News

POST TYPE

HEALTH

Swine flu ဆြိဳင္းဖလူး ေခၚ တုပ္ေကြးတစ္မ်ိဳး
25-Jul-2017


ဆရာ ရန္ကုန္မွာ H1N1 ေတြ႔လို႔တဲ့ခင္ဗ်။ ေဆာင္ရန္ေရွာင္ရန္နွင့္ ဘယ္လိုေၾကာင့္ျဖစ္တယ္ ဆိုတာေလး သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။ အမွားပါရင္ ခြင့္လြတ္ပါဆရာ။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။

ရန္ကုန္မွာျဖစ္ေနတဲ့သတင္း သိပ္မသိပါ။ ေရာဂါအေၾကာင္းသာ ေရးပါရေစ။ ဒီစာတင္ေနတုန္း တစ္ခုလာပါတယ္။ ဆရာရွင့္ ယခု ရန္ကုန္ျပည္သူ႔ေဆး႐ံုႀကီးမွာ သံသယျဖစ္ဖြယ္ ေတြ႔ရွိေနတဲ့ H1N1 ဆိုတဲ့ေရာဂါအေၾကာင္း သိခ်င္လို႔ပါဆရာ။ ေရာဂါလကၡဏာက ဘယ္လိုျပသလဲဆရာ။ ဘယ္လိုႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္ပါလဲရွင့္။ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္ဆရာ။

H1N1 Flu ကို Swine Flu လို႔လည္းေခၚတယ္။ တုပ္ေကြးတစ္မ်ိဳးျဖစ္တယ္။ ဝက္ေတြမွာ စျဖစ္တယ္။ လူကို ကူးႏိုင္တယ္။ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္တုန္းက ကမာၻမွာ ကပ္ေရာဂါလို ျပန္႔ခဲ့တယ္။ ေၾကာက္စရာေတာ့ မဟုတ္ေတာ့ပါ။ ဥတုအေျပာင္းမွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ တုပ္ေကြးနဲ႔တူတယ္။ ကာကြယ္ေဆး ေပၚေနၿပီ။ တစ္ႏွစ္တစ္ခါ ထိုးရတယ္။

ကူးစက္ခံရရင္ ႏွာေခ်မယ္။ ေခ်ာင္းဆိုးမယ္။ အဲတာထဲမွာ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြ ပါေနမယ္။ သူမ်ားကို ကူးစက္မယ္။ ကိုယ္လည္း အဲလိုကေန ကူးလာတာ။ တစ္ရက္ေနရင္ ေရာဂါစခံစားရတယ္။ ၇ ရက္ကေန ၁ဝ ရက္အထိ ၾကာတတ္တယ္။ ကိုယ္ပူမယ္။ လည္ေခ်ာင္းနာမယ္။ ေခါင္းကိုက္၊ ကိုယ္လက္ေတြနာ၊ ခ်မ္း၊ အားကုန္ေနမယ္။ တခ်ိဳ႕မွာ အသက္ရွဴခက္မယ္။ အန္မယ္။ ဗိုက္နာမယ္။ ေခါင္းမူးမယ္။ စိတ္မၾကည္မလင္ျဖစ္မယ္။ ကံမေကာင္းရင္ ႏူမိုးနီးယား ဆက္ျဖစ္တတ္တယ္။ ေဆာရီး။ ဆီးခ်ိဳ၊ ပန္းနာအခံရွိသူေတြ ကူးစက္ခံရရင္ အခံေရာဂါပိုဆိုးတတ္တယ္။ ဝက္သားစားလို႔ မကူးပါ။

Swine flu vaccine တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆး အေ႐ြးခက္ေနျခင္းစာကို ၂ဝ၁ယ တုန္းက ေရးထားခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ၿမိဳ႕မွာ လာထိုးေပးမယ့္ လူတုပ္ေကြး ကာကြယ္ေဆးက ထိုင္ဝမ္ႏိုင္ငံက လုပ္တာတဲ့။ ေဆးရဲ႕ဆိုဒ္အဖက္က ျပင္းထန္တယ္လို႔ ၾကားတယ္။ ဘယ္လိုလုပ္ရင္ ေကာင္းမလဲဗ်ာ။ ေဆးလည္း ထိုးခ်င္တယ္၊ ထိုးလည္းမထိုးရဲဘူး။

အေမရိကားလိုပဲ တိုင္ဝမ္ႏိုင္ငံက ဝက္တုတ္ေကြးအေရးမွာ တက္ႂကြပါတယ္။ Adimmune Corporation ကုမၸဏီက တရားဝင္ ကာကြယ္ေဆး ထုတ္ပါတယ္။ ၂ဝဝ၉ ဒီဇင္ဘာ ၁၂ ရက္ကို တစ္ႏိုင္ငံလံုး ကာကြယ္ေဆးထိုးေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့တယ္။ တိုင္ဝမ္မွာ ကာကြယ္ေဆးနဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး၊ ေသဆံုးမႈ ရွိခဲ့ပါတယ္။ အာဏာပိုင္ေတြက အဲလို ေသတယ္လို႔ သံသယရွိရင္ အားလံုးကို ရင္ခြဲစစ္ေဆးမႈ မလုပ္မေန လုပ္ရမယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ၈-၁-၂ဝ၁ဝ ေန႔ကပဲ Adimmune ကေန အရင္ ေဆးတစ္ပုလင္း လူ ၄ဝ စာ ထုတ္တာကေန ဆြစ္ Novartis ကုမၸဏီက ေဆးလိုပဲ၊ ၁ဝ ေယာက္စာ ပုလင္း 10 doses per vial ေတြ ထုတ္ေတာ့မယ္လို႔ ထုတ္ျပန္လာတယ္။

H1N1 နဲ႔ Swine Flu လည္း ေခၚၾကတဲ့ တုပ္ေကြးဗိုင္းရပ္စ္ ကာကြယ္ေဆးဟာ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္ထဲမွာ ၂ မ်ိဳး ေပၚေနပါၿပီ။ တစ္ခုက လက္ေမာင္းမွာ ထိုးရတဲ့ Flu shot ထိုးေဆးနဲ႔ ေနာက္တစ္မ်ိဳးက Nasal Spray Flu Vaccine (LAIV) ရွဴေဆးပါ။ ထိုးေဆးကို ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး အေသေတြနဲ႔ ထုတ္လုပ္ထားၿပီး၊ ရွဴေဆးကိုေတာ့ အားနည္းသြားေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြနဲ႔ လုပ္ထားပါတယ္။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ အပါအဝင္၊ အသက္ ၆ လအထက္ သံုးႏိုင္တယ္လို႔ အခုထိ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ရွဴေဆးကိုေတာ့ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ မပါ၊ ၂ ႏွစ္ကေန ၄၉ ႏွစ္ရွိသူေတြ အတြက္လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။ မႏွစ္ကထုတ္တဲ့ ကာကြယ္ေဆးေတြကို ဒီႏွစ္ ၂ဝ၁ဝ ႏွစ္ဝက္ေလာက္အထိ သံုးႏိုင္ပါတယ္။ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ ေရာဂါပိုးဆိုတာ ေဆးၿပီးတာ၊ ေဆးယဥ္ပါးတာမ်ိဳး ျဖစ္လာတတ္လို႔ ဒီေဆးနဲ႔မရရင္ ေနာက္ေဆးသစ္ ထုတ္ဖို႔ လိုခ်င္ လိုမွာမို႔ပါ။ မလိုခ်င္လဲ မလိုဘူး။ ေဆးေပၚတဲ့ႏွစ္ ၂ဝဝ၉ ကုိယူၿပီး၊ ေဆးနာမယ္ကို 2009 H1N1 လို႔ လုပ္ထားပါတယ္။

ၾကက္ဥနဲ႔ မတည့္တဲ့လူေတြ ဒီေဆးနဲ႔ မတည့္ျဖစ္တတ္တယ္။ ထိုးေဆးရဲ႕ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ိဳးေတြကေတာ့ ေဆးထိုးတဲ့ ေနရာမွာ နာတာ၊ နီတာ၊ ေရာင္တာေတြ ျဖစ္တတ္တယ္။ နဲနဲဖ်ားမယ္။ ကုိက္ခဲမယ္။ ၁ ရက္ ၂ ရက္ ေလာက္ပါဘဲ။ ရွဴေဆးကေတာ့ ႏွာရည္ယို၊ ေခါင္းကိုက္၊ အန္ခ်င္၊ ကိုက္ခဲ၊ ကုိယ္ပူတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေနာက္ပိုင္း ရွဴေဆးကို ဆက္ မသံုးေတာ့တာ ေတြ႔ရတယ္။ သိထားဖို႔က ဒီထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြဟာ ေဆးကုမၸဏီေတြကေန၊ ေတြ႔သိသေလာက္ကုိ ေျပာတာေတြသာ ျဖစ္တယ္။ မသိႏိုင္တာေတြလဲ ရွိႏိုင္တာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အေၾကာက္ႀကီး ေၾကာက္ဖို႔ေတာ့ မလိုပါ။

ျမန္မာျပည္မွာ က်န္းမာေရး အသံုးစရိတ္က ၃% သာ သံုးႏိုင္ေနတယ္။ ၂-၁ဝ-ဝ၉ ေန႔က WHO နဲ႔ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာန တြဲၿပီး၊ Planning Meeting On Pandemic (H1N1) 2009 Vaccine Deployment စီမံကိန္း အစည္းအေဝးတစ္ခု ေနျပည္ေတာ္မွာ လုပ္ခဲ့တယ္။ ရလဒ္ကို ၂၁-၁ဝ-ဝ၉ ေန႔က SEARO ကို ဆက္တင္ထားတယ္လို႔ ဖတ္ရတယ္။ အားရွိၾကပါေလ။ SEARO ႏိုင္ငံေတြထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ဘူတန္၊ ေျမာက္ကိုရီးယား၊ အိႏၵိယ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ေမာ္လ္ဒိဖ္၊ ျမန္မာ၊ နီေပါလ္၊ သီရိလကၤာ၊ ထိုင္း၊ နဲ႔ တီေမာ-လက္စ္တီ တို႔ ပါဝင္တယ္။

ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရးေန႔ သတင္းအရ တိုင္ဝမ္မွာ လူတိုင္းကေန ျပည္တြင္းျဖစ္ကိုပဲ ထိုးခ်င္သလား၊ ႏိုင္ငံျခားက သြင္းတာကိုဘဲ ထိုးမလား၊ ကုိယ့္ဘာသာကုိယ္ ဆံုးျဖတ္ႏိုင္တယ္တဲ့။ ႏိုင္ငံျခားျဖစ္ဆိုတာ ဆြစ္ဇလန္ Novartis ေဆးကုမၸဏီက လုပ္တာကို ေျပာတာပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ လူမ်ိဳးေတြအဖို႔လဲ ကုိယ့္ဘာသာကိုယ္ ဆံုးျဖတ္ခြင့္ အျပည့္ရွိၾကပါတယ္။

Dr. တင့္ေဆြ

  • VIA