POST TYPE

EDITORIAL

အၾကမ္းဖက္ဝါဒႏွိမ္နင္းမည့္ အေကာင္းဆံုးလက္နက္
29-Oct-2019

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအပါအဝင္ တစ္ကမၻာလံုးက အလိုရွိေနသည့္ IS အၾကမ္းဖက္အုပ္စုေခါင္းေဆာင္ အဘူဘာကာအယ္လ္ဘာဒါဒီဆိုသူကို ဆီးရီးယားေျမာက္ပိုင္းေဒသမွာ အေမရိကန္ကြန္မန္ဒိုေတြက ေခ်မႈန္းသုတ္သင္လိုက္သည့္ သတင္းမွာ ယမန္ေန႔က ႏိုင္ငံတကာသတင္းမီဒီယာအေတာ္မ်ားမ်ားကို လႊမ္းမိုးထားခဲ့သည္ကို ေတြ႔ရပါသည္။ 

အိုစမာဘင္လာဒင္မရွိေတာ့သည့္ေနာက္ပိုင္း ကမၻာ့နံပါတ္တစ္ အၾကမ္းဖက္ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္လာသည့္ အဆိုပါ IS ေခါင္းေဆာင္ေသဆံုးသည္ဆိုေသာသတင္းကို သမၼတထရမ့္က ႐ုပ္သံမွတစ္ဆင့္ အေရးေပၚမိန္႔ခြန္းတစ္ရပ္အျဖစ္ ေၾကညာသြားျခင္းျဖစ္ပါသည္။ 

စစ္မက္ပဋိပကၡေတြ ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြားျဖစ္ေပၚေနၿပီး တိုင္းျပည္ၿပိဳလဲသလို ျဖစ္ေနသည့္ ဆီးရီးယားႏိုင္ငံေျမာက္ပိုင္းက လိုဏ္ေခါင္းတစ္ခုတြင္း IS ေခါင္းေဆာင္ကို အေမရိကန္ကြန္မန္ဒိုေတြက လိုက္လံေခ်မႈန္းေနပံုကို သမၼတထရမ့္ႏွင့္ အေမရိကန္ ထိပ္ပိုင္းစစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ အရာရွိမ်ားက အိမ္ျဖဴေတာ္၏ ေျမေအာက္အဆင့္တြင္ရွိေသာ Situation Room မွေန၍ တိုက္႐ိုက္ၾကည့္႐ႈကြပ္ကဲခဲ့ၾကသည္ဟု ဆိုပါသည္။ 

ၿပီးခဲ့သည့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံမွာ အယ္ေကးဒါးအၾကမ္းဖက္ နံပါတ္တစ္ေခါင္းေဆာင္ႀကီး အိုစမာဘင္လာဒင္ပုန္းခိုေနသည့္ေနရာကို အေမရိကန္ ကြန္မန္ဒိုေတြ စီးနင္းေခ်မႈန္းခဲ့စဥ္ကလည္း ထိုစဥ္က အေမရိကန္သမၼတဘားရက္ အိုဘားမားႏွင့္ အေမရိကန္ထိပ္ပိုင္းအရာရွိႀကီးမ်ားက အဆိုပါအခန္းမွေန၍ပင္တိုက္႐ိုက္ကြပ္ကဲၾကည့္႐ႈခဲ့ၾကသည္။ အဆိုပါ ွSituation Room မွ ဓာတ္ပံုမ်ား ကိုၾကည့္လွ်င္ ထရမ့္ႏွင့္ အိုဘားမားတို႔၏ မတူညီေသာ စ႐ိုက္မ်ားႏွင့္ ဟန္ပန္တို႔ကိုပင္ ေတြ႔ျမင္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။ 

IS ေခါင္းေဆာင္သတင္းထြက္လာၿပီးေနာက္ ကမၻာ့ႏိုင္ငံမ်ား၏ တံု႔ျပန္မႈ အမ်ိဳးမ်ိဳးကိုေတြ႔လာရသည္။ အေမရိကန္တို႔ႏွင့္ မဟာမိတ္ျဖစ္သည့္ႏိုင္ငံမ်ားက ထိုသတင္းကိုႀကိဳဆိုၾကသည္။ အေမရိကန္ႏွင့္ ဆန္႔က်င္သည့္ (မတည့္သည့္) ႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕က ထိုသတင္းမွန္ပါ၏ေလာဟု ေစာဒကတက္ၾကသည္။ 

အေမရိကန္ႏွင့္ ျပႆနာျဖစ္ေနသည့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံဆိုလွ်င္ အေမရိကန္တို႔သည္ ကိုယ္ပိုင္သည့္ သတၱဝါကို ကိုယ္တိုင္ျပန္လည္သတ္ျဖတ္လိုက္ျခင္းသာ ျဖစ္သည္ဟုပင္ ေဝဖန္သည္အထိရွိခဲ့ေပသည္။ IS အၾကမ္းဖက္အုပ္စုဟူသည္ အေမရိကန္တို႔ဖန္တီးထားသည့္ အုပ္စုသာျဖစ္သည္ဟု စြပ္စြဲလိုက္သည့္ သေဘာမ်ိဳးျဖစ္သည္။ 

၂၁ ရာစုတြင္ ကမၻာႀကီးတစ္ခုလံုးကို ႐ြာငယ္ေလးသဖြယ္ က်ံဳ႕သြားေအာင္ ဖန္တီးႏိုင္သည့္ အိုင္တီနည္းပညာမ်ား ေရွ႕တန္းေရာက္လာသလို အၾကမ္းဖက္ဝါဒႏွင့္ ယင္းဝါဒီမ်ားမွာလည္း ပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳး ေခါင္းစဥ္အမ်ိဳးမ်ိဳးျဖင့္ ေခါင္းေထာင္လာၾကေပသည္။ အၾကမ္းဖက္ဝါဒႏွင့္ပတ္သက္၍ ပညာရွင္အသီးသီးတို႔၏ သုေတသနျပဳခ်က္၊ ဆန္းစစ္ခ်က္မ်ားစြာရွိေသာ္လည္း လိုရင္းကိုေျပာရလွ်င္ ယင္း အယူဝါဒေခါင္းေထာင္လာရမႈ၏ အဓိကအေၾကာင္းအရင္းမ်ားတြင္ မိမိအယူဝါဒႏွင့္ မတူေသာ အယူဝါဒကို ဆန္႔က်င္လိုျခင္းႏွင့္ တရားမွ်တမႈမရွိျခင္းတို႔ပါဝင္ေနေပသည္။

မတူညီေသာ ယဥ္ေက်းမႈမ်ား၊ အယူဝါဒမ်ား ေဒြးေရာယွက္တင္ျဖစ္လာသည့္ ေခတ္၊ ေရၾကည္ရာျမက္ႏုရာ ေျပာင္းေ႐ႊ႕ေနထိုင္မႈပိုမိုမ်ားျပားလာေသာ ေခတ္ထဲတြင္ လူသားတို႔သည္ မိမိတို႔၏ အစဥ္အၿမဲ အျမတ္တႏိုးတန္ဖိုးထားလာသည္မ်ား ကြယ္ေပ်ာက္သြားမည္ကို အထူးပင္စိုးရိမ္စိတ္မ်ားလည္း ႀကီးထြားလာၾကပါသည္။ အဆိုပါအရာမ်ားဆက္လက္တည္ၿမဲေနေရးအတြက္ ႀကိဳးပမ္းရာ၌ အစြန္းေရာက္သည့္ နည္းလမ္းမ်ား၊ အၾကမ္းဖက္သည့္နည္းလမ္းမ်ားကို ဆင္ျခင္တံုတရား ကင္းမဲ့စြာ က်င့္သံုးလာၾကရာမွ အၾကမ္းဖက္ဝါဒ၊ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုႏွင့္ အၾကမ္းဖက္ဝါဒ ဟူသည္မွာ ကမၻာႀကီးေပၚမွ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းတိုင္းကို ၿခိမ္းေျခာက္လာသည္အထိ ျဖစ္ခဲ့ရေပသည္။ 

တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစံုရွိၿပီး ဒီမိုကေရစီတည္ေဆာက္ေရး ခရီးၾကမ္းႀကီးကို ျဖတ္သန္းေနရသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္မူ မည္သည့္ဘာသာကိုးကြယ္သည္ျဖစ္ေစ၊ မည္သည့္အသားအေရာင္ပိုင္ဆိုင္သည္ျဖစ္ေစ မိမိတို႔၏ အမ်ိဳးသားေရး စ႐ိုက္လကၡဏာမ်ားႏွင့္ ယဥ္ေက်းမႈမ်ား မေပ်ာက္ပ်က္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းေရးႏွင့္ အစြန္းေရာက္ အၾကမ္းဖက္လိုသည့္ အယူဝါဒမ်ားမႀကီးထြားေရးတို႔အတြက္ အသိဉာဏ္ပညာေရာ၊ ေမတၱာတရားပါ ႀကီးမားရန္ အထူးလိုအပ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပလိုရင္းျဖစ္ေပသည္။ 

အယ္ဒီတာ (၂၈-၁၀-၂၀၁၉)