News

POST TYPE

EDITORIAL

စာတစ်လုံး ပြောင်းပြန်လှန်ရုံဖြင့်
17-Jun-2017
၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၉ - ၂၅ ထုတ် The Voice Weekly Vol-5, No 13 တွင် ဖော်ပြပြီး ဆောင်းပါးကို ယနေ့အခြေအနေနှင့် သင့်လျော်သည့်အတွက် ပြန်လည်ဖော်ပြလိုက်ပါသည်။ (အယ်ဒီတာ)
အင်္ဂလိပ် ဝေါဟာရတစ်ခုမှ စာတစ်လုံးကို ပြောင်းပြန်လှန်ရုံဖြင့် နိုင်ငံတည်ဆောက်နိုင်ပြီဆိုလျှင် တယ်ဆိုတဲ့ စာပါလားဟု ပြောလိုသူတို့က ပြောမည်၊ သို့မဟုတ် လွယ်လှချည်လားဟု ဆိုသူတို့က ဆိုမည်။

ဘယ်စာလုံးလဲ။ Me ပါ။ Me ၏ ရှေ့စာလုံးကို ပြောင်းပြန်လှန်လိုက်လျှင် We ရပါသည်။ စာရွက်ပေါ်တွင် လုပ်ရသည်မှာ လွယ်သလောက်၊ စိတ်မှန်းနှင့်လုပ်ရန် လွယ်သလောက် Me ကို We ပြောင်းရန် လက်တွေ့တွင် ခက်လှသည်။ သို့သော် ထိုတစ်ချက်ပွင့်သွားလျှင် အားလုံးကောင်းသွားပြီ။

ကိုယ့်အတွက်သာ ကိုယ်ကြည့်တတ်သူများကို Me သမားများဟု ခေါ်သည်။ ကိုယ့်အကြောင်းကလွဲပြီး အခြားသူများအကြောင်း စိတ်မဝင်စားသူသည် Me ဖြစ်သည်။ ငါစားမယ်၊ ငါသောက်မယ်၊ ငါငွေရှာမယ်၊ ငါအလုပ်လုပ်မယ်။ ငါငါနှင့်သာနေသူ ဖြစ်သည်။ ထို Me သည် လမ်းမပေါ်တွင် ယာဉ်တိုက်မှုဖြစ်လျှင်ပင် လဲနေသူကို ထူပေးရမည့်အစား သက်သေလိုက်နေရမည် စိုးသောကြောင့် အိမ်တံခါးပိတ်ကာ ချောင်းကြည့်နေသူ ဖြစ်သည်။ ရပ်ရေးရွာရေး ဝေးဝေးကရှောင်သူ ဖြစ်သည်။

Me တို့ မသိသည်က မိမိပတ်ဝန်းကျင်၊ နိုင်ငံယိုယွင်းလျှင် မိမိလည်း အကျိုးယုတ်မည်ကို။ လူတို့သည် အုပ်စုဖွဲ့ နေတတ်သည့် သတ္တဝါ Social Animal ဖြစ်သည်။ အုပ်စုဖွဲ့နေလျှင် မိမိအတွက် ကောင်းကျိုးရမည် ဆိုသည်ကို ရှေးဦးလူတို့ ကောင်းကောင်းသိသည်။ အိမ်ဝယ်လျှင် ပတ်ဝန်းကျင် ကောင်းသည့်နေရာက ဈေးပိုတတ်ခြင်းက ပတ်ဝန်းကျင်ကောင်းမှ မိမိအတွက်ကောင်းမည်ကို သိသည့် လူ့သဘောကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်။ Me တို့က ထိုမွေးရာပါဗီဇကို ဆန့်ကျင်နေသယောင်။  ရပ်ကွက်ထဲတွင် မိမိအိမ်တစ်လုံးသာကောင်းပြီး အခြားအိမ်များက စုတ်ချာနေလျှင် မိမိအိမ်အမြင် လှပါမည်လား။ မိမိက ချမ်းသာသလောက် ပတ်ဝန်းကျင်က မွဲချာနေလျှင် မိမိလုံခြုံရေး စိတ်အေးရမည်လား။

We သမားက Me နှင့် တစ်ဘာသာ။ We သမားသည် ‘ကျွန်တော်တို့’ ဆိုသော စကားကို လက်သုံးထားသည်။ We သမား၏ အောင်မြင်မှုသည် ငါ့အောင်မြင်မှု၊ ကျွန်တော့် အောင်မြင်မှုမဟုတ်၊ ငါတို့၊ ကျွန်တော်တို့၏ အောင်မြင်မှု ဖြစ်သည်။ သူက ယာဉ်တိုက်မှုဖြစ်ကာ လဲနေသူကို ကားမရအရ ငှားကာ ဆေးရုံပို့သူ ဖြစ်သည်။ ရပ်ရေးရွာရေးတွင်လည်း တစ်တပ်တစ်အား နိုင်သည့်ဘက်မှ ပါတတ်သည်။ လမ်းဖြတ်လျှောက်သွားရင်း ကားပျက်နေသည်ကို တွေ့လျှင် ဝိုင်းတွန်းတတ်သူသည် We ဖြစ်နိုင်သည်။ ဘတ်စ်ကားပေါ်တွင် ထိုင်ခုံရသော်လည်း မိမိထက် ထိုထိုင်ခုံကို ပိုလိုသူများ၊ ဘိုးဘွား၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်တို့ တက်လာလျှင် ထပေးရန် ဖင်ပေါ့သူ ဖြစ်သည်။ သူသည် ငါ့ဖို့ တစ်ဖို့တည်းသာ ကြည့်သူမဟုတ်။ အများအတွက် ကြည့်တတ်သည်။

We သမားသည် စုပေါင်းညီညာ အောင်ကြောင်းဖြာ သဘောကို စွဲမြဲသည်။ ခေါင်းဆောင်လုပ်ရခြင်း၊ မရခြင်းကို သူစိတ်မဝင်စား။ ကျရာနေရာကနေ ငါတို့ဟု ဟစ်မည့်သူ။ သူ့အတွက် We ကသာ အဓိက။

အင်္ဂလိပ်ကို ဆန့်ကျင်တော်လှန်ကာ မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရရေး Nation Buliding လုပ်ခြင်း စတင်အောင်မြင်ခဲ့သည်မှာ We အရှိန်တက်လာမှ ဖြစ်ကြောင်း တွေ့နိုင်သည်။ ရှေးဦး မြန်မာနိုင်ငံရေးသမားများသည် ယခင်က အင်္ဂလိပ်၏ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့တွင် မိမိရာထူးရရေး၊ လစာကောင်းရရေး Me အတွက်သာ ကြည့်နေခဲ့သဖြင့် ပညာတတ်များ ဖြစ်သော်လည်း အရာမရောက်ခဲ့။ We ကို ဦးထိပ်ရွက်သောသူများ ဦးဆောင်သောအခါမှသာ တော်လှန်ရေးဒီရေ မြင့်တက်လာခဲ့သည်။ သူတို့၏ ကြွေးကြော်သံတွင် We က အထင်းသား။

‘မြန်မာပြည်သည် တို့ပြည်
မြန်မာစာသည် တို့စာ
မြန်မာစကားသည် တို့စကား
တို့ပြည်ကိုချစ်ပါ
တို့စာကို မြတ်နိုးပါ
တို့စကားကို လေးစားပါ’

မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး ရခြင်းသည် We သမားများ ဒုနှင့်ဒေး ဖြစ်လာသောကြောင့် ဆိုသည်မှာ မည်သူမျှ မငြင်းနိုင်။ တို့ပြည် တို့မြေဟု We ကို တစ်ခဲနက် ကြွေးကြော်ဆောင်ရွက်နေမှတော့ မရခံနိုင်ရိုးလား။

မြန်မာနိုင်ငံတွင် နာဂစ်ရိုက်ခတ်သွားသောအခါ We အများအပြားကို တွေ့လိုက်ရသည်။ ကိုယ့်ထမင်းကိုယ်စားမနေနိုင် အခြားသူများကို တတ်နိုင်သမျှ အကူအညီပေးကြသည်။ ငွေကြေးတတ်နိုင်သူက ငွေကြေး၊ လုပ်အားတတ်နိုင်သူက လုပ်အားပေးအပ်ကြသည်။ မိဘပြည့်စုံသောကြောင့် ခြေမွေးမီးမလောင် လက်မွေးမီးမလောင်နေရသည့် လူငယ်များပင် ရွှံ့တော ဗွက်တောသို့ ဝင်ကာ လုပ်အားပေးကြသည်။ ဗော်လန်တီယာ လုပ်တယ် (Volunteering) ဆိုသော စကား မြန်မာလူငယ်များအကြား ရေပန်းစားလာသည်။ ဗော်လန်တီယာ လုပ်သူများလျှင် နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးရေး အရှိန်ပိုကောင်းသည်ဟု ပညာရှင်များက သုတေသနပြု တွေ့ရှိ ထားသည်။ We သမားများလျှင် နိုင်ငံတည်ဆောက်ရာတွင် အရှိန်အဟုန် ကောင်းလာမည်။

We သမားသည် တစ်နှင့်တစ်ပေါင်းလျှင် နှစ်ရမည့်အစား ၁၀ ရအောင် လက်တွေ့လုပ်နေသူ၊ Synergy Effect ရနေသူ ဖြစ်သည်။ “Two heads are better than one. Many heads are the best.” ဟု ယုံကြည်သူ ဖြစ်သည်။ သူသည် individual ဟု တစ်ကိုယ်တော် ကြဲမည့်အစား Collective Action စုပေါင်းစွမ်းဆောင်မှုကို ပိုမိုယုံကြည်သည်။

We သမားသည် Inclusive လူတိုင်းကို ဖိတ်ခေါ်သည်၊ လူတိုင်း ပါဝင်စေချင်သည်။ သီးသန့်သဘော၊ လူနည်းစုသဘော၊ ဟိုလူမပါရ ဒီလူမပါရ သဘော Exclusive သဘောမရှိ။

Nation Building နိုင်ငံတည်ဆောက်ခြင်းတွင် We factor က အဓိကကျသည်။ We မရှိလျှင် State မဖြစ်နိုင်။ Me များ များနေလျှင် ထိုနိုင်ငံသည် ပျက်စီးခြင်းလမ်းကြောင်းသို့ ဦးတည်နေသည်ဟု  လူမှုသိပ္ပံပညာရှင်များက ဆိုသည်။ အမေရိကန်တို့ အထီးကျန်ဖြစ်လာ၊ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဆက်ဆံပေါင်းသင်းမှု နည်းလာသည့်အတွက် နိုင်ငံတည်ဆောက်ရေး၊ ဒီမိုကရေစီ ပီပြင်ရေးအတွက် အလားအလာ မကောင်းနိုင်ဟု နာမည်ကျော် Bowling alone: the Collapse and Revival of Americal Community ‘အထီးကျန် ဘိုးလင်းကစားခြင်းနှင့် အမေရိကန် လူ့အသိုက်အမြုံ ပြိုလဲခြင်း၊ ပြန်လည်ထူမတ်ခြင်း’ စာအုပ်တွင် အမေရိကန်ပညာရှင် ပူတနမ်က သတိပေးခဲ့ရသည်။ ထိုသို့ အဆက်အဆံနည်းခြင်းသည် Me များလာပြီး We ကျခြင်းသဘောပင် ဖြစ်သည်။ We ကျလျှင် Trust တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ယုံကြည်မှုကျမည်။ Trust ကျလျှင် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး အယုံကြည် နည်းသွားသည့်အတွက် အစစအရာရာ လက်တွဲလုပ်မရ။ ထိုအခါ နိုင်ငံတည်ဆောက်ရေး အလှမ်းဝေးသွားတော့သည်။

We စိတ်ဓာတ်၏ စွမ်းအားကို သိသူများက We စိတ်ဓာတ် မြှင့်တင်ရေး ကြိုးပမ်းကြသည်။ အဖွဲ့အစည်းတွင်ဖြစ်စေ၊ နိုင်ငံတွင်ဖြစ်စေ We စိတ်ဓာတ် သွင်းပေးနိုင်လျှင် ကြိမ်ဖြင့်ရိုက်ကာ တွန်းအားပေးရန် မလိုတော့။ သူ့အလိုလို စိတ်ရောကိုယ်ပါ လုပ်ဆောင်သွားကြတော့သည်။ အိုဘားမား ရွေးကောက်ပွဲ အောင်ပွဲခံအောင် စွမ်းဆောင်ခဲ့သည့် ကမ္ဘာကျော်ဆောင်ပုဒ်၊ လူတိုင်းပါးစပ်ဖျားတွင် ရေပန်းစားခဲ့သည့် ဆောင်ပုဒ်တွင် We ကို တွေ့နိုင်သည်။

“Yes, We Can” ကျုပ်တို့လုပ်ရင် ဖြစ်တာပေါ့။ နာမည်ကျော် Google ကုမ္ပဏီသည် ငွေကြေးအလျှံပယ် သုံးစွဲနိုင်လျက်နှင့် We စိတ်ဓာတ်ပေါ်အောင် ဝန်ထမ်းများကို စားပွဲခုံများတွင် တွဲထိုင်စေ (Desk Sharing) သည်။ We စိတ်ဓာတ် တက်လာစေရန် ဖြစ်သည်။

Me မှ We သို့ ပြောင်းခြင်းသည် နိုင်ငံတည်ဆောက်ရေးတွင် ပဓာနကျသော အဆင့်တစ်ဆင့် ဖြစ်သည်။ နာဂစ်မှ ထွက်ပေါ်လာသည့် We သမားများကြောင့် စိတ်အားတက်ရသော်လည်း Me ၏ ရှေ့ဆုံးစကားလုံးကို ပြောင်းပြန်လှန်ပစ်မည့်သူများ အလုံးအရင်းနှင့် လိုအပ်နေပါသေးသည်။ 

ဇေယျသူ