News

POST TYPE

ARTICLE

ကက္ရွ္မီးယားမွာ ဘာေတြျဖစ္ေနလဲ
25-Aug-2019



(၁)
ကက္ရွ္မီးယားျပည္နယ္၏ အႀကီးဆံုးၿမိဳ႕ေတာ္ ရွရီနာဂါ (Srinagar) ၿမိဳ႕တြင္ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႔မ်ားက ၿမိဳ႕ေတာ္၏ေနရာအႏွံ႔ ေသနတ္ကို အသင့္ကိုင္ကာေစာင့္က်ပ္ေနၾကသည္။ ၿမိဳ႕ေနလူထုက အျပင္ကို မထြက္ရဲၾကဘဲ သူတို႔၏ ျပတင္းေပါက္မ်ားကသာ အျပင္ကိုၾကည့္ေနၾကရသည္။ အခ်ိဳ႕မွာ အစာျပတ္လပ္၍ ဆာေလာင္မြတ္သိပ္ေနၾကသည္။

ၿမိဳ႕ေတာ္ပတ္ဝန္းက်င္တစ္ခုလံုး တိတ္ဆိတ္ေနၿပီး ယမန္ေန႔က ဆႏၵျပခဲ့ၾကေသာ အရွိန္က မေသေသး။ ထိုစဥ္က ၿမိဳ႕လူထုႏွင့္ အိႏၵိယစစ္တပ္တို႔ ထိပ္တိုက္ေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကရသည္။

ေဈးဆိုင္မ်ားကိုလည္း ပိတ္ထားရၿပီး ပိုက္ဆံထုတ္ေသာ  (ATM-Automated Teller Machine) စက္မ်ားမွာလည္း ပိုက္ဆံမရွိေတာ့။ အင္တာနက္၊ မိုဘိုင္းလ္ဖုန္း၊ တယ္လီဖုန္းအားလံုးမွာ ျပတ္ေတာက္ေနၿပီး သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ လူမ်ားမွာ ျပင္ပကမၻာႏွင့္ အဆက္အသြယ္မရွိ ျဖစ္ေနပါသည္။

(၂)

ပထမဆံုးသတင္းေထာက္တစ္ဦး ေရာက္ရွိသြားရာမွ ႐ႈပ္ေထြးၿပီး ေၾကာက္ရြံ႕ေနၾကေသာ ျပည္သူမ်ားကို ေတြ႔ၾကရပါသည္။ တစ္ပတ္လံုး ေတြ႔ႀကံဳခဲ့ရေသာ အေတြ႔အႀကံဳမ်ားေၾကာင့္ အမ်ားစုမွာ စိတ္ညစ္ညဴးေနၾကပါသည္။ တခ်ိဳ႕တေလ အျပင္ကို ထြက္လာၾကကာ အိႏၵိယစစ္သားမ်ားကိုေတာင္းပန္၍ သူတို႔အတြက္ လိုအပ္ေသာပစၥည္းမ်ားကို ဝယ္ၾကျခမ္းၾကရပါသည္။ အကာအကြယ္ရရန္ ခ်ထားေသာ သဲအိတ္မ်ား၊ က်ိဳးပဲ့ပ်က္စီးေနေသာ ကားမ်ားအၾကားမွ သြားၾကရပါသည္။ အခ်ိဳ႕မွာ အိႏၵိယစစ္သားမ်ား၏ ႐ိုက္ႏွက္ႏွိပ္စက္ျခင္းကို ခံၾကရပါသည္။

အိႏၵိယအစိုးရက ကက္ရွ္မီးယား၏ လြတ္လပ္ေသာ အေျခအေန (Status) ကို ပယ္ဖ်က္လိုက္ပါသည္။ ၎၏ရန္သူ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံကို အတိုက္အခံျပဳကာ ျပဳလုပ္လိုက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ဤကိစၥကို ပါကစၥတန္က ႀကိဳက္စရာအေၾကာင္းမရွိပါ။ အိႏၵိယအစိုးရ၏လုပ္ရပ္ေၾကာင့္ နယ္ေျမတစ္ေလွ်ာက္ ဆြဲလႈပ္လိုက္သလိုျဖစ္ေနပါသည္။ ပါကစၥတန္ကလည္း ကက္ရွ္မီးယား၏ေဒသအခ်ိဳ႕ကို ပိုင္ဆိုင္ေနေသးရာ အေျခအေနမွာ တင္းမာေနပါသည္။

ေသာၾကာေန႔ (ဩဂုတ္လ ၉ ရက္ေန႔) ကရွရီနာဂါၿမိဳ႕မွေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာေသာ လူအုပ္သည္ ကက္ရွ္မီးယားႏိုင္ငံေတာ္အလံကိုေဝွ႔ယမ္းကာ လြတ္လပ္ေရးေႂကြးေၾကာ္သံမ်ားကို ေႂကြးေၾကာ္ခဲ့ၾကသည္။ အိႏၵိယစစ္တပ္က လူအုပ္တြင္းသို႔ ေသနတ္ႏွင့္ပစ္ေဖာက္ကာ လူစုခြဲခဲ့ပါသည္။

အိႏၵိယရဲတပ္ဖြဲ႔က ဂ်မူးႏွင့္ကက္ရွ္မီးယား လူငယ္ကြန္ရက္မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို စေနေန႔က ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခဲ့ပါသည္။ ႀကီးမားေသာ လူအုပ္ႀကီးမွာ ပစ္ခတ္မႈေၾကာင့္ အံ့အားသင့္ၿပီး လူစုကြဲသြားၾကပါသည္။ လူ ၈ ဦးမွာ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရၿပီး ေဆး႐ံုေရာက္ ေဆးကုသမႈခံယူေနၾကသည္။ လူအုပ္မွာ အဆက္မျပတ္ပစ္ခတ္ေနေသာ ေအာ္တိုမက္တစ္ေသနတ္သံ မ်ားကို ၾကားခဲ့ၾကရပါသည္။

လူဦးေရရွစ္သန္းခန္႔ရွိေသာ ကက္ရွ္မီးယားျပည္နယ္ကို လြတ္လပ္ေသာ  (Autonomous Region) အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားေသာနယ္ျဖစ္သည္။ ဟိႏၵဴလူမ်ိဳးေရးဝါဒ ျပင္းျပေနေသာ အိႏၵိယအစိုးရ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္မိုဒီက မြတ္စလင္အမ်ားစု ေနထိုင္ေသာ ဤေဒသကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာေအာင္ ျပင္ဆင္ေလ့လာၿပီးမွ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ အိႏၵိယတြင္ ဟိႏၵဴ လူမ်ိဳးမ်ားက အမ်ားစုျဖစ္ၿပီး ႀကီးစိုးေနသည္။ ကက္ရွ္မီးယားတြင္ မြတ္စလင္အမ်ားစုေနထိုင္ၿပီး အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားကလည္း ခြဲထြက္ ေရးကို စကားေျပာေနၾကရာ ဤျပႆနာသည္ မေန႔တစ္ေန႔ကမွ ျဖစ္ခဲ့ေသာျပႆနာေတာ့မဟုတ္ေပ။ လြန္ခဲ့ေသာအႏွစ္ ၃၀ ကာလပတ္လံုး ေတာေတာင္ထူထပ္ေသာ ကက္ရွ္မီးယားေတာင္ၾကားသည္ အိႏၵိယအုပ္ခ်ဳပ္သည့္အပိုင္းတြင္ ခြဲထြက္ေရးသမားမ်ားႏွင့္ ျပည့္ႏွက္ေနခဲ့ပါသည္။ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္မ်ားတြင္ ပါကစၥတန္က အစၥလာမ္ (Jihadis) မ်ားကို လႊတ္ေပးၿပီး ျပႆနာကို အစေဖာ္ခဲ့ပါသည္။

ကက္ရွ္မီးယားတြင္ေနထိုင္သူတို႔အဖို႔မွာမႈ အိႏၵိယသည္ ႏိုင္ငံရပ္ျခားမွ လႊမ္းမိုးသူျဖစ္သည္။ ၁၉၄၇ ခုႏွစ္မွစ၍ ႏွစ္ေပါင္းတာရွည္အေျပာင္းအလဲ လုပ္ခဲ့သမွ်သည္ သူတို႔၏ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို ေဝးသထက္ေဝးေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္းမ်ားသာျဖစ္သည္။ အဂၤလိပ္ထံမွ လြတ္လပ္ေရးရခဲ့စဥ္က ကက္ရွ္မီးယားကို အုပ္ခ်ဳပ္ေသာ မဟာရာဂ်ာႀကီးမ်ားသည္ အိႏၵိယႏိုင္ငံႏွင့္ ပူးေပါင္းရန္ သေဘာတူညီခဲ့ၾကပါသည္။ အိႏၵိယႏွင့္ ပူးေပါင္းလွ်င္ တစ္ခ်ိန္တြင္ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ရရွိလိမ့္မည္ဟူ၍ျဖစ္သည္။ 

ကက္ရွ္မီးယားသည္ အေျပာင္းအလဲကို လိုလားေနသည္။ ေျပာင္းဖို႔လည္း လိုအပ္ေနသည္။ လူေထာင္ေပါင္း ေျမာက္ျမားစြာ ေသဆံုးခဲ့ၾကၿပီး စီးပြားေရးမွာလည္း ခၽြတ္ၿခံဳက်လ်က္ရွိသည္။

၁၅ ရက္ေန႔က ေျပာၾကားေသာ မိန္႔ခြန္းတစ္ခုတြင္ မစၥတာမိုဒီက ကက္ရွ္မီးယား၏အေျခအေနအသစ္သည္ ႏိုင္ငံကို ပိုမို ေအးခ်မ္းၿပီး ပိုမိုခ်မ္းသာ ႂကြယ္ဝေစပါလိမ့္မည္ဟု ေျပာသည္။ သူ႔မိန္႔ခြန္းကို ကက္ရွ္မီးယားႏိုင္ငံသားမ်ား ၾကည့္႐ႈၾကရမည္မဟုတ္ေပ။ အဘယ့္ေၾကာင့္ ဆိုေသာ္ တယ္လီေဗးရွင္းအပါအဝင္ ဆက္သြယ္ေရးကိရိယာအားလံုး အျဖတ္အေတာက္ခံထားရေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။

သတင္းေထာက္က အင္တာဗ်ဴးရႏိုင္သမွ် လူ ၅၀ ခန္႔ကမူ အိႏၵိယ၏ အျပဳအမူသည္ ပို၍ႏိုင္ငံျခားဆန္ၿပီး အံုႂကြဆူပူရန္ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစမည္ဟုဆိုပါသည္။ ရပ္ကြက္အတြင္းမွ လူငယ္မ်ားမွာ အိမ္မ်ားမွ ထြက္ခြာရန္ျပင္ဆင္ေနၾကၿပီး သူတို႔သည္ သူပုန္တို႔ႏွင့္ ပူးေပါင္းၾကမည္ ျဖစ္သည္။ အိႏၵိယဖြဲ႔စည္းပံု ဥပေဒတြင္ အာတီကယ္ (Article ၃၇၀) မွာ ကက္ရွ္မီးယားလြတ္လပ္ေရးႏွင့္ဆိုင္သည္။ ထိုအာတီကယ္က ကက္ရွ္မီးယားသည္ အိႏၵိယႏွင့္ ပူးေပါင္းသည္မွန္ေစ၊ လြတ္လပ္မႈက ရရွိၿပီးျဖစ္သည္။

အိႏၵိယအစိုးရအရာရွိမ်ားကမူ ေဈးေရာင္းခ်ေနသူမ်ား လူသြားလူလာ႐ႈပ္ေထြးေနေသာလူမ်ားကိုၾကည့္ကာ ကက္ရွ္မီးယားတြင္ မူလ အေျခအေနသို႔ ျပန္လည္ေရာက္ရွိေနၿပီဟု ေျပာေနၾကသည္။ သို႔ေသာ္ ကက္ရွ္မီးယားရွိ လံုၿခံဳေရးတပ္မ်ားကမႈ ဆူပူအံုႂကြမႈသည္ ဟိုတစ္စ သည္တစ္စ ရွိေနတုန္းပင္ျဖစ္သည္။ လူတစ္ဒါဇင္ ႏွစ္ဒါဇင္မွ်ေသာ လူထုသည္ မိန္းမသားမ်ားအပါအဝင္ လံုၿခံဳေရးတပ္သားမ်ားကို ေက်ာက္ခဲမ်ား၊ ရရွိႏိုင္ေသာပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ပစ္ေပါက္ေနၾကဆဲပင္ျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။ 

“လူေတြဟာ သိပ္ကို စိတ္တိုေနၾကပါတယ္၊ ေၾကာက္လည္း မေၾကာက္ဘူး၊ အေလွ်ာ့လည္းေပးမယ့္သေဘာမရွိဘူး”ဟု ေျပာေနၾက သည္။

အိႏၵိယစစ္တပ္ႏွင့္ ကက္ရွ္မီးယားရွိ လံုၿခံဳေရး တပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား ပူးေပါင္း၍ ေနရာအႏွံ႔ ခ်ထားသည္။ အခ်ိဳ႕ေနရာမ်ားဆိုလွ်င္ အိမ္တိုင္းလိုလို အိမ္အေပါက္ဝမ်ားတြင္ လံုၿခံဳေရးတပ္သားမ်ားကို ေတြ႔ႏိုင္ၾကပါသည္။ 

အစိုးရ႐ံုးတြင္ လူ ၄၀၀ ခန္႔က တယ္လီဖုန္းတစ္လံုးကို တန္းစီၿပီး ျပင္ပရွိေဆြမ်ိဳးမ်ားရွိရာသို႔ အဆက္အသြယ္ရရွိေစရန္ ေစာင့္ဆိုင္းေန ၾကရသည္။ ေက်ာင္းမ်ားကို ပိတ္ထားရၿပီး၊ ဥယ်ာဥ္မ်ားတြင္လူမရွိ။ အစာေရစာကလည္း ျပတ္လပ္ေနၿပီး ေဆး႐ံုေဆးခန္းသြားရန္ ကာျဖဴး (Pass) သြားခြင့္လက္မွတ္မ်ား လိုအပ္ပါသည္။ ကက္ရွ္မီးယားျပည္သူတို႔က ဤကဲ့သို႔က်ပ္တည္းမႈမ်ိဳးကို ယခင္က ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ၾကဖူးေသာ္လည္း ယခုတစ္ႀကိမ္ကေတာ့ အဆိုးဝါးဆံုးျဖစ္သည္ဟု ဆိုသည္။

၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ကစၿပီး သူပုန္ထခဲ့ၾကေသာ ကက္ရွ္မီးယားရာေပါင္း အနည္းငယ္မွ်ေသာသူပုန္မ်ားသည္ ကက္ရွ္မီးယား ေတာင္ၾကားတြင္ ရွိေနၾကသည္။ အိႏၵိယစစ္တပ္ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ေသာ္ အင္အားက ေသးလြန္းသည္။ တစ္ေထာင္ႏွင့္ တစ္ေယာက္မွ် ႏိႈင္းယွဥ္ေနရသည္။ သို႔ေသာ္လည္း အိႏၵိယစစ္တပ္က အျမစ္ျပတ္သြားေအာင္ မရွင္းႏိုင္ပါ။

ကက္ရွ္မီးယား လြတ္လပ္ခြင့္ကို ႐ုပ္သိမ္းျခင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ အစိုးရသည္ ကက္ရွ္မီးယားေခါင္းေဆာင္ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ကိုမွ် ေဆြးေႏြးခဲ့ျခင္းမရွိမႈအေပၚ ဥပေဒႏွင့္မညီဘူးဟု အိႏၵိယဥပေဒဆိုင္ရာ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားကဆိုသည္။ လြတ္လပ္ေရးရစဥ္က သေဘာတူညီခဲ့ၾက သည္မွာ မည္သည့္ေျပာင္းလဲမႈပင္လုပ္လုပ္ ကက္ရွ္မီးယားေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ရမည္ဟု ဆိုထားသည္။

(၃)

ကက္ရွ္မီးယားနည္းတူ အာသံျပည္နယ္တြင္လည္း အိႏၵိယႏိုင္ငံသား ဟုတ္၊ မဟုတ္ စိစစ္ေနသည္။ လူဦးေရ ၃၃ သန္းေနထိုင္ေသာ ျပည္နယ္တြင္ အစိုးရ၏ ဦးတည္ခ်က္မွာ မြတ္စလင္မ်ားျဖစ္သည္။ မြတ္စလင္ေလးသန္းခန္႔ မွာအစိုးရက ႏိုင္ငံသားမဟုတ္ေၾကာင္း ေၾကညာခံရရန္ ရွိေနသည္။ ထိန္းသိမ္းေရးဌာနမ်ား အက်ဥ္းေထာင္မ်ားကိုျပင္ဆင္ၿပီး စိစစ္ေနသည္။ ၁၉၇၀ ျပည့္ႏွစ္ဆီက ရသမွ် စာ႐ြက္စာတမ္းမ်ားကို ကိုင္ကာ လူအမ်ားက အိႏၵိယႏိုင္ငံသားျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပေနရသည္။

အစိုးရက ပါလီမန္တြင္ ခရစ္ယာန္မ်ား၊ ဗုဒၶဘာသာဝင္မ်ား၊ ဟိႏၵဴမ်ားကို ကင္းလြတ္ခြင့္ျပဳသည့္ဥပေဒကို တင္သြင္းေနသည္။

အတိုက္အခံတို႔ကမူ ကက္ရွ္မီးယားႏွင့္ အာသံနယ္တို႔မွ အျဖစ္အပ်က္မ်ားကို Exhibit A ႏွင့္ Exhibit B ဟူ၍ ေျပာဆိုေနၾကၿပီး ဟိႏၵဴ လူမ်ိဴးႀကီးဝါဒသည္ ေခတ္ႏွင့္မေလွ်ာ္ညီေတာ့ေၾကာင္း ေျပာဆိုေနၾကသည္။ 

Ref: Adragnet to find who is and who isn't Indian, by J. Gettleman, New York Times August 19 2019

F-04