News

POST TYPE

FEATURE

အဓမၼ သားေမြးေပးေနရသည့္ ျမန္မာမေလးမ်ား
15-Feb-2019



ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေပါင္း ၇၅၀၀ ေက်ာ္ခန္႔သည္ လြန္ခဲ့သည့္ ၅ ႏွစ္အတြင္း တ႐ုတ္မယားမ်ားအျဖစ္ လက္ထပ္ေပးျခင္းခံေနရၿပီး၊ ကေလးေမြးေပးရန္ပါ အတင္းအက်ပ္ခိုင္းေစျခင္းမ်ား ခံေနရေၾကာင္း ထိုင္းႏိုင္ငံမွ ကခ်င္အမ်ိဳးသမီးအစည္းအ႐ံုးႏွင့္ John Hopkins Bloomberg School of Public Health အဖြဲ႔တို႔၏ သုေတသနျပဳ ေဖာ္ျပခ်က္မ်ားတြင္ ေတြ႔ရပါသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ ပြဲစားမ်ားက တစ္ဆင့္ လူကုန္ကူးခံေနရသည့္ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီး ၆၅ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔မွာ အဓမၼလက္ထပ္ေပးရန္အတြက္ျဖစ္ေၾကာင္းလည္း ယင္းအစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ထိုအခ်က္မ်ားကို အခိုင္အမာသက္ေသျပရန္ေတာ့ခက္သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အေထာက္အထားမ်ားကို အတိအက်ရယူရန္ ခက္ခဲေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ လူနည္းစု လူမ်ိဳးစုေဒသမ်ားတြင္ ျဖစ္ပ်က္ေနသည့္ အျဖစ္အပ်က္မ်ား ျဖစ္သည့္အျပင္ တ႐ုတ္တို႔ကလည္း ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ားႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး အခ်က္အလက္မ်ားကို တိက်စြာ ထုတ္ျပန္ျခင္းမရွိေပ။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတြင္ အလုပ္ဆိုင္ရာ အသိအမွတ္ျပဳ လက္မွတ္မ်ားမရွိလွ်င္ သို႔မဟုတ္ လက္ထပ္ထားေသာ္လည္း ခြင့္ျပဳခ်က္လိုင္စင္မရွိလွ်င္ အသိအမွတ္ျပဳရန္ ခက္ခဲေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ တရားမဝင္ လက္ထပ္ထားသည့္ အိမ္ေထာင္စုမ်ားက ေမြးလာသည့္ ကေလးမ်ားကလည္း တရားဝင္မွတ္ပံုတင္ထား ႏိုင္ျခင္းမရွိေသာေၾကာင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကို ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြ မည္မွ်ေရာက္ၿပီး မည္မွ်အဓမၼတ႐ုတ္ မယားမ်ားအျဖစ္ ခံယူကာ ကေလးေမြးေပးေနၾကရေၾကာင္း တ႐ုတ္ဘက္က မထုတ္ျပန္မခ်င္း အခ်က္အလက္မ်ားကို အတိအက်ရယူရန္ ခက္ခဲေနဦးမည္သာျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ John Hopkins Bloomberg School of Public Health အဖြဲ႔၏ သုေတသနေခါင္းေဆာင္ ကို႔လန္း ေရာ္ဘင္ဆန္က -

“သူတို႔အားလံုး အဓမၼလက္ထပ္ထိမ္းျမားေပးျခင္း ခံရသလို၊ သူတို႔အက်ိဳးေတြအတြက္ အျမတ္ထုတ္ကာ အၾကမ္းဖက္လုပ္ေဆာင္ခိုင္းေစျခင္းေတြ ခံေနရတယ္”ဟု အခိုင္အမာေျပာၾကားခဲ့သည္။ 

ေရာ္ဘင္ဆန္ႏွင့္ ကခ်င္အမ်ိဳးသမီး အစည္းအ႐ံုးတို႔၏ ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္မ်ားကို ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလတြင္ ဘန္ေကာက္၌ ထုတ္ျပန္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ၿပီး ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္ လူကုန္ကူးခံေနရျခင္း၊ အဓမၼ လက္ထပ္ထိမ္းျမားေပးမႈမ်ား ခံေနရျခင္းမ်ားကို ထိုအစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ 

လြန္ခဲ့ေသာ ၅ ႏွစ္အတြင္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္လာသည့္ ေ႐ႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမား အမ်ိဳးသမီး ၁၀၆၀၀၀ ဦးခန္႔ရွိသည္။ ယင္းတို႔အထဲတြင္ အမ်ိဳးသမီး ၅၀၀၀ ခန္႔မွာ တ႐ုတ္မယားမ်ားအျဖစ္ အဓမၼခိုင္းေစျခင္းခံခဲ့ရသည္။ အမ်ိဳးသမီး ၂၈၀၀ ခန္႔မွာ အဓမၼကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခိုင္းၿပီး ကေလးေမြးေပးခဲ့ရသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတြင္ က်န္ေနခဲ့ေသာ အမ်ိဳးသမီးေပါင္း မ်ားစြာရွိေနေသးသည္။ အမ်ိဳးသမီး ၆၅၀၀၀ ခန္႔က်န္ေနၿပီး အမ်ိဳးသမီး ၂၅၀၀ ခန္႔မွာ အဓမၼလက္ထပ္ေပးျခင္း ခံထားရကာ၊ ၂၃၀၀ ခန္႔မွာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေပးထားၾကရေၾကာင္းလည္း အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ 

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံလူဦးေရစာရင္းအရ အမ်ိဳးသမီးအေရအတြက္ထက္ အမ်ိဳးသားအေရအတြက္က ၃၅ သန္းေက်ာ္ ပိုမ်ားေနသည္။ တစ္အိမ္ေထာင္ ကေလးတစ္ေယာက္သာယူရမည္ဆိုသည့္ မူဝါဒကို ခ်မွတ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ရွားပါးေနသည့္ အမ်ိဳးသမီးအေရအတြက္ကို အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္သည့္ ျမန္မာ၊ ဗီယက္နမ္၊ ကေမၻာဒီးယားႏွင့္ ေျမာက္ကိုရီးယားႏိုင္ငံမ်ားမွ ျဖည့္ဆည္းရန္ စီစဥ္ေနၾကသည္။ 

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လူမ်ိဳးစုဆိုင္ရာ ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ ေျမယာျပႆနာမ်ားေၾကာင့္ ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္မႈေတြ ပိုမ်ားလာသည္။ ေျမမဲ့ယာမဲ့ တိုင္းရင္းသား အမ်ားစုသည္ အလုပ္လက္မဲ့မ်ားျဖစ္ကာ အိမ္နီးခ်င္း တ႐ုတ္ႏိုင္ငံဘက္သို႔ ကူးေျပာင္းၿပီး ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူမ်ားအျဖစ္ခံယူကာ ျဖစ္သလို လုပ္ကိုင္စားေသာက္ေနၾကရမႈမ်ား ရွိေနသည္။ လက္ရွိအေနအထားတြင္ ကခ်င္ႏွင့္ ေျမာက္ပိုင္းရွမ္းျပည္မွ တိုင္းရင္းသားတို႔ သည္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္အတြင္း လာေရာက္ေနထိုင္ၿပီး လုပ္ကိုင္စားေသာက္ေနၾကမႈမ်ားကို ေတြ႔ရသည္။ 

ျပည္တြင္းစစ္မီး မျငိမ္းႏိုင္ေသးေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံေဒသအခ်ိဳ႕ရွိ တိုင္းရင္းသားျပည္သူမ်ားမွာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားထဲသို႔ ဝင္ေရာက္ခိုလံႈရင္း သူတို႔ အိုးအိမ္မ်ားကို စြန္႔ခြာခဲ့ရမႈမ်ား ရွိေနဆဲျဖစ္သည္။ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းႏွင့္ ေျမာက္ပိုင္းရွမ္းျပည္နယ္ အခ်ိဳ႕တြင္ ပဋိပကၡမ်ားေၾကာင့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ခန္႔ကတည္းက အိုးအိမ္စြန္႔ကာ ထြက္ေျပးေနၾကရသူေပါင္း ၁၂၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိေၾကာင္း သိရသည္။ 

ဘန္ေကာက္တြင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည့္ အစီရင္ခံစာတြင္ အမ်ိဳးသမီးေပါင္း ၅၀၀၀ ေက်ာ္သည္ အဓမၼ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ျခင္းမ်ားကို လုပ္ေဆာင္ေပးေနရသည္ဟု ဆိုပါသည္။ တ႐ုတ္လင္ေယာက်ာ္းမ်ား၏ ဆက္ဆံေျပာဆိုမႈမ်ားကို သေဘာမက်ေသာ္လည္း လက္ထပ္ထားၿပီးျဖစ္ေသာေၾကာင့္ သူတို႔တြင္ အျခားေ႐ြးခ်ယ္ခြင့္လည္း မရွိေအာင္ျဖစ္ေနၾကရရွာသည္။ 

အသက္ ၄၈ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကခ်င္အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္က -

“သူက စိတ္ထားေကာင္းတဲ့ေကာင္ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ငါ့ကေလးရဲ႕ အေဖျဖစ္ေနတယ္မဟုတ္လား ဒါေၾကာင့္ ဆက္ေနရတာေပါ့။ ခဏခဏရန္ ျဖစ္ရတယ္။ သူ႔အလုပ္က ဘိန္း႐ွဴမယ္ ငါ့ကို႐ိုက္မယ္ ဒါပဲသိတယ္”ဟု ေျပာျပသည္။ 

တ႐ုတ္ေတြက အခ်ိဳ႕မိန္းမေတြကို ကေလးေမြးေပးရန္ သက္သက္အတြက္သာ ယူၾကျခင္းျဖစ္သည္။ ကေလးေမြးၿပီးလွ်င္ အိမ္က ႏွင္ထုတ္လိုက္ၾကသည္လည္းရွိသည္။ 

အဓမၼလက္ထပ္ထားျခင္း၏ ျပႆနာမွာ ႏွိပ္စက္ခ်င္သလို ႏွိပ္စက္လွ်င္လည္း ေခါင္းငံု႔ခံေနရန္သာျဖစ္သည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ ကိုယ္ကာယအား ႏွိပ္စက္ညႇဥ္းပန္းျခင္း ခံရ႐ံုမက၊ စိတ္ဓာတ္ပါ ရစရာမရွိေလာက္ေအာင္ ဖ်က္ဆီးျခင္း ခံၾကရမည့္အေနအထားတြင္ ရွိေနသည္။ သို႔ေသာ္ မည္မွ်ပင္ ႏွိပ္စက္သည္ဆိုေစ ကယ္ပါ ယူပါ မေအာ္ရဲ၊ ထြက္လည္း မေျပးရဲေပ။ သူတို႔ကို ရဲဖမ္းမည္လည္း ေၾကာက္ေနၾကရသည့္ ဘဝမ်ိဳးကို ျမန္မာဘက္က မိန္းကေလးေတြ ေရာက္ေနၾကရသည္။ သူတို႔က တ႐ုတ္လိုလည္း မေျပာတတ္သည့္အျပင္ သူတို႔ထံတြင္ ဘာအေထာက္အထားမွ မရွိသျဖင့္ ထြက္ေျပးလည္း အဖမ္းခံရ႐ံုသာ ရွိေပလိမ့္မည္။

ကခ်င္ျပည္နယ္ဘက္မွ ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္သူ မိန္းကေလးအမ်ားစုသည္ လူကုန္ကူးျခင္းကို ခံေနၾကရေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွ လြတ္လပ္ေသာ သုေတသီတစ္ဦးျဖစ္သည္ ဂ်ာဆန္အင္းက ဆိုသည္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ တစ္ခုတည္းမွာပင္ ဒုကၡသည္စခန္းေပါင္းက ရာေက်ာ္ရွိေနသည္။ ကခ်င္အမ်ိဳးသမီး အမ်ားစုသည္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္းရွိ စက္႐ံုမ်ားတြင္ အလုပ္ရမည္ဆိုကာ ညာေခၚသြားျခင္းခံရၿပီး ဟိုဘက္ေရာက္သြားလွ်င္ အဓမၼလက္ထပ္ေပးျခင္းကို ခံလိုက္ၾကရသည္ကမ်ားေၾကာင္း သူက ဆိုသည္။ 

“ခုေတာ့ အဲဒီလို အဓမၼလုပ္တာကိုပဲ အခြင့္အေရးအျဖစ္ရယူဖို႔ လုပ္သူေတြ ေပၚလာတယ္။ ဆင္းရဲတြင္းက လြတ္ဖို႔ တ႐ုတ္မယားအျဖစ္ အဓမၼလက္ထပ္ေပးတာကို ခံလိုက္တာပဲေကာင္းတယ္လို႔ ျမင္ေနၾကတယ္။ သူတို႔ စခန္းကေန လြတ္ေျမာက္ဖို႔ဆိုတာလည္း ဒီတစ္လမ္းပဲရွိေနတယ္။ သူတို႔ဘဝေတြက ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မဲ့ေနၾကတယ္။ အလုပ္ရလည္း မထူးဘူးေလ။ ဟိုမွာက သူတို႔တ႐ုတ္ေတြနဲ႔တန္းတူ ဆက္ဆံျခင္း ခံၾကရတာမွ မဟုတ္တာ”ဟု ဂ်ာဆန္က ေျပာျပသည္။

ဘန္ေကာက္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည့္ အဖြဲ႔အစည္း ႏွစ္ခု၏ အစီရင္ခံစာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးမ်ား ထြက္ေျပးကာ ေနထိုင္ရမႈအေပၚ တ႐ုတ္တို႔အေနႏွင့္ အၾကမ္းဖက္ျခင္းထပ္မံမျပဳရန္ႏွင့္ အေထာက္အပံ့မ်ားေပးရန္ တိုက္တြန္းထားသည္။ တိုင္းရင္းသား အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို အတင္းအဓမၼ လက္ထပ္ထိမ္းျမားျခင္းမ်ား မလုပ္ခိုင္းရန္ႏွင့္ အဓမၼကေလး ေမြးခိုင္းျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ခိုင္းရန္လည္း ထိုအစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံဘက္မွလည္း ေ႐ႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္ေနၾကရသူမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး အကာအကြယ္ေပးႏိုင္မည့္ မူဝါဒတစ္ခုကို သတ္မွတ္ေပးရန္ လိုပါသည္။ အထူးသျဖင့္ မွတ္ပံုတင္မ်ား၊ သက္ေသခံ ကတ္ျပားမ်ား ထုတ္ထားေပးျခင္းမ်ိဳးျဖစ္သည္။ သို႔မွသာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္း အလုပ္သြားလုပ္လွ်င္လည္း ဦးေရ မည္မွ် ထြက္သြားၿပီး မည္မွ်ျပန္ေရာက္လာသည္ဆိုျခင္းကို တိက်စြာ အေျဖရွာႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။ 

ကခ်င္ႏွင့္ ရွမ္းေျမာက္ေဒသမ်ားအတြင္း လက္နက္ကိုင္ တိုက္ပြဲမ်ားႏွင့္ ပဋိပကၡမ်ားေၾကာင့္ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးမ်ားသည္ ဆင္းရဲဒုကၡေရာက္ေနၾကရသည္။ ထို႔ေၾကာင့္လည္း တ႐ုတ္ကိုကူးၿပီး ရွာေဖြစားေသာက္ေနရျခင္းက အဖိႏွိပ္ခံ၊ အၾကမ္းဖက္ခံမ်ားဘဝကို သက္ဆင္းေနရေသာေၾကာင့္ ထိုအေရးကိုလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရဘက္က ထည့္သြင္းစဥ္းစားေပးရန္ အစီရင္ခံစာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ 

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအစိုးရ၏ လူကုန္ကူးမႈဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာ (Tire 3) တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္း လူကုန္ကူးမႈႏႈန္းမွာ အျမင့္မားဆံုးျဖစ္ေနသည္ဟုဆိုထားသည္။ ေနာက္ဆံုး ဆန္းစစ္ခ်က္အရ အသက္ ၁၈ ႏွစ္မွ အသက္ ၄၀ အတြင္း အမ်ိဳးသမီး လူကုန္ကူးခံရသူေပါင္း ၄၀၀ ခန္႔ရွိေၾကာင္း ၂၀၁၇ ဇြန္လမွ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဧၿပီလအတြင္း ဆန္းစစ္ခ်က္မ်ားအရ သိရသည္။ 

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ လူကုန္ကူးခံရမႈ အမ်ားစုမွာ ကေလးလုပ္သားမ်ားအျဖစ္ ခိုင္းေစျခင္း၊ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေဖ်ာ္ေျဖမႈမ်ားအတြက္ ခိုင္းေစရန္၊ ကိုယ္ခႏၶာအတြင္းမွ အစားထိုးႏိုင္မည့္ အစိတ္အပိုင္းမ်ားကို ထုတ္ယူရန္ႏွင့္ အငွားကိုယ္ဝန္ေဆာင္ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ခိုင္းေစရန္တို႔ေၾကာင့္ျဖစ္ေၾကာင္း သတိျပဳၾကေစခ်င္ပါသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတြင္ ကိုယ္တြင္းအစိတ္အပိုင္းမ်ားကို ေရာင္းခ်ျခင္းအား အစိုးရကပိတ္ပင္ထားသည္ ဆိုေစ ေမွာင္ခိုေဈးကြက္ႀကီးတစ္ခုကေတာ့ ရွိေနသည္သာျဖစ္သည္။ က်န္းမာသူမ်ားထံမွ ကိုယ္တြင္းအဂၤါ အစိတ္အပိုင္းမ်ားကို ထုတ္ေရာင္းေနမႈမ်ားကို လုပ္သူေတြက အေျခအေနအရပ္ရပ္ေၾကာင့္ လုပ္ေနၾကရသည္ကိုလည္း သတိျပဳသင့္ပါသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္း အမ်ိဳးသမီးအေရအတြက္ ရွားေနျခင္းကလည္း နယ္စပ္ေဒသ ေက်း႐ြာမ်ားမွ အမ်ိဳးသမီးေလးမ်ားအတြက္ ရတက္မေအးႏိုင္ေလာက္သည့္ အေနအထားျဖစ္သည္။ လက္ထပ္မည္ဆိုကာ ေခၚသြားၿပီး တ႐ုတ္ဘက္ကို ေရာင္းစားျခင္းခံေနရေသာ အမ်ိဳးသမီးေလးေတြဘဝေပါင္းမ်ားစြာရွိေနသည္။ အဓမၼလက္ထပ္ေပးလိုက္ျခင္းကို ခံလိုက္ရသည္ကမွ ေတာ္ဦးမည္။ အခ်ိဳ႕ဆိုလွ်င္ အသက္ ၂၀ မွ ၅၀ အတြင္း ႏိုင္ငံရပ္ျခားက ေခၚလာေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားကို ျပည့္တန္ဆာအျဖစ္ ခိုင္းစားေနျခင္းက ပိုဆိုးသည္။ အခ်ိဳ႕ဆိုလွ်င္ ၁၂ ႏွစ္အ႐ြယ္ ကေလးမ်ားပင္ပါသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအတြင္း အမ်ိဳးသမီးရွားပါးမႈႏွင့္ ကေလးလိုခ်င္သည့္ ျပႆနာကို ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအားဝယ္ၿပီး လက္ထပ္ေပးစားကာ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခိုင္းျခင္းနည္းျဖင့္ ေျဖရွင္းေနၾကသည္။ ကေလးမေမြးႏိုင္သည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအတြက္ပင္ အငွားကိုယ္ဝန္ေဆာင္လုပ္ငန္းအတြက္ အိမ္တြင္ ကၽြန္တစ္ေယာက္လို ငွားထားၿပီး ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ထားခိုင္းမႈမ်ား ရွိလာေၾကာင္းေတြ႔ရသည္။ ခ်မ္းသာေသာ မိသားစုမ်ားဆိုလွ်င္ အိမ္၌ေခၚထားသည့္ မိန္းမတစ္ေယာက္ကို ကေလး ၈ ေယာက္အထိ ေမြးခိုင္းသည္ဟု ဆိုသည္။ ၈ ဂဏန္းက တ႐ုတ္တို႔အတြက္ ကံေကာင္းျခင္းကိုျဖစ္ေပၚေစသည္ဟု ယူဆၾကေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

“နယ္စပ္ကို ပိတ္ပစ္လိုက္ပါလို႔ေတာ့ မေျပာခ်င္ဘူး။ နယ္စပ္ကို ပိတ္လိုက္လို႔ ျပႆနာက ရပ္သြားမွာ မဟုတ္ဘူး။ သူတို႔ကို စနစ္တက်ေလး လုပ္ေပးဖို႔ ေျပာေနတာ။ အလုပ္သြားလုပ္ရင္လည္း တရားဝင္ ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ လက္ထပ္တယ္ဆိုတာေတာင္ ကိုယ္ႀကိဳက္တဲ့သူကို ကိုယ္ေ႐ြးခ်ယ္လက္ထပ္တာမ်ိဳး ျဖစ္ေစခ်င္တယ္။ သူတို႔အတြက္ အျခားတစ္ေယာက္ေယာက္က ေ႐ြးခ်ယ္ေပးတာ မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး။ တရားဥပေဒနဲ႔ ခိုင္ခိုင္မာမာ ရပ္တည္ၿပီး အကာအကြယ္ေပးႏိုင္မွ လူကုန္ကူးေနတာေတြ ေပ်ာက္ကြယ္သြားလိမ့္မယ္”ဟု ေရာ္ဘင္ဆန္၏ ေျပာၾကားခ်က္မွာ စဥ္းစားစရာ ျဖစ္ပါသည္။

ေက်ာ္ဗလ

(Ref: South China Morning Post, "Human Trafficking & Modern-day Slavery - China" Martin Patt)