News

POST TYPE

INTERVIEW

၆၉ ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔အေပၚ အျမင္မ်ား
04-Jan-2017 tagged as

ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရး ရရွိခဲ့သည္မွာ ယခုဆိုလွ်င္ ႏွစ္ေပါင္း ၆၉ ႏွစ္သို႔တိုင္ေရာက္ရွိခဲ့ၿပီျဖစ္သည္။ လြတ္လပ္ေရးရရွိၿပီး မၾကာမီမွာပင္ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့သည့္ ျပည္တြင္းလက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡသည္လည္း ယေန႔အခ်ိန္အထိ တည္တံ့လ်က္ ရွိေနဆဲျဖစ္သည္။ အဆိုပါ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ား ခ်ဳပ္ၿငိမ္းႏိုင္ရန္ ရည္သန္သည့္ တစ္ႏိုင္ငံလုံး ပစ္ခတ္တိုက္ခိုက္မႈ ရပ္စဲေရး သေဘာတူစာခ်ဳပ္ (NCA) တြင္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႔ ရွစ္ဖြဲ႔တို႔ ပါဝင္ လက္မွတ္ေရးထိုးႏိုင္ေရး ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ခဲ့သည္။ အလားတူ လက္ရွိ အစိုးရလက္ထက္တြင္လည္း လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းရန္ တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးစားပြဲဝိုင္း ေဆြးေႏြးလ်က္ရွိသကဲ့သို႔ ျပည္ေထာင္စု ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ညီလာခံ - (၂၁) ရာစုပင္လုံ ပထမအႀကိမ္ အစည္းအေဝးကိုလည္း က်င္းပႏိုင္ခဲ့သည္။ လာမည့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလအတြင္းတြင္လည္း (၂၁) ရာစုပင္လုံ ဒုတိယအႀကိမ္ အစည္းအေဝးကို က်င္းပသြားရန္ရွိသည္။

ထိုသို႔ေသာ အေျခအေနမ်ားႏွင့္ တည္ရွိေနသည့္ အရပ္သား အစိုးရလက္ထက္၌ လြတ္လပ္ေရးေန႔ကိုလည္း ပထမဆုံးအႀကိမ္ က်င္းပမည္ျဖစ္သည္။ ယေန႔ က်ေရာက္သည့္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ႏွင့္ယွဥ္၍ တိုင္းရင္းသား ႏိုင္ငံေရး ပါတီအဖြဲ႔မ်ား၊ ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ အရပ္ဘက္ အဖြဲ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ဗမာ့လြတ္လပ္ေရး တပ္မေတာ္မွ ေခါင္းေဆာင္ေဟာင္းမ်ား၏ အျမင္သေဘာထားမ်ားကို The Voice က ေတြ႔ဆုံေမးျမန္း ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။


“ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက ၿငိမ္းခ်မ္းမႈမရွိရင္ ဘာတိုးတက္ေရးမွ လုပ္လို႔မရဘူး”
သူရဦးတင္ဦး(NLD ပါတီနာယက၊ ဗမာ့လြတ္လပ္ေရး တပ္မေတာ္ အပတ္စဥ္-၃)

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ေျပာတာရွိတယ္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လြတ္လပ္ေရး ရယူတာက ကြၽန္ေတာ္တို႔ တိုင္းရင္းသားေတြ အားလုံး လြတ္လပ္ေရး အသီးအပြင့္ကို ခံစားရဖို႔အတြက္ လြတ္လပ္ေရး ရယူခဲ့ၾကတာ ျဖစ္တယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြ ခံစားရရွိဖို႔ အဖြဲ႔အစည္း အသီးသီးက ႀကိဳးစားပမ္းစားနဲ႔ လုပ္ကိုင္ေဆာင္႐ြက္ ေနၾကပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရး စတင္ ရရွိတဲ့အခ်ိန္က လြတ္လပ္ေရးႀကီး တည္ၿမဲပါေစ။ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ႀကီး၏ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာ တည္ၿမဲပါေစ။ တိုင္းရင္းသား အားလုံး စည္းလုံးညီညႊတ္စြာ ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ႀကီးကို တည္တံ့ခိုင္ၿမဲစြာ ေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ၾကပါေစ။ အဓိ႒ာန္ ကိုးခ်က္နဲ႔အညီ ေျပာၾကေဟာၾက တရားပြဲေတြ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ အဲဒီကေန လြတ္လပ္ေရး ေၾကညာစာတမ္း ထြက္ေပၚလာခဲ့တယ္။ သမိုင္းဝင္ စာတမ္းျဖစ္ပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရးရတဲ့အခ်ိန္က ေပ်ာ္စရာ အရမ္း ေကာင္းခဲ့တယ္။ တပ္ထဲမွာေရာ အျပင္မွာေရာ ေပ်ာ္ဖို႔ေကာင္းတယ္။ ႐ြာေတြမွာ ၿမဳိ႕ေပၚမွာေရာ အလံေတြ စိုက္ထူၾကတယ္။ ဝမ္းသာစရာ ျမင္ကြင္းေတြ ျဖစ္ခဲ့ၾကတယ္။ တိုင္းျပည္ထူေထာင္တဲ့ အခ်ိန္ေရာက္ေတာ့ သေဘာထား မတူညီတာေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့တယ္။ သေဘာထား ကြဲျပားမႈေတြကို မညႇိႏိုင္ခဲ့ၾကဘူး။ အကြဲအၿပဲ စတင္ခဲ့တာကေန လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြ စျဖစ္လာတာ။ ဘယ္သူ႔ကိုမွ အျပစ္မတင္ပါဘူး။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြလည္း လုပ္ခဲ့ၾကတယ္။ လုပ္ခဲ့ၾကတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတြ က ခဏ အာဏာ တည္ၿမဲေရးအတြက္ ေဆာင္႐ြက္ခဲ့ၾကတဲ့အခါ မတည္ၿမဲခဲ့ဘူး။ တစ္ပြဲထိုးၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတြ ေဆာင္႐ြက္ၾကတယ္။ အခုဆို အေျခအေနေကာင္း တစ္ခုျဖစ္လာပါၿပီ။ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲေတြကေန ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ထူေထာင္ၾကတဲ့သေဘာေတြ ျဖစ္လာၾကၿပီ။ ျပည္သူေတြကလည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ေတာင္းဆိုေနၾကၿပီ။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ မရွိရင္ ဘာတိုးတက္ေရးမွ လုပ္လို႔မရဘူး။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆာင္႐ြက္တဲ့အခါ ႏွစ္ဖက္လုံး သေဘာထားႀကီးၾကရမယ္။



“ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္”
 ဦးျမေအး «၈၈မ်ဳိးဆက္ (ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္  ပြင့္လင္းလူ႔အဖြဲ႕အစည္း)»

ႏွစ္ေပါင္း တစ္ရာေက်ာ္ေလာက္ ကိုလိုနီဘဝကို ျမန္မာႏိုင္ငံ က်ေရာက္ခဲ့တာ အားလုံး သိရွိၾကၿပီး ျဖစ္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လြတ္လပ္ေရး ျပန္လည္ ရရွိဖို႔ ႏိုင္ငံေရး နည္းလမ္း အသြယ္သြယ္ သုံးခဲ့ၾကရတယ္။ စစ္ေရး နည္းလမ္းေတြကိုလည္း သုံးၾကရပါတယ္။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း ဦးေဆာင္ၿပီး တပ္မေတာ္နဲ႔ ျပည္သူလူထု ပူးေပါင္းၿပီး အဆင့္ဆင့္ ေတာ္လွန္ခဲ့ၿပီး လြတ္လပ္ေရး ရယူခဲ့ၾကတယ္။ ႏိုင္ငံေရး၊ စစ္ေရးကို ဟန္ခ်က္ညီစြာနဲ႔ လြတ္လပ္ေရး ရယူခဲ့ၾကတာပါ။ လြတ္လပ္ေရး ရရွိခဲ့တာ ျမန္မာႏိုင္ငံသားအားလုံးရဲ႕ ႀကဳိးစား အားထုတ္မႈေတြ ပါတယ္။ ဘာသာေပါင္းစုံ လူမ်ဳိးေပါင္းစုံ ပူးေပါင္းၿပီး ႀကဳိးစားခဲ့တယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ ေရွ႕အနာဂတ္မွာ အမ်ဳိးသား ရင္ၾကားေစ့ေရးအတြက္ တိုင္းျပည္ ၿငိမ္းခ်မ္းဖို႔ လိုပါတယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြ တန္းတူညီမွ် အခြင့္အေရးရဖို႔ လိုပါတယ္။ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ႏိုင္ငံသား အားလုံး ဘာသာလူမ်ဳိးမေ႐ြး တန္းတူညီမွ် အခြင့္အေရး ရရွိၿပီး ငါတို႔အားလုံးက ျမန္မာႏိုင္ငံသား ျဖစ္တယ္ ဆိုတဲ့ စိတ္ဓာတ္ အေျခခံၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္အေပၚ  ႀကဳိးပမ္းအားထုတ္ ေပးေစခ်င္ပါတယ္။


“ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ အနာဂတ္အတြက္ အဆင္ေျပေသာ နည္းလမ္း တစ္ခုျဖစ္လာလိမ့္မယ္”
ဦးလွေမာင္ေရႊ (ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေကာ္မရွင္၊ အႀကံေပး)

(၆၉) ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔မွာ တိုက္တိုက္ဆိုင္ဆိုင္ ႏွစ္ေပါင္း အတန္ၾကာၿပီးေနာက္ပိုင္းမွာ လူထုေ႐ြးခ်ယ္တဲ့ အစိုးရ ေပၚေပါက္လာခဲ့တယ္။ ၂၀၁၇ မွာလည္း အစိုးရအေနနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးျဖစ္စဥ္၊ ဖြံ႔ၿဖဳိးတိုးတက္ေရးျဖစ္စဥ္ အပါအဝင္ အေျခခံဥပေဒ ကိစၥရပ္ေတြကို အဓိက ကိုင္တြယ္ဖို႔ ျပင္ဆင္ေနၾကေတာ့ (၆၉) ႏွစ္ေျမာက္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ ေနာက္ပိုင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ကူးေျပာင္းမႈရဲ႕ ဒုတိယအဆင့္လို႔ ေျပာႏိုင္တယ္။ ဒါကို ေအာင္ျမင္ဖို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အားလုံးက လိမၼာပါးနပ္စြာ အေရးႀကီးတဲ့ ေခါင္းေဆာင္မႈ အပိုင္းမွာ ညႇိႏိႈင္းဖို႔ေတာ့ လိုအပ္မယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံရဲ႕ အနာဂတ္အတြက္ အဆင္ေျပေသာ နည္းလမ္းတစ္ခု ျဖစ္လာလိမ့္မယ္။ ဒါေတြကို မေဆာင္႐ြက္ႏိုင္ရင္ မ်ားျပားလွတဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြနဲ႔ ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို႔ ခက္ႏိုင္ပါတယ္။


“လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေစခ်င္ပါတယ္”
ဦးထြန္းေအာင္ေက်ာ္ (ရခိုင္အမ်ဳိးသားပါတီ၊  အတြင္းေရးမွဴး)
လြတ္လပ္ေရးေန႔ (၆၉) ႏွစ္ထိ ျဖစ္ေပၚခဲ့ၾကေသာ္လည္း တိုင္းရင္းသား အခြင့္အေရးေတြက ယေန႔ထိ မရၾကေသးဘူး။ တိုင္းရင္းသားေတြအတြက္ တန္းတူညီမွ်ျခင္းေတြရရွိၿပီး လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေစခ်င္ပါတယ္။


“တန္းတူညီမွ်မႈရွိရင္ ျဖစ္ေနတဲ့  စစ္ပြဲေတြအားလုံး ရပ္စဲသြားမယ္”
ဦးစိုင္းညြန္႔လြင္ (SNLD ပါတီ၊ အတြင္းေရးမွဴး)

လြတ္လပ္ေရးေန႔က ဇန္နဝါရီ ၄ ရက္မွာရခဲ့ တယ္။ လြတ္လပ္ေရး ရရွိၿပီးေနာက္ပိုင္း ျပည္ေထာင္စု ဖြဲ႔တဲ့အခါ နဂိုကတိကဝတ္အတိုင္း ျပည္ေထာင္စုကို ပင္လုံ ကတိကဝတ္အတိုင္း မဖြဲ႔ႏိုင္ေသးဘူး။ ယေန႔အထိလည္း ပင္လုံ ကတိကဝတ္အတိုင္း ဖြဲ႔စည္းႏိုင္ျခင္း မရွိဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ ျပည္နယ္ေတြမွာ ယေန႔အထိ ျပည္မနဲ႔ အခြင့္အေရး တူညီစြာ ရရွိႏိုင္ျခင္း မရွိဘူး။ တန္းတူညီမွ်မႈ ရွိရင္ ျဖစ္ေနတဲ့ စစ္ပြဲေတြ အားလုံး ရပ္စဲသြားမယ္။ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးကိုလည္း ေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္မွာ ျဖစ္တယ္။


“တိုင္းရင္းသားေတြအတြက္က လြတ္လပ္ေရး အႏွစ္သာရကို ယေန႔ထိ မရၾကေသးဘူး”
ႏိုင္ေငြသိမ္း (မြန္အမ်ဳိးသားပါတီဥကၠ႒)

အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးကို ေအာင္ျမင္စြာ ေဆာင္႐ြက္ေပးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ ေနထိုင္ရတဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြအတြက္ လက္ရွိအစိုးရ အေနနဲ႔ စားဝတ္ေနေရး လိုအပ္ခ်က္ေတြကို အျပည့္အဝ ပံ့ပိုးကူညီေပးသင့္ပါတယ္။ လြတ္လပ္ေရး အႏွစ္သာရက ဗမာလူမ်ဳိးေတြ အတြက္ပဲ အျပည့္အဝ ရရွိခဲ့တာျဖစ္တယ္။ တိုင္းရင္းသားေတြအတြက္က လြတ္လပ္ေရး အႏွစ္သာရကို ယေန႔ထိ မရၾကေသးဘူး။ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ စစ္ပြဲေတြ ျဖစ္ေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ယေန႔ထိ ဒုကၡပင္လယ္ေဝေနဆဲျဖစ္တယ္။ လြတ္လပ္ေရးက ဗမာလူမ်ဳိးေတြပဲ ခံစားေနရပါတယ္။

“ကိုယ့္ၾကမၼာ ကိုယ္ဖန္တီးခြင့္၊ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ စတဲ့  အေနအထားေတြရွိဖို႔ လိုအပ္ပါမယ္”
ေဒၚခင္မမမ်ဳိး (ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ လုံၿခံဳမႈသိပၸံေက်ာင္း၊ အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ)

ကြၽန္မအျမင္အရ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျခအေနမွာေတာ့ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အသီးအပြင့္ကို လူတိုင္း သာတူ ညီမွ် ခံစားရတယ္လို႔ မျမင္ပါဘူး။ လူတိုင္း သာတူ ညီမွ် ခံစားရတယ္ဆိုတဲ့ အေျခအေန ရွိလာဖို႔အတြက္ ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစုအား လုံးရဲ႕ လူမ်ဳိးေရးအရ တန္းတူ ညီမွ်မႈနဲ႔ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္း ခြင့္ရွိဖို႔က အလြန္ပဲ အေရးႀကီးပါတယ္။ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္းခြင့္ဆိုတာက အတြင္းေရးရာ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္းခြင့္ကို ဆိုလိုျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ လူမ်ဳိးတိုင္းရဲ႕ ဘာသာစကား၊ စာေပယဥ္ေက်းမႈ စတာေတြကို ျမႇင့္တင္ေပးဖို႔ေတြ လိုအပ္မယ္။ ေနာက္တစ္ခုကေတာ့ ကိုယ့္ၾကမၼာ ကိုယ္ဖန္တီးခြင့္၊ အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ စတဲ့ အေနအထားေတြရွိဖို႔ လိုအပ္ပါမယ္။ အားလုံး ၿခံဳေျပာရရင္ေတာ့ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုႀကီး စစ္မွန္စြာ ေပၚေပါက္လာႏိုင္မွသာ ကြၽန္မတို႔ႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးစု အားလုံးဟာ လြတ္လပ္ေရးရဲ႕ အသီးအပြင့္ေတြကို သာတူညီမွ် ခံစားႏိုင္မယ္လို႔ ကြၽန္မ ယုံၾကည္ပါတယ္။


“ဘာသာေရးကို စနက္တံအျဖစ္  အသုံးခ်ၿပီး  ေဖာက္ခြဲမယ့္ အစီအစဥ္ေတြက ယေန႔အခ်ိန္ထိ  ရွိေနဆဲျဖစ္တယ္”
ဦးေအးလြင္ (ရခိုင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံေပး ေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ဝင္)

လြတ္လပ္ေရး ေမာ္ကြန္းဝင္ ရရွိထားတဲ့ ကြၽန္ေတာ့္ အေဖအပါအဝင္ တိုင္းရင္းသား လူမ်ဳိးေပါင္းစုံ၊ ဘာသာေပါင္းစုံက အမိျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ေကာင္းျမတ္ေသာ အစဥ္အလာေကာင္း တစ္ခုပါ။ ဒီလြတ္လပ္ေရးႀကီး ဆုံး႐ႈံးျခင္း မရွိေစဖို႔ ျမန္မာျပည္ႀကီး တိုးတက္ သာယာေအာင္ အားလုံးေသာ လူမ်ဳိးေပါင္းစုံ ဘာသာေပါင္းစုံက တက္ၾကြစြာ ပါဝင္ၾကဖို႔ ေနာက္ၿပီး မသမာသူမ်ား၏ ေသြးထိုးလႈံ႔ေဆာ္မႈမ်ားကို သတိႀကီးစြာ ေရွာင္ရွားဖို႔ျဖစ္တယ္။ အထူးသျဖင့္ ဘာသာေရးကို စနက္တံအျဖစ္ အသုံးခ်ၿပီး ေဖာက္ခြဲမယ့္ အစီအစဥ္ေတြက ယေန႔အခ်ိန္ထိ ရွိေနဆဲ ျဖစ္တယ္။ အဲဒါေတြကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို႔ ဘာသာေရးသမားေတြအားလုံး ဘာသာေရး ေခါင္းေဆာင္ အားလုံးက ေနာက္လိုက္မ်ားကို ဆုံးမၾသဝါဒေပးၾကဖို႔ ေမတၱာရပ္ခံလိုပါတယ္။

ေက်ာ္စုိးဦး

  • TAGS