News

POST TYPE

NEWS

ေဆာ္ဒီ အမ်ိဳးသမီးအေရးလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ဖမ္းဆီးမႈ လူ႔အခြင့္အေရးအုပ္စုမ်ား ႐ႈတ္ခ်
21-May-2018



ရီယာ့ဒ္၊ ေမ ၂၀

ေဆာ္ဒီအာေရဗီးယားႏိုင္ငံတြင္ အမ်ိဳးသမီးအေရးလႈပ္ရွားသူမ်ားကို သစၥာေဖာက္မ်ားအျဖစ္စြပ္စြဲကာ ဖမ္းဆီးခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ေဆာ္ဒီအစိုးရ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစီအစဥ္ကို ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအုပ္စုမ်ားက ေမးခြန္းထုတ္လိုက္ၾကသည္ဟု DW သတင္းတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ႏိုင္ငံတည္ျငိမ္ေအးခ်မ္းမႈႏွင့္ အမ်ိဳးသားစည္းလံုးညီၫြတ္မႈကို ထိခိုက္ပ်က္ျပား ေစရန္ႀကိဳးစားမႈျဖင့္ စြပ္စြဲကာ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားသူ ၇ ဦးကို လႊတ္ေပးရန္ ေဆာ္ဒီအာဏာပိုင္မ်ားကို Amnesty International လူ႔အခြင့္အေရးအုပ္စုက ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။

ေဆာ္ဒီအာေရဗီးယားသည္ လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆိုခြင့္၊ သင္းပင္းဖြဲ႔စည္းခြင့္၊ စုေဝးခြင့္မ်ားကို ျငိမ္းခ်မ္းစြာ က်င့္သံုးႏိုင္ေရးအတြက္ ႀကိဳးစားေသာ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားကို ပစ္မွတ္ထားေနသေ႐ြ႕ အမ်ိဳးသမီးအခြင့္အေရးႏွင့္ အျခားျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို လူသိရွင္ၾကား ဆက္လက္အားေပးမႈမရွိႏိုင္ဟု  Amnesty International ၏ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ဒါ႐ိုက္တာ ဆာမန္ဟာဒစ္က ေျပာဆိုသည္။

ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခံရသူမ်ားသည္ ႏိုင္ငံျခားအသင္းအဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ သံသယျဖစ္ဖြယ္ ဆက္သြယ္ျခင္း၊ ျပည္ပရွိ ရန္လိုေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားကို ေငြေၾကးအကူအညီေပးျခင္းႏွင့္ အစိုးရလုပ္သားမ်ားကို စုေဆာင္းျခင္းတို႔ကို ျပဳလုပ္ခဲ့သည္ဟု ေဆာ္ဒီအာဏာပိုင္မ်ားက ဆိုသည္။

ဖမ္းဆီးခံရသူေသာ အမ်ိဳးသားမ်ားႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ ေဆာ္ဒီတြင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ပိတ္ပင္ထားသည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကားေမာင္းခြင့္ရရွိေရးကို လံႈ႔ေဆာ္ခဲ့ၾကသူမ်ားျဖစ္သည္။ ဇြန္လ ၂၄ ရက္တြင္ စတင္သက္ေရာက္မည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ကားေမာင္းခြင့္ ပိတ္ပင္မႈ႐ုပ္သိမ္းျခင္း ဆံုးျဖတ္ခ်က္သည္ ေဆာ္ဒီအိမ္ေရွ႕မင္းသား ဘင္ေဆာ္လ္မန္၏ တိုးတက္ေျပာင္းလဲေရး အစီအစဥ္တစ္ရပ္ဟု ႐ႈျမင္ၾကသည္။

ယခုဖမ္းဆီးမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆာ္ဒီမီဒီယာတြင္ ေဖာ္ျပခ်က္သည္ လူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားအား ေၾကာက္ရြံ႕ေစရန္ႏွင့္ သိကၡာညစ္ႏြမ္းေစရန္ ရည္႐ြယ္ေသာ လုပ္ႀကံစြပ္စြဲမႈတစ္ခုျဖစ္ၿပီး ေဆာ္ဒီရွိ အမ်ိဳးသမီးလူ႔အခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားအတြက္ စိုးရိမ္ဖြယ္ျဖစ္ရပ္တစ္ခုဟု Amnesty International က ေဝဖန္ေျပာၾကားသည္။

Human Rights Watch အုပ္စုကလည္း ေဆာ္ဒီအိမ္ေရွ႕စံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစီအစဥ္သည္ ေဆာ္ဒီႏိုင္ငံအတြင္းရွိ အမ်ိဳးသမီးအေရးႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးအတြက္ လူသိရွင္ၾကား စည္း႐ံုးလံႈ႔ေဆာ္ရန္ သတၱိရွိသူ အစစ္အမွန္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသမားမ်ားကို ေၾကာက္လန္႔တၾကား တံု႔ျပန္လိုက္သည့္ အစီအစဥ္ျဖစ္သည္ဟု သံုးသပ္ေျပာၾကားသည္။

“အိမ္ေရွ႕မင္းသားရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစီအစဥ္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ သံသယရွိေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုသူ မွန္သမွ် ေထာင္ခ်ခံရမယ္လို႔ အသိေပးတယ္ဆိုတာ ရွင္းေနပါတယ္” ဟု Human Rights Watch မွ အေရွ႕အလယ္ပိုင္း ဒါ႐ိုက္တာ ဆာရာလီးဝိႈက္ဆန္က မွတ္ခ်က္ေပးသည္။

ေဆာ္ဒီဘုရင့္ႏိုင္ငံတြင္ တားျမစ္ထားေသာ စည္း႐ံုးလႈပ္ရွားမႈဝါဒကို အားေပးရာေရာက္မႈကို အာဏာပိုင္မ်ားက ေရွာင္ရွားလိုျခင္းျဖစ္သည္ဟု သံုးသပ္မႈမ်ားလည္း ရွိသည္။

“ဒီ စည္း႐ံုးလႈပ္ရွားသူေတြ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ တစ္ခုတည္းေသာရာဇဝတ္မႈက မင္းသားဘင္ေဆာ္လမန္ မလုပ္ေဆာင္ခင္မွာ အမ်ိဳးသမီးကားေမာင္းခြင့္ကို လံႈ႔ေဆာ္ခဲ့တာပါ” ဟု ဆာရာလီးဝိႈက္စတန္က ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ျပည္ပခရီးသြားခြင့္၊ ပတ္စပို႔ကိုင္ေဆာင္ခြင့္၊ လက္ထပ္ထိမ္းျမားခြင့္တို႔ႏွင့္ပတ္သက္၍ ေဆြမ်ိဳးသားခ်င္း အမ်ိဳးသားမ်ားကသာ အတည္ဆံုးျဖတ္ခြင့္ရွိေသာ အုပ္ထိန္းမႈဆိုင္ရာ ဥပေဒမ်ားကဲ့သို႔ေသာ ခြဲျခားမႈပံုစံမ်ားအဆံုးသတ္ေရးကိုလည္း လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားသူမ်ားက ေတာင္းဆိုခဲ့သည္။

F-04