင္လႈံ႔ေဆာ္ခဲ့သူ မာတင္လူသာကင္းကို လူျဖဴတစ္ဦးက ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္လုပ္ႀကံခဲ့ျခင္း ျဖစ္ၿပီး မာတင္လူသာကင္း ဟိုတယ္ဝရန္တာ၌ ရပ္ေနစဥ္ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

၄။ ဂြၽန္အက္ဖ္ကေနဒီ
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ ၃၅ ဦးေျမာက္ သမၼတျဖစ္သူ ဂြၽန္အက္ဖ္ကေနဒီမွာ သမၼတအျဖစ္ တာဝန္ယူေနစဥ္ ၁၉၆၃ ခုႏွစ္ ႏိုဝင္ဘာလ ၂၂ ရက္ေန႔၌ ဒဲလတ္စ္ျပည္နယ္အတြင္း အမိုးဖြင့္ကားျဖင့္ ခရီးသြားေနစဥ္ ေသနတ္သမားတစ္ဦး၏ လုပ္ႀကံပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ ေသဆုံးခဲ့သည္။ ေသနတ္သမားကို ဖမ္းဆီးမိခဲ့ေသာ္လည္း ေနာက္ဆုံးအခ်ိန္ထိ လုပ္ႀကံမႈကို ဝန္မခံခဲ့ေပ။ သမၼတ ကေနဒီ လုပ္ႀကံမႈမွာ ယေန႔အခ်ိန္ထိ ပေဟဠိအခ်ဳိ႕ ရွိေနၿပီး အေမရိကန္ ေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႔အစည္းမ်ား ျဖစ္သည့္ FBI ႏွင့္ CIA တို႔၏ လက္ခ်က္ဟု စြပ္စြဲမႈမ်ား ရွိသလို က်ဴးဘားႏွင့္ ဆိုဗီယက္ျပည္ေထာင္စုက လုပ္ႀကံသည္ဟုလည္း ေျပာဆိုမႈမ်ား ရွိသည္။

၅။ အင္ဒီရာဂႏၵီ
အိႏၵိယႏိုင္ငံ၏ အမ်ဳိးသမီး ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ အင္ဒီရာဂႏၵီမွာ ဆခ္လူမ်ဳိး သက္ေတာ္ေစာင့္၏ အနီးကပ္ ပစ္ခတ္လုပ္ႀကံမႈေၾကာင့္ ၁၉၈၄ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ ရက္ေန႔တြင္ ေသဆုံးခဲ့သည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ပထမဆုံး ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဂ်၀ါဟလာေန႐ူး၏ သမီးလည္းျဖစ္သူ အင္ဒီရာဂႏၵီမွာ ဆခ္ခြဲထြက္ေရး လႈပ္ရွားမႈကို ႏွိမ္နင္းရန္ ႀကိဳးပမ္းေနစဥ္ သက္ေတာ္ေစာင့္ ဆခ္လူမ်ဳိးက ေသနတ္ျဖင့္ အခ်က္ေပါင္းမ်ားစြာ အနီးကပ္ပစ္ခတ္ခံရၿပီး ေဆး႐ုံသို႔ ပို႔ေဆာင္စဥ္ ေသဆုံးခဲ့သည္။

၆။ ရာဂ်စ္ဂႏၵီ
အင္ဒီရာဂႏၵီ၏ သားျဖစ္ၿပီး ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ အျဖစ္လည္း တာဝန္ယူခဲ့သူ ရာဂ်စ္ဂႏၵီမွာ အိႏၵိယႏိုင္ငံ တမီလ္နာဒူးျပည္နယ္ ခ်င္ႏိုင္းၿမိဳ႕၌ အေသခံ ဗုံးေဖာက္ခြဲ လုပ္ႀကံမႈေၾကာင့္ ေသဆုံးခဲ့သည္။ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္ ေမလ ၂၁ ရက္ေန႔တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ လုပ္ႀကံမႈကို သီရိလကၤာႏိုင္ငံမွ က်ားသူပုန္အဖြဲ႔က လုပ္ေဆာင္ခဲ့ေၾကာင္း စြပ္စြဲခံခဲ့ရသည္။ ရာဂ်စ္ဂႏၵီ လုပ္ႀကံခံရမႈမွာ သီရိလကၤာႏိုင္ငံ ျပည္တြင္းစစ္အတြင္း အိႏၵိယ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတပ္ဖြဲ႔မ်ား ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္မႈႏွင့္ သက္ဆိုင္ေၾကာင္းလည္း ေျပာဆိုၾကသည္။