News

POST TYPE

HEALTH

ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ ကာကြယ္ေဆးထိုးႏွံျခင္း
06-Dec-2017 tagged as

ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ ကာကြယ္ေဆးထိုးႏွံျခင္း

ႏိုင္ငံတစ္ဝန္း အသက္ ၉ လမွ ၁၅ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကေလးမ်ားအား ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ ကာကြယ္ေဆး စတင္ထိုးႏွံျခင္းကို ႏိုဝင္ဘာလ ၁၅ ရက္ေန႔မွ ၂၃ ရက္ေန႔အထိ ေက်ာင္းအေျချပဳ ကာကြယ္ေဆးထိုး အစီအစဥ္ျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ဒီဇင္ဘာလ ၁၁ ရက္ေန႔မွ ၂၀ ရက္ေန႔အထိ ျပည္သူလူထုအေျချပဳ ကာကြယ္ေဆးထိုး အစီအစဥ္ျဖင့္လည္းေကာင္း ထိုးႏွံေပးလ်က္ ရွိပါသည္။ ထိုကဲ့သို႔ ေက်ာင္းအေျချပဳ ကာကြယ္ေဆးထိုး အစီအစဥ္ ေဆာင္႐ြက္ေနစဥ္ ကာလအတြင္း ေသဆံုးသူ ၅ ဦးရွိခဲ့သည္။ ထိုေသဆံုးမႈႏွင့္ပတ္သက္၍ နည္းပညာဆိုင္ရာ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားအရ ေသဆံုးသည့္ ကေလးမ်ားသည္ ကာကြယ္ေဆးထိုးၿပီးသည့္အခ်ိန္ႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ကာ အျခားေရာဂါမ်ားေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား ဝန္ႀကီးဌာနမွ သတင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ အဆိုပါ ေသဆံုးမႈမ်ားေၾကာင့္ ကာကြယ္ေဆး ထိုးႏွံေပးမည့္ ကေလးမိဘမ်ားအေနႏွင့္ ဘက္ေပါင္းစံုမွ စိုးရိမ္ပူပန္မႈ မ်ားစြာ ရွိခဲ့သည့္အတြက္ လာမည့္ျပည္သူလူထုအေျချပဳ ကာကြယ္ေဆးထိုး အစီအစဥ္တြင္ ပိုမိုစိတ္ခ်ရၿပီး ေဘးကင္းေသာ ကာကြယ္ေဆးထိုး လုပ္ငန္းျဖစ္ေစရန္အတြက္ တိုးခ်ဲ႕ ကာကြယ္ေဆးထိုး လုပ္ငန္းအေနႏွင့္ အျခားေသာ လုပ္ငန္းမ်ား ထပ္မံ အားျဖည့္ ေဆာင္႐ြက္ထားေၾကာင္း၊ လာမည့္ ျပည္သူလူထု အေျချပဳ ကာကြယ္ေဆးထိုး အစီအစဥ္တြင္ ကေလးမိဘမ်ားအေနႏွင့္ စိုးရိမ္မႈ ေလ်ာ့နည္းေစေရးအတြက္ ယင္းကာကြယ္ေဆးထိုး လုပ္ငန္းႏွင့္ဆက္စပ္သည့္ တာဝန္ရွိသူမ်ား၏ ေျဖၾကားခ်က္မ်ားကို စုစည္းတင္ျပလိုက္ပါသည္။

“ဒီေရာဂါက ျမန္မာျပည္မွာ အျဖစ္အမ်ားဆံုး မဟုတ္ေပမယ့္ ျဖစ္တဲ့အခါမွာ ကုသရခက္တယ္”
ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ႀကီး ပါေမာကၡ ဦးေစာဝင္း (အမ်ိဳးသား ကာကြယ္ေဆး အႀကံေပးေကာ္မတီ ဒုတိယဥကၠ႒၊ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသႀကီး ကာကြယ္ေဆးဆိုင္ရာ အႀကံေပးအဖြဲ႔ဝင္)

ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ေရာဂါက ျမန္မာျပည္မွာ ျဖစ္ပြားႏိုင္တဲ့ေရာဂါျဖစ္တယ္။ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီက စၿပီးေတာ့ အသက္ ၉ လ ကေလးတိုင္းကို ပံုမွန္ ကာကြယ္ေဆးထိုးမွာ ထိုးေပးမယ္။ အခုလုပ္တာက လြတ္သြားတဲ့ကေလးေတြကို ျပန္ထိုးေပးတာေပါ့။ ဒီအစီအစဥ္က ျပန္လာမွာ မဟုတ္ဘူး။ အခုတစ္ႀကိမ္ပဲ အခြင့္အေရး ရမွာေပါ့။ ေနာက္တစ္ခုက ျပင္ပမွာ ထိုးတာေတြ ရွိပါတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္ ျပင္ပမွာလည္း ေဆးျပတ္ေနတယ္။ ပိုက္ဆံတတ္ႏိုင္လို႔ ထိုးတာေတာင္မွ မထိုးေပးႏိုင္ဘူး။ ကုမၸဏီေတြလည္း အေျပာင္းအလဲ ရွိတယ္လို႔ ၾကားတယ္။ အဲ့ဒီေတာ့ အခုထိုးထားတာ ပိုေကာင္းပါတယ္။ 

ဆရာ့ဆီ လာေမးၾကတယ္။ မထိုးခ်င္လို႔မဟုတ္ဘဲ စိုးရိမ္လို႔ လာေမးၾကတယ္။ G6PD ခ်ိဳ႕တဲ့ရင္လည္း ထိုးလို႔ရပါတယ္။ ပန္းနာရင္က်ပ္ရွိလည္း ထိုးလို႔ ရပါတယ္။ ပန္းနာရင္က်ပ္ ႐ွဴေဆးေတြ သံုးေနရလည္း ထိုးလို႔ရပါတယ္။ တစ္ခုပဲ ကိုယ္ခံအားက်ေစႏိုင္တဲ့ ေဆးေတြ ေသာက္ထားရင္ေတာ့ ေလးပတ္ျခားၿပီး ထိုးခိုင္းပါတယ္။ G6PD ဆိုတာ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာရွိတဲ့ ေသြးနီဥထဲမွာ ဓာတ္တစ္မ်ိဳး ရွိတယ္။ အဲ့ဒီဓာတ္က တခ်ိဳ႕ ဓာတုေဗဒပစၥည္းေတြနဲ႔ ထိေတြ႔ရင္ ေသြးနီဥေတြ ေပါက္ကြဲပ်က္စီးၿပီးေတာ့ ႐ုတ္တရက္ ေသြးအားနည္းတာ ျဖစ္တတ္တယ္။ အဲ့ဒီလို ခ်ိဳ႕တဲ့တာက လူ ၁၀ဝ မွာ ၄၊ ၅ ေယာက္ ရွိေနတယ္။ အထူးသျဖင့္ ေယာက္်ားေလးေတြျဖစ္တယ္။ သူ႔ဘာသာသူေနရင္ ဘာမွမျဖစ္ဘူး။ ေသြးအားလည္း မနည္းဘူး။ ဆာဖာပါတဲ့ေဆးေတြ၊ ငွက္ဖ်ားေဆးေတြ၊ အကိုက္အခဲ ေပ်ာက္ေဆးတခ်ိဳ႕နဲ႔ အစားအေသာက္ထဲမွာဆိုရင္ ေတာင္ႀကီးပဲေလွာ္ (ပဲၾကား)နဲ႔ ထိေတြ႔ရင္ျဖစ္တယ္။ ဒီကာကြယ္ေဆးမွာေတာ့ G6PD ရွိရင္ မထိုးရဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆ မရွိဘူး။ ေဆးထုတ္တဲ့ကုမၸဏီက ညႊန္ၾကားခ်က္ ေပးၿပီးသားေပါ့။ ေဆးကုမၸဏီရဲ႕ ညႊန္ၾကားခ်က္မွာကို ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းနဲ႔ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေခတၱမူးတာ ရွိႏိုင္တယ္။ ေဆးတိုင္းမွာ ေဆးနဲ႔မတည့္တာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဒီေဆးက ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႔ကလည္း အသိအမွတ္ျပဳၿပီးသား ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ၿပီး တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ သံုးၿပီးသား ျဖစ္တယ္။ ေဆးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး စိတ္ခ်ရမႈကလည္း အာမခံၿပီးသား ျဖစ္တယ္။ ဒီေရာဂါက ျမန္မာျပည္မွာ အျဖစ္ အမ်ားဆံုး မဟုတ္ေပမယ့္ ျဖစ္တဲ့အခါမွာ ကုသရခက္တယ္။ ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္ အေျခအေန ရွိေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေဆးထိုးထားတာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

“မိဘေတြ စိတ္ပူတာ ပိုေကာင္းတယ္။ သူတို႔ စိတ္ဝင္စားတယ္။ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ပါဝင္ဆံုးျဖတ္တယ္”
ေဆးပညာ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာ တင့္တင့္ၾကည္ (ခုတင္ ၁၀ဝ၀ ဆံ့ ေဆး႐ံုႀကီး၊ ေနျပည္ေတာ္) 

ကၽြန္မက ကာကြယ္ေဆးထိုးၿပီးေနာက္ပိုင္း ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ျပႆနာေတြကို ေစာင့္ၾကပ္ၾကည့္႐ႈရတဲ့ ေကာ္မတီမွာ သမားေတာ္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ပါပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးထိုးတာက ေကာင္းတယ္။ ကာကြယ္ေဆးက ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ခုခံအားစနစ္ကို ဆြေပးတယ္။ ပဋိပစၥည္းကို လံႈ႔ဆြတာေတြ ထိုးေပးလိုက္တာပဲ။ အဲဒီအခါ ခႏၶာကိုယ္မွာ ပဋိပစၥည္း ထြက္လာၿပီး ခုခံအား ရလာတယ္။ အမ်ားစုကေတာ့ ရတယ္။ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးက မတူဘူး။ တခ်ိဳ႕က မလိုလားအပ္တဲ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္တတ္တယ္။ ေသးေသးမႊားမႊားေလးေတြ ရွိသလို ႀကီးႀကီးမားမား အသက္အႏၲရာယ္ ဆံုး႐ံႈးရတဲ့အျဖစ္ေတြကို သိၾကရတယ္။ ဒီလိုေသဆံုးမႈေတြ ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္က စၿပီးေတာ့ အကုန္လံုး အေသးစိတ္ မွတ္တမ္းတင္ ေလ့လာသံုးသပ္ၾကတယ္။ ေနာက္ဆံုး အသားစ အေျဖေတြ၊ ခႏၶာကိုယ္က ထြက္တဲ့အရည္နဲ႔ ေသြးေတြ၊ ဦးေႏွာက္ အရည္ၾကည္ေတြကို ေခတ္ေပၚ နည္းပညာနဲ႔ ရွာေဖြခဲ့တယ္။ အဓိကကေတာ့ ကာကြယ္ေဆးရဲ႕ အားနည္းခ်က္၊ ထိုးတဲ့စနစ္ စသည္အားျဖင့္ ဘယ္အားနည္းခ်က္ေၾကာင့္လဲေပါ့။ အခုက ေလး ငါး ေယာက္က ေဆးထိုးၿပီး ေသဆံုးတယ္လို႔ သိရတယ္။ အေသးစိတ္ ေလ့လာၾကည့္တဲ့အခါ ကာကြယ္ေဆးေၾကာင့္ မဟုတ္ေၾကာင္း သံုးသပ္ခ်က္ ထြက္ပါတယ္။ တိုက္ဆိုင္မႈလို႔ သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆး မထိုးလည္း ေန႔စဥ္ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ေသဆံုးတဲ့ကေလးေတြ ရွိေနတယ္။ အဲ့ဒီလိုေရာဂါ ျဖစ္ေနသူကို လကၡဏာ မျပေတာ့ ေရာဂါရွိမွန္း မသိရဘူး၊ ဒါကို ထိုးလိုက္တယ္။ ၿပီးေတာ့ လကၡဏာ ျပတယ္။ တစ္ေယာက္ကေတာ့ ေဆး႐ံုမွာမဟုတ္လို႔ ဘာမွန္းမသိေပမယ့္ အျခားသူေတြကေတာ့ အျခားေရာဂါပိုးေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ပတ္သက္တာ ကို ေရာဂါေဗဒစစ္တမ္းမ်ားအရ သိရွိရတယ္။ အျခား ေရာဂါမ်ားေၾကာင့္ ေသတာလို႔ေျပာပါတယ္။ ကေလး တစ္ေယာက္ဆိုရင္ ဒီေရာဂါနဂိုကတည္းက ျဖစ္ေနတဲ့ သေဘာရွိတယ္။ အားလံုး သံုးသပ္ၿပီး ထြက္လာေတြ အေျဖေတြကို ၾကည့္ၿပီးေတာ့မွ ကာကြယ္ေဆးနဲ႔ သက္ဆိုင္မႈ ရွိ၊ မရွိ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္ ထင္ျမင္ခ်က္ေပးရတာပါ။ 

မိဘေတြ စိတ္ပူတာ ပိုေကာင္းတယ္။ သူတို႔ စိတ္ဝင္စားတယ္။ သူတို႔ကိုယ္တိုင္ ပါဝင္ဆံုးျဖတ္တယ္။ သူက သူ႔ကေလးအေၾကာင္း ေနေကာင္း၊ မေကာင္း အသိဆံုးပဲေလ။ ေဆးထိုးတဲ့လူေတြထက္ကို ပိုသိတယ္။ အဲေတာ့ ေျပာျပေပးပါ။ ေနေကာင္းရင္ ပံုမွန္ ထိုးေပးေစခ်င္ပါတယ္။ အခုျဖစ္ေနတာက မိဘနဲ႔ေဝးတဲ့၊ မိဘမရွိတဲ့ ဥပမာ - ေလလြင့္ကေလးေတြ၊ လမ္းေပၚမွာ ျဖစ္သလိုေနရတဲ့ကေလးေတြ က်ရင္ေတာ့ ေဆးထိုးမယ့္ ကေလးက ေနေကာင္းလား၊ မေကာင္းဘူးလား ဆိုတာကို ေျပာျပေပးမယ့္သူ မရွိဘူး။ ကၽြန္မတို႔က ကေလးရဲ႕ ရာဇဝင္ကို မရဘူးဆိုရင္ သူ႔ရဲ႕လကၡဏာကို ပိုၾကည့္ရတာေပါ့။ အဲ့ဒီလို အခက္အခဲေတြေတာ့ ရွိႏိုင္တယ္။ တစ္ေယာက္ခ်င္းစီရဲ႕ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆးထိုးတဲ့အခါ ထိုးျဖစ္ေစခ်င္တာက ျဖစ္လာရင္ ေဆးမရွိဘူး။ ကာကြယ္ေဆးက အေကာင္းဆံုးမို႔လို႔ပါ။ စနစ္တစ္ခုလံုးကို သင္ခန္းစာ ယူစရာရွိတာယူၿပီး ပိုမို လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရေအာင္ အဘက္ဘက္က ေဆာင္႐ြက္ထားတယ္။ ကမၻာအဆင့္ ၾကည့္ေနၾကသူေတြကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္တာ အင္မတန္ စနစ္က်တယ္လို႔ ထုတ္ေဖာ္ ခ်ီးက်ဴးပါတယ္။ အႏၲရာယ္ကင္းမႈ၊ စိတ္ခ်ရမႈက ပထမပါပဲ။ ဘာမွမျဖစ္ေစခ်င္တဲ့အတြက္ မထိုးခင္ သံသယ ရွိတယ္ဆိုရင္ နီးစပ္ရာ ဆရာဝန္ ဒါမွမဟုတ္ရင္ ႀကီးၾကပ္သူေတြကို တိုင္ပင္ပါ။ အရမ္းႀကီး ေၾကာက္စရာမလို ပါဘူး။ သက္ဆိုင္ရာ ဆက္သြယ္ရမယ့္ ဆရာမေတြရဲ႕ ဖုန္းနံပါတ္၊ တိုင္ပင္ရမယ့္ ဆရာဝန္ ဖုန္းနံပါတ္ေတြ အဆင့္ဆင့္ ဆက္သြယ္ဖို႔ လမ္းေၾကာင္းအတြက္ ညြန္ၾကားခ်က္မ်ား ရွိေနပါတယ္။

“ဒါေၾကာင့္ ဒီကေလးကို ကာကြယ္ေဆး မထိုးခင္မွာ X-ray ေတြ ႐ိုက္ရမွာလား၊ Ultra-Sound ေတြ ႐ိုက္ရမွာလား၊ အထူးကုေတြနဲ႔ ေျပးျပရမွာလား ဆိုတာက သင့္ေလ်ာ္မွန္ကန္တဲ့ သတင္းေပးခ်က္ေတြ မဟုတ္ပါဘူး”
စီမံခ်က္မန္ေနဂ်ာ ေဒါက္တာထားထားလင္း (တိုးခ်ဲ႕ကာကြယ္ေဆးထိုးလုပ္ငန္း)

ကာကြယ္ေဆး အားလံုးကို ေရာဂါအခံရွိေနတဲ့ ကေလးေတြကို အရင္က အၿမဲထိုးေပးခဲ့ပါတယ္။ ဖ်ားေနရင္လည္း ထိုးေပးပါတယ္။ ႏွာေစးေခ်ာင္းဆိုးရင္လည္း ထိုးေပးပါတယ္။ ရင္က်ပ္ေနလည္း ထိုးေပးပါတယ္။ တစ္ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြတုန္းက ဘာျပႆနာမွ မရွိပါဘူး။ အခုက တကယ့္ကို အႏၲရာယ္ကင္းတဲ့ဘက္မွာ ေနခ်င္တဲ့အတြက္ ဖ်ားရင္လည္း မထိုးပါနဲ႔။ ဘာျဖစ္ျဖစ္ မထိုးပါနဲ႔လို႔ ေျပာတာပါ။ 

ဒါေၾကာင့္ ဒီကေလးကို ကာကြယ္ေဆးမထိုးခင္မွာ X-ray ေတြ ႐ိုက္ရမွာလား၊ Ultra-Sound ေတြ ႐ိုက္ရမွာလား၊ အထူးကုေတြနဲ႔ ေျပးျပရမွာလားဆိုတာက သင့္ေလ်ာ္မွန္ကန္တဲ့ သတင္းေပးခ်က္ေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ ဥပမာ-တစ္ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြ အမ်ားႀကီးကို ထိုးေပးပါတယ္။ အဲ့ဒီကေလးေတြမွာလည္း ေရာဂါ ရွိခ်င္ရွိမယ္။ ဒါေပမဲ့ လက္ရွိ အေျခအေနအရ ေနေကာင္းေနတယ္ဆိုရင္ ကၽြန္မတို႔က ထိုးေပးပါတယ္။ အျခားႏိုင္ငံေတြမွာလည္း ကာကြယ္ေဆးထိုးဖို႔ကိုပဲ သင္ၾကားထားတဲ့သူေတြပဲ ထိုးပါတယ္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံ၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံေတြမွာ က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းကိုေတာင္ မသံုးႏိုင္ပါဘူး။ ကၽြန္မတို႔က ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အေတြ႔အႀကံဳရွိတဲ့ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းမွာမွ သားဖြားဆရာမေတြကိုပဲ ကာကြယ္ေဆးထိုးဖို႔ တာဝန္ ေပးထားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ႕ အရည္အေသြးေပၚမွာေတာ့ ယံုၾကည္ခ်က္ အျပည့္အဝ ရွိပါတယ္။

  • VIA
  • TAGS