News

POST TYPE

EDITOR PICK POST

အင္းစိန္ဗဟိုအက်ဥ္းေထာင္၏ ေထာင္ပိုင္ႀကီး ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးမ်ဳိးဦးႏွင့္ ေတြ႔ဆုံျခင္း
အဂၤလိပ္လက္ထက္က တည္ေဆာက္ထားရွိခဲ့သည့္ အင္းစိန္ဗဟိုအက်ဥ္းေထာင္သက္တမ္းမွာ ႏွစ္ေပါင္း တစ္ရာႏွစ္ဆယ့္ငါးႏွစ္အထိ ၾကာျမင့္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ စတင္ဖြင့္လွစ္ခ်ိန္ ၁၈၉၂ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လမွစ၍ အက်ဥ္းေထာင္ႀကီးၾကပ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ယႏၲရားတြင္ ေထာင္မွဴးႀကီးႏွင့္ ေထာင္ပိုင္မ်ဳိးဆက္ေပါင္း ၉၀ ေက်ာ္ ရွိခဲ့သည္။ နာမည္ဆိုးျဖင့္ ေက်ာ္ၾကားခဲ့ေသာ အင္းစိန္ေထာင္မွာ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းကစ၍ အက်ဥ္းသားမ်ား၏ ေနထိုင္စားေသာက္ေရး၊ ေသာက္သုံးေရ စသည့္ အက်ဥ္းသားမ်ား၏ အခြင့္အေရး ပိုမိုရွိလာခဲ့႐ုံမက တကၠသိုလ္ဝင္တန္း စာေမးပြဲမ်ားကို ဝင္ေရာက္ေျဖဆိုခြင့္ေပးသည္အထိပင္ ေရာက္ရွိခဲ့သည္။ ႏွိပ္စက္ညႇဥ္းပန္းမႈတို႔ကို  မျပဳလုပ္ေတာ့ေပ။ အင္းစိန္ဗဟိုအက်ဥ္းေထာင္တြင္ လက္ရွိစီမံအုပ္ခ်ဳပ္ေနသည့္ အေျခအေနကို ေထာင္ပိုင္ႀကီးျဖစ္သူ ဦးမ်ဳိးဦး (ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴး) ႏွင့္ ေတြ႔ဆုံေမးျမန္းခဲ့သည္မ်ားမွ ေကာက္ႏုတ္ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါသည္။

Voice : အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္ အေနနဲ႔ လက္ရွိ အက်ဥ္းသား ဘယ္ေလာက္အထိ ထိန္းသိမ္းေနရလဲ။

UMO : ေလာေလာဆယ္ ေထာင္ဖြင့္ရက္မွာ အက်ဥ္းသားေပါင္း ၁၀,၉၉၃ ဦး ရွိတယ္။ အမ်ဳိးသားက ၉၄၃၆ ဦးနဲ႔ အမ်ဳိးသမီးက ၁၅၅၇ ဦးရွိပါတယ္။ ဒီအထဲမွာ ႏိုင္ငံျခားသားအက်ဥ္းသား ပမာဏက ၁၂၃ ဦး ပါပါတယ္။

Voice : အင္းစိန္၊ အက်ဥ္းေထာင္ ဖြဲ႔စည္းပုံက လူဦးေရ ငါးေထာင္ေလာက္ပဲ ဆံ့တာကို အမ်ားႀကီး ပိုထားေနရေတာ့ ဘာအခက္အခဲေတြ ရွိလာလဲ။

UMO :  အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ လူဦးေရ က်ပ္တည္းမႈကေတာ့ ရွိပါတယ္။ ေလွ်ာ့ခ်တဲ့ နည္းလမ္းကေတာ့ မ်ဳိးစုံေဆာင္႐ြက္ပါတယ္။ အက်ဥ္းဦးစီးဌာန ညႊန္ခ်ဳပ္႐ုံးက ညႊန္ၾကားလာရင္ အလုပ္စခန္းနဲ႔ ကုန္ထုတ္စခန္းေတြရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္အေပၚ မူတည္ၿပီးေတာ့ ပို႔ေပးတယ္။ ဒီႏွစ္ငါးလအတြင္းမွာ အက်ဥ္းသား ၇၀၀ ေလာက္ ပို႔ထားၿပီးပါၿပီ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒီႏွစ္ဆန္းထဲမွာ ျပင္ဆင္ၿပီးစီးခဲ့တဲ့ အက်ဥ္းသား အိပ္ေဆာင္သစ္ ႏွစ္ေဆာင္ တိုးခ်ဲ႕ထားပါတယ္။ ဇြန္လလယ္ဆို အိပ္ေဆာင္သစ္မွာ အက်ဥ္းသားတစ္ေထာင္နဲ႔ ၁၂၀၀ ေလာက္ ထားဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။ အင္းစိန္ေထာင္မွာ နဂိုက အက်ဥ္းသား အိပ္ေဆာင္ ၁၀ ေဆာင္ ရွိတယ္။ အခုအိပ္ေဆာင္ ႏွစ္ေဆာင္နဲ႔ဆို ၁၂ ေဆာင္ ျဖစ္သြားမယ္ေပါ့။ အက်ဥ္းသားေတြအတြက္ ေနရာေလးေတြ ပိုေခ်ာင္ခ်ိသြားပါမယ္။

Voice : အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ မရွိေအာင္ အက်ဥ္းသားခ်င္းေရာ ေထာင္အာဏာပိုင္ေတြကိုေရာ ဘယ္လိုထိန္းေက်ာင္းေပးလဲ။

UMO :  လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ အက်ဥ္းသားခ်င္း ႏိုင္ထက္စီးနင္း မလုပ္ဖို႔ ေထာင္ဝါဒါ၊  ေထာင္ႀကီးၾကပ္ေတြက ေစာင့္ၾကည့္စစ္ေဆးေပးတယ္။ ေခတ္စနစ္ေတြ ေျပာင္းလဲလာေတာ့ အက်ဥ္းေထာင္ရဲ႕ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္က ေျပာင္းလဲေနပါၿပီ။ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္က အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈ ရွိ မရ ွိဆိုတာ အခ်ိန္မေ႐ြး လာစစ္ေဆးႏိုင္ပါတယ္။ အက်ဥ္းေထာင္ ဝန္ထမ္းပမာဏ ကြၽန္ေတာ္အပါအဝင္ ဝန္ထမ္း ၅၇၀ ေက်ာ္နဲ႔ ကြပ္ကဲေနပါတယ္။

Voice : ေနာက္တစ္ခ်က္က အက်ဥ္းေထာင္ထဲကို မူးယစ္ေဆး ခိုးသြင္းတဲ့ ျပႆနာေတြ မၾကာခဏ ၾကားေနရတယ္၊ ဒါေတြကိုေကာ ဘယ္လိုႀကီးၾကပ္စစ္ေဆးမႈေတြ ေဆာင္႐ြက္ေနလဲ။

UMO : မူးယစ္ေဆး ခိုးသြင္းတာ ျပစ္ဒဏ္က် အက်ဥ္းသားေတြထက္ အခ်ဳပ္သားေတြ အမ်ားဆုံး က်ဴးလြန္ၾကတယ္။ အခ်ဳပ္သားေတြက ႐ုံးထုတ္တရား႐ုံး စစ္ေဆးရဆဲဆိုေတာ့ ပါပါလာတတ္တယ္။ ပိုဆိုးတာက ေထာင္ဝင္စာ လာေတြ႔တဲ့ မိသားစုက အစားအေသာက္ထုပ္ထဲ ေရာေႏွာေပးတတ္တာ ပိုမ်ားေတာ့ အစားအေသာက္ေတြထဲကို ေထာင္ဝန္ထမ္းက ေသခ်ာေမႊေနာက္စစ္တယ္။ ဘူးဝမွာ အက်ဥ္းသားကို စစ္တယ္။ ေနာက္တစ္ခါ မိန္းေဂ်းထဲမွာလည္း ထပ္စစ္တယ္။ ဒါေတြ အဆင့္ဆင့္ ေဆာင္႐ြက္ပါတယ္။ မူးယစ္ေဆး လက္ဝယ္ေတြ႔ရင္ေတာ့ မူးယစ္မႈနဲ႔ ထပ္တရားစြဲဆိုပါတယ္။

Voice : အက်ဥ္းေထာင္မွာေရာ ကူးစက္ေရာဂါ ခံစားေနရတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြ ရွိၾကတယ္။ သူတို႔ကိုေကာ ေဆးဝါးအကူအညီအေနနဲ႔ ဘယ္လိုစီစဥ္ေပးလဲ။ ေထာင္ဆရာဝန္နဲ႔ က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းကေကာ ဖြဲ႔စည္းပုံအရ ျပည့္မီရဲ႕လား။

UMO : အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္မွာ အက်ဥ္းသားေတြကို က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္ေပးဖို႔ တာဝန္ခံ ေထာင္ဆရာဝန္တစ္ဦးနဲ႔ စုစုေပါင္း ဆရာဝန္ေလးဦး ရွိတယ္၊ သူနာျပဳက ခုနစ္ဦး၊ ေဆးဝါးနားလည္တဲ့ အကူေဆးမွဴး သံုးဦးေလာက္နဲ႔ ကုသေဆာင္႐ြက္ေပးေနပါတယ္။ အက်ဥ္းေထာင္ ဖြဲ႔စည္းပုံအဂၤါရပ္နဲ႔ အညီေတာ့ မရွိေသးဘူး၊ လိုအပ္တဲ့ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြ ထပ္ျဖည့္ႏိုင္ေအာင္ က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစား ဝန္ႀကီးဌာနကို တင္ျပေတာင္းခံဖို႔ ရွိပါတယ္။ HIV/ AIDS ကူးစက္ေရာဂါ ခံစားေနရတဲ့  အက်ဥ္းသားက ေလာေလာဆယ္ ၃၄၃ ဦး ရွိတယ္၊ သူတို႔ေသာက္တဲ့ ART ေဆးကို လစဥ္ရရွိေအာင္ ၿမဳိ႕နယ္အဆင့္ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဦးစီးဌာနနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ထားတယ္။ လုံလုံေလာက္ေလာက္လည္း ရၾကပါတယ္။

Voice : ေထာင္ဝင္စာ လာေရာက္ေတြ႔ဆုံမႈကေရာ အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္ အေနနဲ႔ ဘယ္လိုစီစဥ္ေဆာင္႐ြက္ေပးေနသလဲ။

UMO : ေထာင္ဝင္စာလာ ေရာက္ေတြ႔ဆုံမႈက ေန႔စဥ္ ၁၄၀၀ ေလာက္ရွိတယ္၊ အက်ဥ္းသားတစ္ဦးကို ေထာင္ဝင္စာေတြ႔သူ ႏွစ္ဦး ေတြ႔ခြင့္ေပးထားတယ္၊ ေနာက္ၿပီး မိသားစုနဲ႔ အဆက္ျပတ္ၿပီး ေထာင္ႏွစ္သက္ႀကီးတဲ့ ၁၀ ႏွစ္အထက္ အက်ဥ္းသားေတြဆို မိသားစ နဲ႔ တစ္ပတ္တိတိ Face to Face (မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္) လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေတြ႔ခြင့္ရေအာင္ စီစဥ္ေပးတယ္။ တစ္ခါေတြ႔ရင္ နာရီဝက္ႏႈန္းပါ၊ အခုလို ေက်ာင္းဖြင့္ရာသီဆို အက်ဥ္းသားေတြက ကေလးေတြကို ပိုေတြ႔ခ်င္ၾကတယ္၊ သားသမီးကို ဆိုဆုံးမစကား ေျပာခ်င္ၾကတယ္၊ ဒီလိုအစီအစဥ္အတြက္ ေလွ်ာက္လႊာသေဘာနဲ႔  ေထာင္ပိုင္ဆီကိုေတာ့ မိသားစုနဲ႔ သီးျခားေတြ႔ခ်င္တယ္လို႔ စာတင္ရတယ္၊ ကြၽန္ေတာ္တို႔က နယ္ေျမေဒသ ေဝးတာရယ္၊ ေထာင္ထဲမွာ ၉ ႏွစ္ ၁၀ ႏွစ္ မိသားစုနဲ႔ ေဝးကြာေနတာရယ္ ထည့္သြင္းစဥ္းစားၿပီးေတာ့ စိစစ္ခြင့္ျပဳေပးပါတယ္၊ ဒီလိုေတြ႔ဆုံမႈမ်ဳိးဆို ကြၽန္ေတာ္တို႔က အမ်ားႀကီး လုံၿခံဳေရး ပိုယူရတယ္၊ အက်ဥ္းသားနဲ႔ ေထာင္ဝင္စာေတြ႔သူက ႐ုပ္ခ်င္းဆင္လား ဆိုတာလည္း အရမ္းသတိထားရတယ္။

Voice : အက်ဥ္းေထာင္အတြင္း ပညာသင္ခြင့္ကို ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ေလာက္ စတင္ခြင့္ျပဳေပးတယ္၊ အဓိကေတာ့ ဆယ္တန္းနဲ႔ အေဝးသင္ တကၠသိုလ္ အစီအစဥ္ေပါ့၊ လက္ရွိ အေဝးသင္တကၠသိုလ္မွာ ပညာသင္ခြင့္ရရွိသူ ဘယ္ႏွဦးေလာက္ တက္ေနၿပီလဲ၊ ႏွစ္အလိုက္ေလး ေျပာျပေပးပါ။

UMO : အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္ကေန ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ပညာသင္ႏွစ္မွာ ဆယ္တန္းေျဖထားတဲ့ အက်ဥ္းသားက ၂၇ ဦးရွိတယ္၊ လတ္တေလာ အေဝးသင္တကၠသိုလ္ တက္ခြင့္ရတဲ့ အက်ဥ္းသား ၁၃ ဦးမွာ ၁၀ ဦးက ဒီႏွစ္မွာ ပထမႏွစ္ စတက္ေတာ့မယ္၊ ဒုတိယႏွစ္တက္မယ့္ အက်ဥ္းသားကေတာ့ သံုးဦးပါ ပါတယ္၊ စာေမးပြဲေျဖဆိုမႈ စနစ္ကေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ ပညာေရး ဝန္ႀကီးဌာနက ဆရာ၊ ဆရာမေတြက အက်ဥ္းေထာင္မွာ စာစစ္ဌာနထားတဲ့ သေဘာနဲ႔ လာေရာက္စစ္ေဆးေပးပါတယ္။

Voice : အက်ဥ္းေထာင္မွာ ႏိုင္ငံေရး ဥပေဒပုဒ္မနဲ႔ ျပစ္ဒဏ္က်လာတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြက် ဘယ္လိုပုံစံနဲ႔ စီစဥ္ထားရွိပါသလဲ။

UMO : ႏိုင္ငံေရးဆိုင္ရာ အက်ဥ္းသားေတြက် ဘယ္လိုဥပေဒနဲ႔ ၿငိစြန္းေရာက္ရွိလာသလဲ ဆိုတာ  အရင္ၾကည့္ပါတယ္၊ အဓိကေတာ့ သူတို႔ စိတ္မြန္းက်ပ္မႈ မရွိေအာင္ သေဘာထားကိုလည္း ေမးျမန္းပါတယ္၊ တခ်ဳိ႕ တရားရင္ဆိုင္ေနရဆဲ ႏိုင္ငံေရးပုဒ္မနဲ႔ ၿငိစြန္းလို႔ ေရာက္လာတဲ့ အခ်ဳပ္သားက် အခ်ဳပ္ေဆာင္သီးသန္႔မွာ ထားရွိေပးတာေတြ ရွိပါတယ္။

Voice : ဟုတ္ကဲ့ ေထာင္ပိုင္ႀကီးအေနနဲ႔ ဘာမ်ားျဖည့္စြက္ေျပာခ်င္တာ ရွိလဲ။

UMO : အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္ အေနနဲ႔ အႀကီးဆုံး ေထာင္ႀကီးတစ္ခုလည္း ျဖစ္သလို ေကာင္းမြန္တဲ့ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္စနစ္နဲ႔အညီ ဘက္စုံျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေနပါၿပီ၊ အက်ဥ္းသားတိုင္း ေက်ာသားရင္သား မခြဲဘဲ  အုပ္ခ်ဳပ္ေဆာင္႐ြက္ေနပါတယ္။

Voice : ဟုတ္ကဲ့ အခုလို ေျဖၾကားေပးတာ ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။         

ေအာင္ေဇာ္ထူး