News

POST TYPE

OPINION

ဝါရှင်တန်ရဲ့ ဖိအားကို ဘယ်လို တုံ့ ပြန်ကြမလဲ (Daily, Vol-7/No-84)
17-Jul-2019
ယမန်နေ့က မြန်မာ့တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် အပါအဝင် ထိပ်ပိုင်းစစ်ဘက်အရာရှိကြီးလေးဦးနှင့် ၎င်းတို့မိသားစုဝင်များကို ရခိုင်ပြည်နယ်မှ ဘင်္ဂါလီအရေးကိစ္စနှင့်ပတ်သက်ပြီး အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ဒဏ်ခတ်အရေးယူလိုက်သည့်သတင်းကို နိုင်ငံတကာ မီဒီယာကြီးများက အထူးတလည် ရေးသားဖော်ပြသွားကြသည်ကို တွေ့ရပေသည်။

နိုင်ငံတော်အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ဒီမိုကရေစီအစိုးရရော တပ်မတော်ကပါ ပြစ်တင်ရှုတ်ချလိုက်သည့် ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု အစိုးရနှစ်ရပ်အကြား ဆက်ဆံရေးနှင့် နှစ်နိုင်ငံချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုကို အတော်အတန် ထိခိုက်သွားစေမည်ဖြစ်သည်။

တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်များအပေါ် အမေရိကန်အစိုးရက ဒဏ်ခတ်အရေးယူသည့်ကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍ မှားသည်၊ မှန်သည်ဟု The Voice Daily အနေနှင့် အကဲမဖြတ်လိုသော်လည်း ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုများလုပ်ရုံနှင့် ရခိုင်အကျပ်အတည်းနှင့် ပဋိပက္ခများကို ဖြေရှင်းနိုင်မည်လော ဟူသည့်အချက်ကို ဝါရှင်တန်မှသက်ဆိုင်သူများ အလေးအနက် စဉ်းစားကြည့်သင့်သည်ဟုတော့ ဦးစွာမှတ်ချက်ပေးလိုပေသည်။

အကြောင်းမှာ အမေရိကန်အစိုးရသည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ဒီမိုကရေစီ အစိုးရလက်ထက်တွင် ပိုမိုဆိုးရွားစွာ ကြုံတွေ့လာရသည့် ရခိုင်ပြည်နယ်ပြဿနာများ ပြေလည်ပြီး ဒီမိုကရေစီ အသွင်ကူးပြောင်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် အောင်မြင်ဖြစ်ထွန်းသည်ကိုမြင်လိုကြောင်း ထုတ်ဖော်အသိပေးဖူးသည့် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်နေခြင်းကြောင့်ပင်။

အနောက်နိုင်ငံများ၊ အထူးသဖြင့် အမေရိကန်တို့သည် ရခိုင်ကိစ္စ (ဘင်္ဂါလီကိစ္စ) တွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ဒီမိုကရေစီအစိုးရကိုဖယ်ထုတ်ပြီး မြန်မာ့တပ်မတော်ကိုသာ အဓိကပစ်မှတ်ထားခဲ့ပေရာ ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှု ပြုလုပ်ခဲ့လျှင်လည်း စစ်ဘက်ခေါင်းဆောင်အချို့ကိုသာ ဒဏ်ခတ်လိမ့်မည်ဟု လွန်ခဲ့သည့် တစ်နှစ်ကျော်၊ ၂ နှစ် လောက်ကတည်းက မြန်မာတို့ဘက်က တွက်ဆ၍ရခဲ့ပေသည်။

အမေရိကန် ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုဟူသည် မြန်မာနိုင်ငံ၊ အထူးသဖြင့် မြန်မာခေါင်းဆောင်များအတွက် မစိမ်းသော အရေးကိစ္စတစ်ခုသာဖြစ်ခဲ့သော်လည်း ယခုတစ်ကြိမ်ဒဏ်ခတ်အရေးယူရာတွင် အင်းဒင်ကျေးရွာဖြစ်စဉ်တွင်ပါဝင်ခဲ့သော တပ်ဖွဲ့ဝင်များ လအနည်းငယ်သာဖမ်းဆီးခံရပြီး ယင်းကိစ္စအကြောင်း စုံစမ်းဖော်ထုတ် သတင်းရေးသားသူ သတင်းထောက်နှစ်ဦးကို ရက် ၅၀၀ ကျော် (တစ်နှစ်ခွဲနီးပါး) ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပုံကို ဝါရှင်တန်၏ကြေညာချက်တွင် နှိုင်းယှဉ်ထောက်ပြခံရသည်မှာ ဒီမိုကရေစီဖော်ဆောင်လျက်ရှိသည်ဟုဆိုထားသော မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဂုဏ်သိက္ခာထိခိုက်စေသည်ကို အထူးသတိချပ်သင့်ပေသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ တရားစီရင်ရေးမဏ္ဍိုင်အတွက်လည်း အရှက်ရစေသလို သတင်းစာ/မီဒီယာ လွတ်လပ်ခွင့် အဆင့်အတန်း မည်မျှကျဆင်းနေသည်ကိုလည်း ဖော်ပြလိုက်ရာရောက်ပေသည်။

ရခိုင်ပြည်နယ်တွင်း လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုများနှင့် မျိုးဖြုတ်ရှင်းလင်းမှုများ ရှိနေသည်ဟူသောစွပ်စွဲချက်များအပေါ် စုံစမ်းစစ်ဆေးနေသော လွတ်လပ်သည့် စုံစမ်းစစ်ဆေးရေးကော်မရှင်အနေနှင့် ဆောင်ရွက်ရမည့်အရေးကိစ္စများကို အချိန်မဆွဲဘဲ အမြန်ဆုံး အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားသင့်သည်ဟု တိုက်တွန်းလိုပေသည်။

ယခု တပ်မတော်ခေါင်းဆောင်များအပေါ် ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုကိုကြည့်လျှင် အမေရိကန်တို့အနေနှင့် ရခိုင်ကိစ္စအတွက် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် စတင်ဖိအားပေးလာပြီဟု ယူဆနိုင်ပေသည်။ သို့သော်လည်း မြန်မာနှင့် ဆက်ဆံရေး ကမောက်ကမ ဖြစ်မည်ဆိုပါက နှစ်အတန်ကြာ အစီအစဉ်ဆွဲခဲ့ရသည့် အာရှဒေသ တရုတ်ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို တန်ပြန်ချိန်ခွင်လျှာညှိရေးဟူသော အာရှနှင့်ဆိုင်သည့် မဟာဗျူဟာ အိပ်မက်အား အကောင်အထည်ဖော်ရာတွင် ကြီးမားသည့် အနှောင့်အယှက်နှင့် ကြုံတွေ့ရဖွယ်သာရှိရာ ကြီးမားသည့် ဖိအားပေးမှုမျိုးတော့ ထပ်လုပ်ဖွယ်မရှိပေ။

မြန်မာတို့သည် မည်သို့ပင် ကာလကြာရှည်သော ပြည်တွင်းစစ်ဖြစ်ပေါ်နေသော်ငြားလည်း ကိုရီးယားကဲ့သို့ တရုတ်နှင့် အပြိုင်လုယူ၍ လုံးဝမရနိုင်သော နိုင်ငံဖြစ်သည်ကို အမေရိကန်တို့ ကောင်းစွာ သိထားပြီးဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ ဆိုလိုသည်မှာ အမေရိကန်နှင့် အနောက်နိုင်ငံများသည် ဘင်္ဂါလီကိစ္စပါသည်ဖြစ်စေ၊ မပါသည်ဖြစ်စေ မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် လက်တွေ့ကျသော မူဝါဒများနှင့် ဆက်လက် ချဉ်းကပ်လာမည့် သဘောဖြစ်ရာ ဒီမိုကရေစီအစိုးရနှင့် တပ်မတော်တို့အနေနှင့်လည်း မိမိ၏ အမျိုးသား အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်ပေးနိုင်မည့် အမြင်များဖြင့် အင်အားကြီးနိုင်ငံကြီးများ၏ ခြေလှမ်းတိုင်းကို ဟန်ချက်ညီညီ သတိကြီးစွာ တုံ့ပြန်နိုင်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြလိုရင်းဖြစ်ပေသည်။

အယ်ဒီတာ (၁၇-၇-၂၀၁၉)